در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
تا قبل از وقوع این حادثه، بخاری نفتی چکهای به رازی شبیه بود که میبایست در سینه وزارت آموزش و پرورش محفوظ بماند، چون این بخاریها آنقدر هولناکند که حتی شخص وزیر هم ترجیح میداد درباره آن حرف نزند و معاونانش هیچگاه وجود این بخاریها را در مدارس تائید نکنند.
حالا نیز البته این محافظهکاری بین روسای وزارتخانه وجود دارد، چون رو شدن راز بخاریهای نفتی چکهای، اولین نهادی را که به چالش میکشد، آموزش و پرورش است، ولی پوست سوخته و مچاله شده دختران پیرانشهری و ضجههای شبانهروزیشان روی تخت بیمارستان، انگیزهای قوی برای از پرده بیرون انداختن این راز است تا شاید از این پس در صدها مدرسهای که هنوز با این بخاریها گرم میشود، جان کودکی بینوا بهخطر نیفتد.
مردم خبر میدهند
دو روز پس از حادثه وزیر آموزشوپرورش در پاسخ به پرسش خبرنگاری مبنی بر اینکه میگویند باید استعفا دهد،به مزاح گفته بود پس شما خبرنگار هم باید برای اینکه دیر اطلاعرسانی کردی،از کار برکنار شوی! حالا ما به همین منظور از هموطنانمان خواستیم به عنوان چشموگوشهای بینا و شنوا، نشانی روستاها و مدارسی را که از بخاری نفتی چکهای استفاده میکنند در اختیارمان بگذارند.
جامجم از تمام مردم ایران درخواست کرد که اگر مدرسهای را میشناسند که هنوز با بخاریهای نفتی زهواردررفته و چکهای گرم میشوند، نام و نشانی آن را برای روزنامه پیامک کنند.
چشمها و گوشهای شنوای زیادی در این فراخوان شرکت کردند و نام روستاهایی را به میان کشیدند که شاید وزیر یا معاونانش حتی برای یک بار نیز به آنها سر نزدهاند، اما مردمی که از وجود این مدارس باخبر بودند، اطلاعاتی را در اختیار جامجم گذاشتند، ثابت کرد که بعید نیست در زمستان پیشرو یا در زمستانهای سالهای بعد، نام یکی از این مدارس و دانشآموزانش در فهرست مدارس حادثهدیده قرار بگیرد.
مدرسه ابتدایی روستای «اراز محمد» در پنج کیلومتری شهر گنبدکاووس، مدرسهای تخریبی است که در فهرست نوسازی قرار گرفته، برای همین با اینکه مردم روستا گاز لولهکشی دارند، اما مسوولان با گازرسانی به مدرسه مخالفت میکنند.
بخاریهای این مدرسه همه چکهای است و بوی نفت شدید میدهد و از همین روست که سرفههای شدید معلمان و دانشآموزان به خاطر پخش شدن دود در کلاس، بخاری را به یک شیء زائد تبدیل کرده که طرفداران خاموش بودن آن، بیشتر از طرفداران روشن کردن بخاری است.
بچههای روستای اراز محمد، سرما و لرزیدن در کلاس را به روشن بودن بخاری نفتی ترجیح میدهند، شاید به این علت که سرمای هوا آنچنان استخوانسوز نیست، اما بچههای مدارس روستای نکویه و کنشکین شهرستان تاکستان در قزوین چارهای جز روشن نگهداشتن بخاریهای چکهای ندارند.
مردم بومی از زبان بچههایشان بارها شنیدهاند که بخاری کلاس هرازگاهی آتش میگیرد، اما آنها که در خاموش کردن آتش خبره شدهاند یا آتش آن را در کلاس خاموش میکنند یا بخاری را از پنجره به بیرون کلاس پرت میکنند.
وضع مدارس روستای زیرو از توابع شهرستان رامیان استان گلستان نیز بهتر از این نیست؛ مردمی که از این منطقه پیامک فرستادهاند، میگویند هم روستای زیرو و هم روستاهای الهادی، باقرآباد، قورچای، شش آب، پاقلعه، کشکک و رضی بخاریهای چکهای دارند و بچهها و معلمها هر زمستان در انتظار شعله کشیدن بخاریها هستند.
داستان پرت شدن بخاری آتش گرفته، از پنجره کلاس به حیاط برای دانشآموزان روستاهای منطقه نازلو آذربایجان نیز عادت شده است.
روستای زوراندول ویسیان خرمآباد، روستای محراب از توابع شهرستان سنندج در کردستان، روستاهای نظامآباد و یاریجان سفلی میاندوآب در آذربایجان غربی، روستای عباسآباد بخش سیدان مرودشت در استان فارس، روستای همجوار درودزن که چند سال پیش همه دانشآموزانش در شعلههای آتش بخاری سوختند، روستاهای شاوله، مهماندار، دشت قوره، گرده قیط، ممیند، قلات، درگه لطفالله و سارال همگی از توابع شهرستان نقده آذربایجانغربی، روستاهای اولیکندی و گنزنق کمانج علیا و سفلی در ناحیه پنج تبریز، روستاهای رودبار، قرهجاقیه، وسمق، کوره، قزلقش، قوشهخانه و هفتیان از توابع شهرستان تفرش در استان مرکزی، روستای مالیچه در دهستان حسنآباد ملایر، روستاهای بیجیکلا و بهناور در بابل نیز سالهاست با بخاریهای قطرهای کلنجار میروند و اکنون در هراس سوختن در آتش بهسر میبرند.
همه چیز آرام است
فهرست مدارسی که نفت در بخاریهای فرسودهاش چکهچکه با دلهره فرو میافتد، فهرستی بلندبالاست. دیروز برای رساندن این مطلب به گوش مرتضی رئیسی، معاون عمرانی وزیر و رئیس سازمان نوسازی و تجهیز مدارس تلاش زیادی کردیم، اما او از ابتدای صبح از جلسهای به جلسه دیگر میرفت و گفتوگوی جامجم با او به خاطر ضیق وقت، بسیار مختصر شد.
پرسش ما از رئیسی این بود که اگر قرار باشد در پرونده گر گرفتن بخاریهای چکهای در مدارس و سوختن دانشآموزان بیدفاع، یک فرد یا یک مرجع را مقصر معرفی کند، به چه نامی اشاره میکند که او نهتنها به این پرسش پاسخ نداد، بلکه بهگونهای موضعگیری کرد که شنوندهای که کماطلاع است، سازمان نوسازی مدارس را مبرا از هر تقصیر میپندارد.
او از ما خواست تا فهرست مدارسی را که مردم برای جامجم پیامک کردهاند، برایش بفرستیم تا او همین امروز کارشناسان را به این مناطق گسیل دارد و مشکل بخاریهای چکهایشان را حل کند و این جمله را در پی آورد که «ما آمادهایم به محض دریافت درخواست مدارس، بلافاصله بخاریهای کاربراتوری استاندارد را در اختیار مدیران قرار دهیم.»
او افزود: سازمان نوسازی نمیتواند به 120 هزار مدرسه و 600 هزار کلاس درس سرک بکشد. ما به روسای سازمانها بخشنامه دادیم که هرکس بخاری استاندارد لازم دارد، درخواست کند و هرکس درخواست کرده هم به او بخاری استاندارد دادهایم.
گفتوگوی جامجم البته به خاطر ورود رئیسی به جلسه شورای معاونان به همین جا ختم شد، اما او در حالی این جمله کلیدی را به زبان آورد که مدیران و معلمان زیادی در سراسر کشور گواهی میدهند که با وجود درخواستهای مکرر و نامهنگاریهای فراوان، آموزش و پرورش منطقه مورد نظر توجهی به خواست آنها نکرده و کمبود بودجه را بهانه کرده است.
این در حالی است که روز گذشته، مدیر یکی از مدارس استان تهران نیز در حالی که بشدت از درج نامش هراس داشت، توضیح داد که سال گذشته درخواستهای مکرر او برای دریافت بخاری استاندارد برای مدرسه روستا به توبیخ او منجر شده؛ یعنی همان اتفاقی که مدیران و معلمان زیادی را به وحشت انداخته و آنها را از گرفتار شدن در روند توبیخ و برخورد، ترسانده است.
البته اگر اختیار با وزیر آموزش و پرورش و معاونانش باشد، هیچکدام این روند را تائید نمیکنند، اما حقیقت این است که در فاصلهای دورتر از پایتخت، آنجا که مردمش در مناطق دورافتاده و محروم، بچههایشان را به مدارسی زهوار دررفته و بیامکانات میفرستند، چنین اتفاقاتی در جریان است؛ حتی در جایی مثل دبیرستان پسرانه بهشتی در دهدشت کهگیلویه با وجود سردی هوا هیچ بخاری ـ حتی نفتی چکهای ـ در مدرسه وجود ندارد و در جایی مثل مدرسه بهنام محمدی در کوی سوم خرداد مطوریان خرمشهر، بخاریها همچنان چکهایاند.
مدارس ایران مشکلات زیادی دارد؛ برخی از آنها مثل مدرسه روستای محراب از توابع سنندج حتی حیاط ندارد و بچهها در زنگهای تفریح نیز در کلاس میمانند و برای سرگرم شدن بناچار با بخاریهای چکهای بازی میکنند، اما هیچ مسوولی حاضر به پذیرش این حقایق و دستکم تلاش برای رفع مشکلات نیست، چون اگر غیر از این بود، بخاری نفتی آتش گرفته در مدرسه شینآباد پیرانشهر که در کلاس درسش دستگیره نیز نداشت، دانشآموزان وحشتزدهای که برای زنده ماندن تقلا میکردند، کباب نمیکرد.
شاید اینجاست که باید دوباره از نیکوکاران درخواست کنیم بخشی از هزینه تامین بخاریهای استاندارد مدارس مناطق محروم را متقبل شوند و ما بهعنوان رسانه، منعکسکننده حرکت خیرخواهانه آنها خواهیم بود. از همین امروز میتوانید برای کمک به مدارس محروم کشور اقدام کنید.
* نام و شماره تماس همه مدیران و معلمان مدارس از سراسر کشور که به ما پیامک زدهاند و مکالمه خبرنگار ما با آنها در دفتر روزنامه محفوظ است.
آدرس برخی از مدارس دارای بخاری نفتی چکهای
* روستای زوراندول ویسیان شهرستان خرمآباد
* کلاسهای مدرسه راهنمایی روستای محراب در بخش مرکزی اداره آموزش و پرورش ناحیه2 شهرستان سنندج استان کردستان
* روستای نظامآباد میاندوآب بخاری بدون کاربراتور و چکهای
* روستای عباسآباد بخش سیدان استان فارس
* روستای جیجک از توابع شهرستان سلماس و سایر روستاهای اطراف مانند سرایملک و ریکآباد
* مدرسه سعدی واقع در آذربایجان غربی، شهرستان شوط
* مدرسه راهنمایى در شهریار سیستم گرمایشى نفتى مشابه مدرسه شینآباد دارد
* ناحیه پنج تبریز، ده روستای مجتمع آموزشی نور (اولی کندی، گنزنق، کمانج علیا، سفلی و...)
* مدارس روستای شاوله از توابع شهرستان نقده واقع در استان آذربایجانغربی
* تمامی روستاهای محال ترگور و مرگور در آذربایجان غربی
* حدود 40 روستای منطقه نظرکهریز
* مدرسه شهید بهنام محمدى کوى سوم خرداد مطوریان در خرمشهر
* روستای زیرو از توابع شهرستان رامیان استان گلستان،همچنین روستاهای الهادی، باقرآباد، قورچای، شش آب، پاقلعه، کشکک و رضی
* روستای اراز محمد در گنبد کاووس
و... .
خبرهای حادثه مدرسه شینآباد
* رئیس کل دادگستری آذربایجان غربی از ورود دادستانی شهرستان پیرانشهر به حادثه آتشسوزی مدرسه شینآباد خبر داد و تاکید کرد که قطعا با متخلفان احتمالی برخورد قضایی خواهد شد. * فرهاد بشیری، عضو کمیسیون آموزش مجلس: در بازدید از محل وقوع حادثه، اولیای دانشآموزان از آینده درمان آنها ابراز نگرانی کردند که وزیر و استاندار آذربایجان غربی قول مساعدت دادند که درمان و آینده دانشآموزان برای بهبود را مورد پیگیری قرار داده و راهکارهایی را در این زمینه اتخاذ کنند. همچنین رئیس سازمان بهزیستی کشور موافقت کرد که این دانشآموزان تحت پوشش بهزیستی قرار گیرند. * رئیسی، معاون عمرانی وزیر آموزش و پرورش: در برخی از اخبار مباحثی مطرح شده از جمله «وجود نداشتن دستگیره در یا کپسول آتشنشانی» که بشدت هر دو مورد را تکذیب میکنم، چرا که کلاس دارای دستگیره و کاملا سالم بوده و در حال حاضر نیز سالم است. همه تجهیزات این کلاس نو بوده و هیچگونه مشکلی وجود نداشته و آتشسوزی در کلاسهایی رخ داده که حدود هشت سال پیش توسط اهالی به صورت خودیاری احداث شده است. * رسول خضری، نماینده مردم پیرانشهر در مجلس: حال سه نفر از دانشآموزان حادثهدیده پیرانشهر وخیم است. از 37 دانشآموز مصدوم که در روز اول آتشسوزی به ارومیه برای مداوا انتقال داده شده بودند، 15 نفر طی سه روز به بیمارستان تبریز انتقال داده شدند؛ بیمارستانی که مجهز به بخش ICU و سوختگی است. * بالاترین میزان سوختگی دانشآموزان 45 درصد است و بقیه دانشآموزان سوختگی بین 30 تا 35 درصد دارند که بیشترین میزان سوختگی در ناحیه صورت است.* عصر پنجشنبه مدرسهای در شهر سلماس نیز به دلیل اتصالات سیمکشی دچار آتشسوزی شد. این حادثه تلفات جانی نداشت.
* معاون عمرانی وزیر آموزش و پرورش: استفاده از بخاری گازی در مدارس براساس مبحث 17 ممنوع است.
مریم خباز - گروه جامعه
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: