دمی رایانه‌ها را خاموش کنیم

بسیاری از آدم‌هایی که خود را لایق نصیحت کردن می‌دانند، همواره از بی‌اثر بودن پندها و اندرزهای خود گله و شکایت می‌کنند و در طرف مقابل آنهایی که مدام و بیش از همه در معرض نصیحت شدن قرار می‌گیرند، همواره خود را از نصیحت شنیدن معاف می‌دانند. آنها مدام از خودشان می‌پرسند که چرا جوان‌های امروزی اهل پند و اندرز شنیدن نیستند و جوان‌ها هم همیشه با خودشان می‌‌گویند چرا همیشه ما باید پند و نصیحت بشنویم و چرا بزرگ‌ترها همیشه به خودشان حق می‌دهند هر حرفی را بزنند و در مقام نصیحت کردن برآیند. این جدال ذهنی و نگرش همیشگی به موضوع نصیحت گاه به مشاجره‌هایی ناخوشایند نیز تبدیل می‌شود آنجا که جوان‌ترها با صدایی بلند و یا با صدایی لرزان و گرفته ـ بسته به نوع واکنش به انواع و اقسام نصیحت‌ها ـ می‌گویند از نصیحت خسته شدیم. و تا کی و تا کجا باید نصیحت بشنویم. اما دایره موضوع «نصیحت‌نشنوی» و از زیر بار پند و اندرز شانه خالی کردن تا زمانی معمولا مشاهده می‌شود که تنها زبان نصیحت زبان شفاهی است و در قالب کلمات و جمله‌هایی شیرین و البته گاهی تلخ و ناخوشایند بیان می‌شود.

نصیحت کلامی در واقع رایج‌ترین نوع پند و اندرز دادن است و آنگاه که حرف و پند و اندرز با عمل و رفتار نصیحت‌کننده مغایر باشد، آن وقت آغاز بی‌اعتباری سخن‌ها و نصیحت‌هاست، اما هنوز هم هستند آدم‌هایی که به مصداق جمله معروف آنچه برای خود نمی‌پسندی برای دیگران هم نپسند، تمام حرف‌ها و نصیحت‌ها و موعظه‌های خود را نه در زبان که در مقام عمل نشان می‌دهند و این اعمال درست و مردم‌پسند است که به بستری برای الگوبرداری و نصیحت‌های عملی تبدیل می‌شود. این روزها یکی از مهم‌ترین مقوله‌هایی که در مقام نصیحت‌های گفتاری رواج دارد، بحث دوری گزیدن از گرایش‌های افراطی به رایانه و اینترنت و فضاهای مجازی و نشستن پشت میز رایانه است. بسیاری از افراد، بسیاری از صاحبان مشاغل تعیین‌کننده فرهنگی و بسیاری از پدرها و مادرها این روزها ورد کلام نصیحت‌گرشان، اندرز دادن به بچه‌ها برای دوری از رایانه است، اما در مقام عمل بسیاری از این افراد خودشان ساعت‌ها پشت میز رایانه هستند و کارشان و روز و شب‌شان رایانه و بازی و چت و تایپ کردن با رایانه است.آیا زمانی که در هر خانه‌ای چند دستگاه کامپیوتر و لپ‌تاپ وجود دارد و روی هر میز اداری رایانه‌ای است که افرادی معلوم نیست واقعا چقدر ضرورت کار با آن رایانه را دارند، می‌‌توان به جوان‌ترها و بچه‌ها گفت استفاده زیادی و بی‌مورد از رایانه مضر است. براستی چه باید کرد؟ بیایید کمی رایانه‌هامان را خاموش کنیم و به خودمان و فرزندانمان برسیم.

صولت فروتن/ جام‌جم