دیوار چین در برابر اروپا

سفر شینگ وزیر خارجه چین به تهران همراه با اظهارات معنادار او را می توان عملی شدن یکی از ردیف های فهرست دستور کار ستادی تلقی کرد که جمهوری اسلامی آن را برای مواجهه با ارجاع احتمالی پرونده هسته ای به شورای امنیت تشکیل داده است.

کد خبر: ۵۱۴۹۵

او صریحا با ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت مخالفت کرد و گفت : توجیه ما این است که از راه حل صلح آمیز استفاده کنیم و با همکاری با یکدیگر به صورتی سازنده با صبر ، متانت و خرد و دانایی و نهایت درایت ، مساله را حل کنیم.

مذاکرات دشوار

لی ژائو شینگ دیروز به اتفاق کمال خرازی در تالار آیینه وزارت خارجه کشورمان در حالی برابر خبرنگاران قرار گرفت که همکاران این 2 در پاریس یک تیم [چین] از موضع ناظر و یک تیم [ایران] از موضع طرف اصلی مذاکره با 3 کشور اروپایی به نمایندگی از 25 عضو اتحادیه اروپایی مذاکرات دشواری را دنبال کردند.

با پاول و استراو

خرازی و شینگ هر 2 دیروز این مذاکرات را بسیار مهم خواندند. کمال خرازی این مذاکرات را پیچیده توصیف کرد و از تصمیم طرفین برای تداوم مذاکره خبر داد اما ژائو شینگ که پیش از دیدار با همتای ایرانی اش با وزیران خارجه امریکا و انگلیس نیز تلفنی گفتگو کرده بود ، خاطرنشان ساخت : من با پاول و استراو درباره مساله هسته ای ایران صحبت کردم و به آنها گفتم که براساس تصویر و تحلیل من از اوضاع ، ارجاع پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت باعث پیچیده تر شدن مساله می شود.

ساعتی بعد

ساعتی پس از اتمام مصاحبه نسبتا مفصل خرازی و شینگ ، آخرین خبر این بود که مذاکرات پاریس ، فردا دوشنبه ادامه خواهد یافت ؛ اگرچه این خبر پیش از پایان نشست بعدازظهر در پاریس مورد تردید قرار گرفت اما اواخر هفته پیش عمدتا مقامهای رسمی تهران ، لندن ، پاریس و برلین پایان مذاکرات را همان اولین روز آغاز مذاکرات یعنی جمعه پیش بینی کرده بودند.

دیدار وزیر خارجه چین با مسوولان نظام

لی ژائوشینگ وزیر امور خارجه چین همچنین دیروز با سیدمحمد خاتمی رئیس جمهوری ، هاشمی رفسنجانی رئیس مجمع تشخیص مصلحت نظام و حسن روحانی دبیر شورای عالی امنیت دیدار و گفتگو کرد.
خاتمی حمایت پکن از تهران در مساله فعالیت صلح آمیز هسته ای جمهوری اسلامی را گواه صداقت و شفافیت ایران ذکر کرد و در این زمینه وزیر خارجه چین و تلاشهای او و همکارانش را مورد تقدیر قرار داد.
هاشمی رفسنجانی از حمایت دولت چین از حق مشروع ایران در مورد استفاده از انرژی هسته ای تشکر کرد و گفت : از چین به خاطر مسوولیت جهانی انتظار می رود که از این خواسته به حق ایران در مجامع بین المللی حمایت کند.
دبیر شورای عالی امنیت ملی کشورمان نیز گفت : ما به مقررات بین المللی احترام می گذاریم و برای اعتمادسازی انعطاف لازم را خواهیم داشت ، مشروط به آن که حقوق ما حفظ شود و در اجرای آن با مشکلی مواجه نشویم.
وزیر خارجه چین هم در این دیدارها همکاری ایران و آژانس بین المللی انرژی اتمی را مطلوب و قابل قبول توصیف کرد و گفت : تلاش های ایران برای اعتمادسازی تاثیر مثبتی بر روابط بین المللی بر جای گذاشت و بر اصل گفتگو و رفع مسائل جهانی از طریق مسالمت آمیز تاکید کرد.

از همان اولین دقایق شروع مذاکرات خبرگزاری ها از تلاشهای فعال دیپلمات های چینی در پیشبرد مذاکرات خبر داده بودند و سفر شینگ به تهران که دیروز و به دنبال اعلام ادامه مذاکرات پاریس انجام شد ایفای نقش جدی پکن در مساله هسته ای ایران را بیش از پیش آشکار ساخت.

یارگیری

هفته پیش وزیر نفت کشورمان در پکن یک قرارداد 100 میلیارد دلاری فروش گاز مایع را امضا کرد و در همان مقطع تحلیلگران گمانه یارگیری هسته ای ایران را مطرح کردند.

دلیلی نیست

ورود چین پنجمین عضو شورای امنیت سازمان ملل به گردونه مصالحه هسته ای ایران حدود 3 هفته پیش از فرارسیدن زمان برگزاری نشست شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی (25 نوامبر) که امریکا امیدوار است در این نشست پرونده ایران به شورای امنیت ارجاع شود کارکرد ویژه دیپلماسی تهران در چالش با کاخ سفید قلمداد می شود. ژائو شینگ دیروز در مقابل پرسشی تصریح کرد: «دلیلی برای ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت وجود ندارد».

مبنای حکام

مبنای سخن وزیر خارجه چین رفع کامل ایرادات فنی پرونده ایران در آژانس است ، چرا که دیروز روزنامه امریکایی سانفرانسیسکو کرونیل به نقل از البرادعی نوشت : «هیچ مدرکی از تسلیحاتی بودن برنامه هسته ای ایران را مشاهده نکرده ایم» اما ناظران رخدادهای درون شورای حکام را بر این مبنا تحلیل نمی کنند. آنها معتقدند تنها قطعنامه دسامبر این شورا علیه ایران با وجود گزارش مثبت البرادعی کافی است که بتوان یقین کرد که در نوامبر نیز شورای حکام سیاسی کاری را مبنای کار خود قرار می دهد. مقامات تهران بارها تاکید کرده اند که از ارجاع پرونده ایران به شورای امنیت هراسی ندارند و برای همین ستادی را برای مواجهه با این رخداد تشکیل داده است.

مجوز نیست

اگر چه بخش نخست بیان وزیر خارجه چین درباره پرونده هسته ای ایران مبنای فنی داشت اما او در بخش دوم سخنش به شدت سیاسی سخن گفت : دلیلی برای ارجاع پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت نیست و کسی مجوزی برای این کار ندارد. او افزود: روابط ایران و چین به سرعت در حال گسترش است و پیش بینی می شود که تا پایان سال جاری حجم مبادلات تجاری و اقتصادی 2 کشور به 7 میلیارد دلار بالغ شود.

تبریک

شینگ با بیان این که تحولات فراوانی در دهه های اخیر صورت گرفته ، گفت : در ابتدا به جمهوری اسلامی ایران تبریک می گوییم که طی سالهای کوتاهی بسیار توسعه یافته و خرسندم که 2 کشور مشترکات بسیار زیادی برای همکاری ها دارند و همان طور که دوست عزیزم آقای خرازی فرمودند مذاکرات بسیار خوبی داشتیم و به اجماع و تفاهم در بسیاری از زمینه ها دست یافتیم . وی افزود: سعی کردیم که همکاری های میان 2 کشور را توسعه بدهیم و همکاری ها را متنوع تر نموده و پیوندهای دوستی را بین 2 کشور تحکیم بخشیم و جامه عمل بپوشانیم.

حق وتو

سوال بزرگ دیروز این بود: آیا چین در صورت ارجاع پرونده هسته ای ایران به شورای امنیت سازمان ملل از حق وتویی که در اختیار دارد ، استفاده خواهد کرد شینگ گفت : می دانید که از لحاظ فنی مساله وتو مساله ای نیست که بتوان از آن بیش از حد استفاده کرد و این مساله محدودیت های خاص خود را دارد. او قصد داشت به جای پاسخ «آری» یا «نه» با توضیحی از زیر پاسخ به این سوال بگریزد ، اما تصریح کرد: اگر هر موضوعی در شورای امنیت با رای منفی یک عضو دائم شورای امنیت همراه شود قابل اجرا نیست.

توجیه

وزیر امور خارجه کشورمان با تاکید بر این که ایران و چین در صحنه تحولات بین المللی می توانند از نزدیک کار مشترک داشته باشند ، افزود: در این دیدار مسائل خاورمیانه از جمله عراق و افغانستان و نیز پرونده هسته ای ایران مورد بررسی قرار گرفت و بنده و ایشان (وزیر امور خارجه چین) را نسبت به روند مذاکرات میان ایران و اروپا توجیه کردم.

روسیه ، همراه ایران و چین

چند روز پس از اجلاس شورای حکام آژانس بین المللی انرژی اتمی «لاوروف» وزیر خارجه روسیه به تهران آمد و کمتر از یک هفته بعد ماجرای تبادل پیشنهاد اروپا به ایران و برعکس کلید خورد و این روزها این ماجرا آخرین مراحل خود را سپری می کند و در حالی که چند روز تا نشست شورای حکام در نوامبر باقی مانده ، اینک چین یکی دیگر از اعضای دائمی شورای امنیت به تهران آمده است.