اصطلاحات چاله خودرویی!

شمع خیس کرده: اگر شمع خودرو را باز کردید و دیدید دهانه آن روغنی است، معنای اصطلاح شمع خیس کرده را یافته‌اید! وقتی روغن به درون فضای احتراق می‌پاشد (یکی از نشانه‌های روغن‌سوزی) و دهانه شمع روغنی می‌شود، گرمای بیش از حد، شمع را نیز می‌سوزاند و باید پس از رفع عیب و برطرف‌کردن نشتی روغن، شمع را تعویض کرد.

جون نداره‌/‌ سه، کار می‌کنه: به حالتی می‌گویند که موتور مثل روزهای معمول، روان و سریع نیست و گویی بسختی کار می‌کند؛ انگار حتی وقتی در سطحی صاف حرکت می‌کند، مثل حرکت در سربالایی زور می‌زند تا خودرو را به حرکت درآورد. در مواقعی که خودرو خوب کار نمی‌کند، چنان که فرض کنید وایر یکی از شمع‌ها از مدار خارج شده باشد نیز می‌گویند: «سه، کار می‌کنه.»

فرمونش می‌زنه‌/‌ می‌کوبه: هنگامی که چرخ‌ها بالانس نباشد، در آستانه رسیدن به سرعتی خاص، فرمان شروع به لرزیدن می‌کند. از این لرزش و آستانه سرعت مذکور، تعمیرکاران درمی‌یابند که کدام چرخ نیاز به بالانس دارد؛ جلو یا عقب. گاهی‌زدن یا کوبیدن فرمان، ناشی از اشکال در سیستم جلوبندی خودروست.

چوب شده‌/‌ چوب می‌کنه: برای بیان حالتی از ترمز به کار می‌رود که باعث بلوکه‌شدن آن حین گرفتن ترمز می‌شود. ترمزهای بوستری قدیم بیشتر دچار این حالت می‌شدند. شما ترمز می‌گرفتید در حالی که انگار قطعه‌ای از چوب در حال سر خوردن در سطح گذرگاه است! حتی ترمزهای ABS کنونی هم در صورتی که درست عمل نکنند، ممکن است چوب کنند و به این حالت دچار شوند. برای تعمیر این حالت ترمز، فقط کافی است به تعمیرکار بگویید: «ترمز که می‌گیرم، چوب می‌کنه!»

کمک‌ها می‌کوبه: وقتی عیب و ایرادی در کمک فنر رخ داده باشد و حین حرکت حتی از روی دست‌اندازهای نه چندان بلند، حس کنید کمک‌ها ضربه را بخوبی نمی‌گیرد و آن حالت نرم و راحت را ندارد، می‌گویند: «کمک ماشین می‌کوبه!»

باید بیاریمش پایین: به باز و بسته‌کردن موتور یا قطعات سنگین‌تری گفته می‌شود که نمی‌توان در جای خود تعمیرشان کرد. در این حالت می‌گویند: «باید بیاریمش پایین یا: موتور باید پیاده شه.»

پلاتین چسبونده‌/‌ خال زده: پلاتین قطعه‌ای است که مثل کلید عمل کرده و با باز و بسته‌شدن دهانه‌اش در زمانی خاص به نیروی برق اجازه انتقال می‌دهد. وقتی زبانه پلاتین به هر دلیلی بسته بماند یا به سبب جرقه، خال کوچکی روی آن ظاهر شود که تنظیم آن را به هم بزند، می‌گویند: «پلاتین چسبانده.» یا در حالت دوم می‌گویند: «خال زده.»

دیاگ زدن: به بررسی و بازبینی فرمان‌های ذخیره شده در اغلب خودروهای جدید یا همان عیب‌یابی کامپیوتری گفته می‌شود.

گیج می‌زنه: خلاصی زیاد فرمان، به هم خوردن جلوبندی، خرابی و عیوب سگدست یا بلبرینگ چرخ سبب هدایت نادرست خودرو می‌شود. انگار که در حرکت مستقیم چرخ‌ها یا خودرو کمی به این سو و آن سو برود. این حالت گاهی اوقات هم حاصل خلاصی زیاد فرمان است. (اگر حین چرخاندن فرمان، احساس کنید فاصله‌ای تا عکس‌العمل چرخ وجود دارد و زمانی کوتاه وقفه ایجاد می‌شود، فرمان خودرو دارای خلاصی است)

کالیبره نیست: این اصطلاح وقتی ریموت کنترل سوئیچ یا قطعات و مدارهای تنظیمی از حالت تنظیم خود خارج شده باشد، به کار می‌رود.

آب و روغن قاطی کرده: وجود نشتی و ایراد در مجاری خنک‌کننده (آب) و روان‌کننده (روغن) خبر ناراحت‌‌کننده‌ای است که هر چه دیرتر متوجه آن شوید، خسارت بیشتری روی دستتان می‌گذارد. مکانیک‌ها معمولا به عنوان یکی از اولین بررسی‌ها، با باز‌کردن در رادیاتور یا بیرون کشیدن گیج روغن، اگر نشانه‌ای از قطرات روغن را در رادیاتور یا قطرات آب را روی گیج ببینند، پی به این ایراد می‌برند و می‌گویند: «بله... همون طور که حدس می‌زدم آب و روغن قاطی کرده!»

چراغاش کلاجه: به تنظیم نبودن چراغ‌ها می‌گویند، بخصوص در حالتی که یکی بالا یا بشدت به راست و دیگری پایین یا بشدت به چپ متمایل باشد که بویژه هنگام رانندگی در شب موجب اختلال در دید شما و رانندگان دیگر می شود و خطرآفرین است و باید سریع‌تر تنظیم شوند.

برق دزدی داره: اتصال نادرست یا وجود اشکال در سیستم برق‌رسانی، سبب کاهش ولتاژ شده، عملکرد درست و مناسب قطعه‌ای خاص را مختل می‌کند. از این کاهش ولتاژ یا اتصال موقت یا دائمی، با اصطلاح «برق دزدی» یاد می‌شود.

فیوز پرونده‌/‌ سوزونده: درست مثل فیوز برق کنتورهای خانگی، بر سر راه برخی قطعات خودرو نیز فیوزهایی به کار می‌رود. هنگام سوختن و از کار افتادن فیوزی خاص می‌گویند: «فیوز پرونده.»

گاز‌گاز‌کردن: پشت سر هم گاز‌دادن و رها‌کردن پدال گاز را می‌گویند که تقریبا عموما با این واژه آشنایند.

پر یا خالی‌کردن ترمز: خالی‌کردن ترمز، دو کاربرد دارد؛ یکی وقتی که با گرفتن ترمز، ناگهان متوجه شوید پدال آن به پایین‌ترین نقطه می‌رسد اما اثری از توقف یا کاهش سرعت نیست، که امیدواریم هیچ‌گاه برایتان پیش نیاید! یکی هم زمانی است که پس از تعویض لنت ترمز، برای هواگیری مجاری انتقال روغن به پیستون کوچک پشت لنت به کار می‌رود. وقتی مکانیکی می‌گوید: «پُر کن»، یعنی باید پدال ترمز را چند بار پشت سر هم و بدون وقفه فشار داد تا به حالتی برسد که دیگر امکان پایین رفتن پدال بیش از آن وجود نداشته باشد. در این حالت، باید پا را همچنان روی پدال نگه داشت تا تعمیرکار پیچ هواگیری روغن ترمز را سفت کند و وقتی می‌گوید: «خالی کن» یعنی پا را از روی پدال بردار.

زوزه می‌کشه: به شنیدن صدایی شبیه زوزه یا خرخر از گیربکس (جعبه دنده) یا دیفرانسیل گفته می‌شود که گاهی ناشی از «خشک‌بودن» یا به بازدید روغن مخصوص آن نیاز است و گاهی ناشی از عیب‌هایی چون اشکال در چرخ‌دنده‌ها و... است.

ریپ می‌زنه: به خاموش و روشن‌شدن ناشی از وجود عیب و ایراد در حین کار موتور گفته می‌شود که احتمالا به سبب تنظیم نبودن دلکو، عیوب شمع، زمان نامناسب احتراق و... رخ می‌دهد (اصطلاحی در مایه‌های پت‌پت‌کردن!)

آوانسه‌/ ‌ریتارده: شمع باید در لحظه‌ای خاص درون محفظه احتراق جرقه بزند. اگر این زمان حتی کمی زودتر رخ دهد، می‌گویند «آوانس» و اگر دیرتر باشد، می‌گویند «ریتارد.» هر خودرویی برای کارکرد بهینه مقداری آوانس و ریتارد دارد که به طور خودکار تنظیم می‌شود، اما اگر خودرو ریپ می‌زند یا بد کار می‌کند، یکی از دلایلش همین آوانس یا ریتارد بودن بیش از حد آن است.