سود گندمکاران در جیب دلالان

هرچند این تنها مشکل گندمکاران این استان و سایر استان‌های کشور نیست، بلکه نبود انبار و سیلوی گندم برای نگهداری این محصول نیز به دغدغه و نگرانی آنها افزوده است؛ کمبودی که باعث می‌شود چاره‌ای جز فروش زودهنگام تولیدات و بلکه تمام سرمایه زندگی‌ خود به دلالان نداشته باشند.

طی چند سال گذشته ازجمله کمک‌های دولتی که مورد استقبال گندمکاران فارس قرار گرفت، بحث خرید تضمینی بود که باعث می‌شد کشاورزان نسبت به فروش گندم خود با نرخ مناسب اطمینان داشته باشند. این روند باعث شد کشاورزان به فکر افزایش تولیدات خود باشند و با وجود خشکسالی طی چند سال گذشته در این استان، بتوانند مقام اول تولید این محصول را در کشور به خود اختصاص دهند.

طبق قانون، دولت باید از اول فصل کاشت، قیمت خرید خود را اعلام کند تا کشاورزان متناسب با این قیمت، فعالیت‌های خود را توسعه دهند، در حالی‌که در سال جاری و با وجود گذشت چندین ماه از فصل کاشت و آغاز زمان برداشت محصول، این اتفاق همچنان روی نداده و دولت هنوز قیمت خرید تضمینی گندم را اعلام نکرده است که همین امر باعث سرگردانی و نارضایتی کشاورزان این استان شده است.

طی چند روز گذشته برداشت گندم در جنوب فارس آغاز شده و تا هفته آینده برداشت این محصول در شهرستان مرودشت و شیراز که قطب تولید گندم کشور است نیز آغاز می‌شود و در صورتی‌که نرخ خرید گندم از جانب دولت اعلام نشود موجب سردرگمی کشاورزان خواهد شد و تنها کسانی که از این فرصت استفاده مناسب می‌کنند، دلالان گندم هستند که پایشان به میدان باز شده و اشتیاق آنها نیز برای خرید گندم کشاورزان با نرخ سال گذشته بیشتر شده است.

از سوی دیگر، کشاورزانی که 9 ماه در انتظار زمان فروش گندم خود بودند، امروز نیازمند پول نقد هستند که این نقدینگی هم در دست دلالان است.

عدم اعلام نرخ خرید گندم بهترین فرصت را در اختیار دلالان بخش گندم قرار داده که با در دست داشتن پول نقد، گندم کشاورزان بدهکار را خریداری کنند و سپس هر زمانی‌که دولت نرخ جدید خرید گندم را اعلام کرد، گندم خریداری شده با نرخ 360 تومان را با قیمت روز به فروش برسانند.

مدیرعامل یکی از شرکت‌های تولید بذر و تولیدکننده 350 تن گندم، با اشاره به وضعیت نامناسب فروش گندم در سال جاری به مهر می‌گوید: در حالی‌ که دولت مکلف بود قیمت خرید گندم را مشخص کند، تاکنون هیچ گونه فعالیتی در این خصوص انجام نداده است.

مسعود آیت‌الهی‌زاده با بیان این‌که تنها کمکی که دولت به کشاورزان ارائه داده، خرید تضمینی گندم است، می‌افزاید: سال گذشته دولت با نرخ 360 تومان اقدام به خرید گندم از کشاورزان کرد و هرچند که پرداخت پول با یکی 2 ماه تاخیر انجام شد، اما به هر شکل کشاورزان به نقدینگی خود رسیدند، ولی در سال جاری چنین اتفاقی روی نداده است.

وی تصریح می‌کند: تعاونی روستایی اعلام کرده که گندم را با نرخ سال گذشته از کشاورزان خریداری و در صورت افزایش نرخ از جانب دولت بقیه پول را پرداخت می‌کند که این سخنان نیز هیچ گونه جنبه اجرایی ندارد.

آیت‌الهی‌زاده با بیان اینکه دلالان در این بازار بهترین استفاده را می‌برند، می‌گوید: تنها منبع درآمدی گندمکاران، فروش تولیدات است. این در حالی است ‌که 9 ماه با استفاده از تسهیلات و راه‌های دیگر، زندگی خود را ‌گذرانده‌اند و حالا تنها به فکر فروش تولیدات خود هستند تا بدهی‌هایشان را پرداخت کنند. وی می‌افزاید: کشاورز به پول نقد احتیاج دارد و این پول نیز در اختیار دلالان است که محصول چندین ماه زحمت کشاورزان را به کمترین نرخ خریداری می‌کنند و سپس به بالاترین نرخ به فروش می‌رسانند.

مدیرعامل شرکت تولید بذر با اشاره به این که دولت اعلام کرده گندم را به صورت توافقی به فروش برسانید، خاطرنشان می‌کند: مگر زمانی‌که گندمکاران برای خرید بذر، کود و ماشین‌آلات مراجعه می‌کنند، کسی به این افراد با قیمت توافقی جنس ارائه می‌کند که امروز گندم به قیمت توافقی خرید و فروش شود؟

آیت‌الهی‌زاده تاکید می‌کند: اگر کشاورزان مکانی برای نگهداری گندم داشتند، از فروش محصول خود تا زمانی که نرخ ارائه شود خودداری می‌کردند، اما چنین امکاناتی در اختیار کشاورزان نیست، بنابراین برای رسیدن به پول باید به دلالان جواب مثبت بدهند که این کار هم باعث داغ‌تر شدن بازار دلالان می‌شود. وی می‌افزاید: حتی برخی از کشاورزان به دلیل ناتوانی مالی مجبور شدند که بخشی از گندم سال آینده خود را نیز به دلالان پیش‌فروش کنند تا با این پول بدهی‌های خود را پرداخت کنند.

یکی از کشاورزان استان فارس نیز در این باره می‌گوید: تنها کمک دولت به تولیدکنندگان این محصول استراتژیک، خرید تضمینی بود که انجام درست این کار هم از عهده دولت ساخته نبود.

محمدباقر شیخ‌الاسلامی می‌افزاید: هزینه‌های تولید گندم به مراتب بالاتر از سال گذشته است، اما همچنان تنها نرخی که برای خرید به گوش می‌رسد، 360 تومان است که از جانب دلالان ارائه می‌شود.

وی با بیان این‌که در سال گذشته هزینه‌های تولید از 30 تا 40 درصد افزایش داشته که دولت باید با احتساب چنین تورمی نرخ خرید تضمینی گندم را اعلام می‌کرد، تصریح می‌کند: بخش خصوصی فارس وظیفه تولید گندم کشور را بر عهده دارد و سرمایه‌گذاری 99 درصدی این بخش باعث شده که این استان رتبه اول تولید گندم کشور را به خود اختصاص دهد و اگر دولت اعلام کند که خرید تضمینی را انجام نمی‌دهد، این تولید به صورت صددرصد به دوش بخش خصوصی خواهد افتاد.

شیخ‌الاسلامی با بیان این‌که اگر همین امروز هم دولت قیمت خرید تضمینی گندم را اعلام کند، دیر شده است، می‌گوید: برداشت گندم در مناطق جنوبی استان فارس آغاز شده و دلالان با نرخ 360 تومان اقدام به خرید کرده‌اند و به طور حتم اگر طی چند روز آینده نرخ جدید اعلام شود باز هم کشاورزان ضرر کرده‌اند.

در همین حال مدیرعامل شرکت غله و خدمات بازرگانی منطقه 3 کشور درباره زمان اعلام نرخ خرید گندم می‌گوید: اگرچه اعلام قیمت تضمینی نسبت به سال گذشته دیر شده است، اما طی چند روز آینده این نرخ اعلام می‌شود.

غفار رضوی‌پور می‌افزاید: هم‌اکنون هیچ گونه مشکلی بابت تحویل گرفتن گندم از کشاورزان استان نداریم، اما مبلغ را در زمان اعلام نرخ جدید پرداخت می‌کنیم.

وی یادآور می‌شود: هر ساله نرخ خرید گندم تضمینی از جانب دولت افزایش داشته و به طور حتم در سال جاری نیز افزایش خواهد داشت.