مجموعه «مارک، تینکر و دبی» از سوی گروهی بزرگ از انیماتورها ساخته شد

بالا رفتن از دیوار راست

مجموعه انیمیشنی «مارک، تینکر و دبی» ساخته چارلز آ نیکولز ـ که از شبکه پویا در حال پخش است ـ شاید برای بچه‌های امروزی، حکم یک مجموعه معمولی تلویزیونی را داشته باشد، اما نام کارگردان آن برای بچه‌های دیروز، یادآور خاطرات شیرین بسیار زیادی است.

کد خبر: ۶۰۹۲۱۴

پدر و مادرهای پنجاه ساله امروزی که دوران کودکی‌شان به اواخر دهه 40 و اوایل دهه 50 برمی‌گردد با انیمیشن‌هایی پربیننده مثل «خانواده جستن‌ها»، «آلوین و سنجاب‌ها»، «فلینستن‌ها / عصر حجر» و «اسکوبی‌دو» بزرگ شدند. چارلز آ نیکولز، کارگردان اصلی بسیاری از اپیزودهای این مجموعه‌های جذاب و هیجان‌انگیز تلویزیونی بود. مجموعه مارک، تینکر و دبی هم متعلق به همان سال‌هاست که در سال 1973 تهیه و پخش شد. البته این مجموعه نتوانست موفقیت بالای کارهای دیگر نیکولز را تکرار کند، ولی مهر شخصی او را روی خود دارد و تماشای آن، بینندگان تلویزیونی را به یاد کارهای بزرگ و مطرح این فیلمساز ـ انیماتور می‌اندازد.

نیکولز که در نزدیک به 200 مجموعه تلویزیونی کار کرده. مارک، تینکر و دبی را در اواسط دوران درخشان کاری خود ساخت و پخش آن در همان سال‌هایی بود که کارهای بزرگ و پربیننده وی، میلیون‌ها تماشاچی را در کشورهای مختلف جهان جذب خود کرده بود. شاید یکی از دلایل عمر کوتاه این مجموعه کمدی اکشن خانوادگی هم همین باشد. در حقیقت، درگیری این انیماتور روی کارهای پرسر و صدایش، مانع آن شد که وی وقت و توجه بیشتری را به مارک، تینکر و دبی اختصاص دهد. در عین حال، منتقدان می‌گویند از آنجا که شخصیت‌های اصلی این مجموعه اولین بار در یکی از اپیزودهای مجموعه پربیننده اسکوبی‌دو دیده شدند و از دل آن بیرون آمده و استقلال یافتند نیکولز ترجیح داد وقت زیادی را برای تولید فصل‌های جدید این مجموعه نگذارد و سراغ کارهای مهم‌تر خود برود. همان طور که از نام مجموعه هم پیداست، سه شخصیت اصلی یعنی مارک، تینکر و دبی ماجراجویی‌های آن را شکل داده و به پیش می‌برند. در کنار این سه، یک شخصیت مهم دیگر هم در قصه وجود دارد که ماشین کوچولویی به نام اسپید باگی است.

این ماشین کوچک یک ماشین خارق‌العاده و خاص است که در هر اپیزود مجموعه، دوستان خود را وارد یک ماجراجویی تازه می‌کند. مضمون اصلی مجموعه در ارتباط با مسابقات اتومبیلرانی است. در کل یک فصل از مجموعه تولید شد که در 15 قسمت روی آنتن رفت. سه شخصیت اصلی قصه در هر اپیزود مجموعه با گروهی از آدم‌های بدذات رودررو می‌شوند، اما آنها با کمک اسپید باگی بر تمام موانع و آدم‌های بد غلبه کرده و پیروز می‌شوند. یکی از دلایل اصلی موفقیت این سه، همراهی و همکاری اسپید باگی با آنهاست. این ماشین مسابقات اتومبیلرانی، توانایی انجام یک سری کارهای عجیب و غریب را دارد و اصلا هیچ شباهتی به ماشین‌های دیگر و هم‌نوعان خود ندارد. حتی تینکر که سازنده اسپید باگی است و او را می‌داند، نمی‌تواند تصور کند که این ماشین توانایی انجام چنین کارهایی را دارد. برای مثال، چه کسی می‌تواند تصور کند یک ماشین دیواره کوهستان را بگیرد و بالا برود؟! اما اسپید باگی این کار و خیلی کارهای دیگر را راحت انجام می‌دهد.

مجموعه مارک، تینکر و دبی با وجود کوتاه بودن زمان تولید و پخش آن، از گروهی از بهترین فیلمنامه‌نویسان و انیماتورهای تلویزیونی بهره گرفت. در حقیقت، تعداد همکاران تولید مجموعه، برابر با تعداد کسانی بود که مجموعه‌های طولانی‌مدت و صد اپیزودی انیمیشنی تلویزیونی را تهیه و تولید می‌کنند. بیش از 20 انیماتور در کار طراحی و ساخت 15 اپیزود مجموعه همکاری کردند و در کار نگارش فیلمنامه آن، 15 نفر همکاری داشتند. این افراد شامل کسانی می‌شد که در دیگر مجموعه‌های پرطرفدار و طولانی نیکولز در کنار وی بودند. رسانه‌های گروهی به این نکته اشاره می‌کنند که بسیاری از این افراد به نیکولز پیشنهاد دادند فصل‌های بعدی مارک، تینکر و دبی را نیز تولید کند، ولی خالق این مجموعه و شخصیت‌های آن، این درخواست را رد کرد و برای آن عمر کوتاهی را رقم زد. چارلز نیکولز که در سال 1992 درگذشت، فعالیت هنری خود را از دهه 40 میلادی به عنوان یک انیماتور شروع کرد. از آنجا که در آن زمان فقط کمپانی والت دیزنی به صورت جدی در زمینه تولید محصولات انیمیشنی فعال بود، نیکولز هم به استخدام این کمپانی درآمد. اولین کاری که وی در تولید آن همکاری داشت «پینوکیو» محصول سال 1940 است.

او سرپرست واحد انیماتورهایی بود که روی شخصیت منفی قصه فیلم کار می‌کردند. در سال‌های بعد، وی همکاری نزدیکی با تعداد زیادی از انیمیشن‌های کمپانی والت دیزنی داشت. بعدها با تاسیس استودیوی هانا ـ باربرا، وی به این استودیو پیوست.

اوج دوران کاری نیکولز در دو دهه 60 و 70 میلادی بود و مجموعه‌هایی را کارگردانی کرد که حالا لقب آثار کلاسیک و به یادماندنی رسانه کوچک را به خود اختصاص داده‌اند. وی سال 1978 و پس از ساخت مجموعه «دلقک‌های روبوتیک» از فعالیت‌های هنری کناره گرفت، ولی در سال 1992 دوباره به دنیای تلویزیون برگشت. او قبل از مرگش اپیزودهای سه مجموعه تلویزیونی را کارگردانی کرد. منتقدان تلویزیونی در رابطه با بازگشت ناگهانی وی به پشت دوربین می‌گویند ظاهرا به وی الهام شده بود که در آستانه مرگ است و به همین دلیل می‌خواست قبل از مردن، یک‌بار دیگر طعم شیرین حضور در یک کار تلویزیونی را تجربه کند. نیکولز یک بار در گفت‌وگویی گفت: «تلویزیون و انیمیشن تمام زندگی‌ام است و هر دوی آنها را خیلی دوست دارم. بیشترین بخش زندگی‌ام در تلویزیون و فعالیت‌های مجموعه‌سازی پیوست، اما متاسف نیستم و حسرت دوران سپری شده را نمی‌خورم. در تمام این سال‌ها، کاری را انجام دادم که عاشقش بودم و آنچه که ساختم هم از روی عشق بود.»