سفرنامه، میراث ماندگار

سبک سفرنامه‌نویسی هدین در این کتاب بسیار خاص است. مشخص است که بسیاری از این اطلاعات پیش از آغاز سفر به مقصد کویر ایران جمع‌آوری شده و به سبب این‌که او می‌دانسته سفر سخت و مشکلی پیش‌رو دارد، اطلاعات مناسبی پیش از آن جمع‌آوری کرده، البته بنا به اعلام خودش 15سال پیش از عبور از کویر، وی قله دماوند را فتح کرده بوده است که همین امر نشان می‌دهد وی به ایران و فرهنگ ایرانی علاقه داشته است.

سفرنامه سون هدین از بسیاری جهات جالب توجه است. نخست این که این سفرنامه مرجع به نسبتا کاملی از کویر ایران است و با وجود این که حدود 105سال از سفر او به کویر ایران می‌گذارد، اما هنوز بسیاری نکات نهفته در آن وجود دارد که ارزش مطالعه چندباره به این سفرنامه می‌دهد.

نکته دوم این‌که سفرنامه سون هدین به جهت ابعاد مردم‌شناسی بسیار قابل‌توجه است، به دلیل این که نگارنده به دقت و با وسواس مردم‌شناسانه ابعاد تاریخی و فرهنگی جامعه ایران را مورد بررسی قرار داده است.

نگاشتن سفرنامه اگر با توجه به اصول صورت بگیرد، خلق اثری است برای حفظ یک میراث ماندگار و چه‌بسا که در طول زمان در شرایط مختلف می‌تواند به عنوان یک ابزار مردم‌شناسی به محققان و علاقه‌مندان قدرت بدهد. سفرنامه سون هدین هرچند در بازار چاپ و نشر کمیاب است، اما برای علاقه‌مندان به کویر ایران و همچنین علاقه‌مندان به سفرنامه‌نویسی آنقدر ارزشمند است که حتی با بهایی بیشتر از بهای پشت جلد حاضر به خرید آن بشوند.

مریم چهاربالش