در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
برای تهیه گزارش از این برنامه، در یک عصر زمستانی از در مسجد بلال صدا و سیما به سمت ساختمان شهدای رادیو حرکت میکنم تا بتوانم با گروه برنامهساز «کلاس جوونی» به سمت استودیو پخش بروم. اکثر استودیوهای صدا و سیما در ساختمان پخش هستند و برنامههای زنده از این استودیوها روی آنتن میرود، اما برنامههای تولیدی رادیو در زیرزمین ساختمان شهدای رادیو ضبط میشود.
عصمت باپیران، سردبیر برنامه کلاس جوونی درباره این برنامه چنین توضیح میدهد: این برنامه از اردیبهشت ماه سال گذشته طراحی و پیشتولیدش آغاز شد و در نهایت روز ششم تیر ماه روی آنتن رفت. تمامی برنامههای تلویزیونی پیشتولید دارند، اما در رادیو این امر کمتر اتفاق میافتد. شاید یکی از دلایل موفقیت این برنامه همین برنامهریزی و پیش تولید باشد که توانسته به جایگاه خوبی میان مخاطبان برسد. برنامههای عصرگاهی رادیو میتواند به یکی از پرشنوندهترین برنامهها تبدیل شود به شرطی که طراحی خوبی برای برنامه صورت بگیرد.
باپیران میافزاید: داشتن یک تیم فعال و خوش فکر، آشنا بودن با فضای برنامهسازی، به روز بودن و داشتن اطلاعات لازم درخصوص مسائل مختلف، همراه بودن با جوان امروز و حضور و مشارکت آنها در فواصل برنامه همچنین پیگیری مسائل مربوط به جوانان در سطح جامعه میتواند علاوه بر موفقیت یک برنامه رادیویی جریانساز هم باشد. جریانسازی یکی از عناصر بسیار مهم رادیو به شمار میآید، چراکه استفاده از همین موضوع میتواند تحولات گستردهای را در سطح جامعه ایجاد کند.
خوب است بدانید باپیران در عناوین مختلف شغلی همچون نویسندگی، گزارشگری، هماهنگی و ارتباطات، آیتمسازی، بازیگری و سردبیری در رادیو فعالیت کرده است.
باپیران در پاسخ به این پرسش که مطالبی که در برنامه مطرح میشود، چقدر با نیاز مخاطبان همسو است؟ میگوید: موضوعات برنامه با توجه به نیاز جوانان انتخاب میشود و متنها، آیتمها، گزارشها و... درخصوص موضوع روز چیده میشود. همانطور که گفتم در بخش نویسندگی و کارشناسی این برنامه تحقیقات و پژوهشهای زیادی صورت میگیرد و حتی در بخشهای دیگر برنامه نیز این موضوع بسیار مورد توجه است.
تنوع؛ اصل کلاس جوونی
برنامه «کلاس جوونی» دارای بخشهای متنوعی است. «تخت سفید» ورودی برنامه است و به نوعی موضوع برنامه در آن مطرح میشود. این قسمت را «عطیه نجفی» تهیه و اجرا میکند. سجاد شهرابی بخشی را با عنوان«حرف بیربط» روی آنتن میبرد که به حاشیههای ورزشی میپردازد. «کلاس فوقالعاده» بخش دیگری از این برنامه است که علاوه بر پرداختن به موضوع برنامه یکی از مشکلات اجتماعی مربوط به جوانان را هم زیر ذرهبین میگذارد. در این بخش به صورت زنده با مسوول مربوطه، ارتباط تلفنی برقرار میشود تا پاسخگوی مشکل مورد نظر باشد یا درباره آن توضیح دهد. تهیه و اجرای این بخش را هم سمانه مبلغحسینی به عهده دارد. 2 بازیگر به نامهای محمدرضا قلمبر و منصور اسکندی در قالبی طنز بخشی را با عنوان «استاد متحلل» آماده میکنند و در آن درسهای کلاس اول و دوم ابتدایی توسط هنرمند خردسال به نام مریم رفیعی خوانده میشود. «غلطگیر» عنوان بخش دیگری از برنامه کلاس جوونی است که با توجه به موضوع برنامه، داستانی مطرح میکند و با توجه به آن بعضی از اشتباهات و غلطها را اصطلاحا پاک میکند که این بخش توسط پوریا عطایی اجرا میشود.
برنامه در حال پخش است و همه در استودیو در حال جنبو جوش هستند. شروع برنامه در جذب مخاطب بسیار موثر است و برنامه با موسیقی شادی آغاز میشود.
لحن گرم، شاد و سریع گوینده هیجان خاصی را ایجاد کرده است و رفت و برگشتهای سریع بین استودیو و اتاق فرمان و همچنین استفاده از صداهای پسزمینه در زمان خواندن متن باعث جذابیت بیشتر برنامه شده است.
باپیران درباره ساختار این برنامه میگوید: بخشهای این برنامه با توجه به فرم آن که ساختاری کلاسی دارد طراحی شده و موضوعات روز و رویکرد آن بسیار متفاوت است. چون قرار است این برنامه شاد، طنز و جوانپسند باشد تا جوان امروزی با در نظر گرفتن رفتار، عقاید و دیدگاههای مختلف در تولید و پخش این برنامه مشارکت کند.
وی در پایان صحبتهایش خاطرنشان میکند: همسو بودن عوامل برنامه با هم و آشنایی آنها با شرایط رسانه و داشتن خلاقیت و... میتواند به جذابیت و متفاوت بودن یک برنامه رادیویی کمک کند.
رونقی: گوینده یا مجری در موفقیت یک برنامه موثرند، اما همه برنامه نیستند. اگر متن خوب نباشد، اگر موسیقیها و ریتم برنامه خوب نباشد مجری هر چقدر هم که خوب باشد، برنامه به چشم نمیآید
«زنگ زندگی» بخش دیگری از این برنامه است که روی آنتن میرود. در این بخش با توجه به موضوع داستانی کوتاه مطرح میشود که به نوعی نتیجهگیری برنامه در آن روز است. این بخش را نسیم صباغیان اجرا میکند. در بخش دیگری از این برنامه متنهای خبری با تحلیل طنز با صدای عطیه نجفی و مجتبی حسنی پخش میشود. یکی از بخشهای جذاب برنامه کلاس جوونی بخش «شما هم بله!» است که گفتوگو با چهرههای مطرح در عرصههای مختلف با موضوع شیطنتهای دوران کودکی بخصوص دوران تحصیل است که وظیفه تهیه و اجرای این بخش بر عهده قاسمی است و به صورت گزارشی اجرا میشود.
در برنامه کلاس جوونی بخش تلفنها و پیامکها هم عنوانی را به نام بخش حضور و غیاب به خود اختصاص داده و در بخش زنگ تفریح نیز ترانههای مختلفی پخش میشود.
پیگیری مشکلات جوانان
تلفیق بخشهای مختلف برنامه با کلام مجری و موسیقیهای سنتی، پاپ و کلاسیک باعث میشود مخاطب از برنامه خسته نشود. البته نوع چیدمان این بخشها بسیار حساس و مهم است که این کار بر عهده عباس پیری، تهیهکننده کلاس جوونی است. وی از سال 74 وارد سازمان صدا و سیما شده و تاکنون برنامههای مختلفی همچون فالگوش، شبستانه و... را تهیه کرده است. پیری از سال گذشته وارد شبکه جوان شده و از دی ماه تهیه این برنامه را به عهده گرفته است. وی طراحی میان برنامههای صوتی، آرمهای متنوع و... را در جذابیت یک برنامه موثر میداند و میگوید، اگر برنامه دارای بخشهای مختلف باشد، میتواند در جذب مخاطب موفق باشد.
البته به گفته او برنامه کلاس جوونی با هدف پیگیری مشکلات جوانان و ایجاد فضای شاد، نشاطانگیز و امید روی آنتن میرود تا با ایجاد تنوع، لحظات شاد، مفرح، مفید و خاطرهانگیزی را برای جوانان و عموم مردم فراهم کند.
شوخی با مخاطب را جدی بگیریم
وحید رونقی، جوان خوشبرخورد و پرانرژی است که گوینده اصلی برنامه کلاس جوونی است. وی متولد 1363 در تهران است. آغاز فعالیت هنری وی از سال 1383 با انجمن گویندگان جوان به عنوان گوینده و مدیردوبلاژ بوده و تهیهکننده برنامه تلویزیونی «تصویر زندگی» در سال 1389 از جمله فعالیتهای دیگر او به شمار میآید. آغاز فعالیتش در رادیو از ابتدای 1387 در استودیو صدای شهر رادیو تهران و بعد از آن در رادیو تهران با اجرای برنامه تهران در شب، بوده و آغاز فعالیتش در رادیو جوان از دی ماه 1389 با برنامه کلاس جوونی است.
پخش برنامه که به پایان میرسد فرصت کافی داریم تا با رونقی صحبت کنیم. وی در پاسخ به این پرسش که اجرای برنامههایی که ریتم تندی دارد و آیتم محور است باید دارای چه ویژگیهایی باشد؟ میگوید: بیتعارف اجرای چنین برنامههایی دشوار است. چون اگر حتی کمی با ریتم برنامه هماهنگ نباشیم، جا میمانیم و این برای یک مجری یا گوینده گران تمام میشود. مجری چنین برنامههایی همیشه باید با حال خوب در برنامه حاضر شود یا حتی اگر حالش خوب نیست، باید حال خودش را خوب کند. چون برنامههایی مانند «کلاس جوونی» ریتم تندی دارد، اگر با ریتم هماهنگ نباشیم یا عقب میمانیم، یا ضرباهنگ برنامه را خراب میکنیم.رونقی با اشاره به این نکته که گوینده نقش اساسی را در اجرای یک برنامه رادیویی و تلویزیونی دارد، چون او در اولین ارتباط میتواند مخاطب را جذب کند، میافزاید: اگر برنامه کلاس جوونی را موفق فرض کنیم، بخش اعظمی از این موفقیت به تهیهکننده و سردبیر برنامه بازمیگردد. ولی در بخشهایی که خارج از متن اجرا میشوند، یا به عبارتی به صورت بداهه اجرا میشوند، من به عنوان گوینده نقش بیشتری دارم. وی در ادامه میگوید: مجری یا گوینده در موفقیت یک برنامه موثر است، اما فقط درصدی از موفقیت یک برنامه به گوینده بازمیگردد. ممکن است یک برنامه سردبیر و تهیهکننده خوبی نداشته باشد، اما مجری خوبی داشته باشد. شاید این برنامه مخاطبانی را جذب کند، اما هنوز یک چیزهایی کم دارد. هنوز برنامه ناقص است. بنابراین معتقدم که گوینده یا مجری در موفقیت یک برنامه موثرند، اما همه برنامه نیستند. اگر متن خوب نباشد، اگر موسیقیها و ریتم برنامه خوب نباشد، مجری هر چقدر هم که خوب باشد، برنامه به چشم نمیآید. من تمام تلاشم را میکنم که به مخاطب به چشم یک سوم شخص نگاه نکنم، مخاطب را دوست خود میدانم. همانطوری با او حرف میزنم که با دوست یا دوستان خودم صحبت میکنم. همان شوخیهایی را با او میکنم که با دوستانم میکنم. برای همین است که در اکثر موارد، مخاطب هم شوخیها را به دل نمیگیرد. اینطوری هم من احساس بهتری نسبت به آنها دارم، و هم آنها این حس را نسبت به من دارند. شاید ناموفقترین برنامههای رادیو، برنامههایی باشند که رسمی صحبت میکنند و همیشه از عبارت کلیشهای مانند شنوندگان عزیز استفاده میکنند. طوری که انگار بود و نبود مخاطب برای آنها فرقی نمیکند. ولی از نظر ما (یا شاید بهتر است بگویم ما رادیو جوانیها) مخاطب و ارتباط برقرار کردن با مخاطب بسیار مهم است. البته این به آن معنی نیست که مخاطب برای دیگر شبکهها مهم نیست. اما ما در رادیو جوان با مخاطبان راحتتر ارتباط برقرار میکنیم که این به لحن گویندگان این شبکه مربوط میشود.
البته رونقی تلاش میکند تا مجری متفاوتی باشد و با اجرای خودمانی مخاطب را با خود همراه کند. وی با اشاره به اینکه هر مجری با دیگری متفاوت است، میگوید: تمام تلاشم را میکنم که خودم باشم، یعنی اگر شوخیای در برنامه میشود، این شوخی وحید رونقی است، نه شوخی یک مجری. رونقی در پاسخ به این پرسش که چه دلیلی باعث میشود مجریان موفق رادیو به تلویزیون بروند؟ میگوید: هیچ وقت نمیتوان منکر جذابیت تصویر شد. در تلویزیون گوینده با طیف گستردهای از مخاطبان مواجه میشود که این برای یک گوینده شهرت را هم به همراه دارد. البته، رادیو و تلویزیون از نظر مالی با یکدیگر قابل مقایسه نیستند. به نظر من 2 عامل پول و شهرت دلیل اصلی مهاجرت گویندگان از رادیو به تلویزیون است. مطمئن باشید اگر منع حضور گویندگان رادیو در تلویزیون برداشته شود، رادیو، گویندگان خوبش را از دست نمیدهد. چون هم گویندگان به خواستههای خود میرسند، هم رادیو نیروهای خوبی را که سالها برایشان زحمت کشیده از دست نخواهد داد. چون رادیو بسیار جذاب و دوستداشتنی است و هیچ جا مانند رادیو نمیشود. صفایی که در رادیو هست، به هیچ عنوان در تلویزیون وجود ندارد.
به عنوان آخرین مطلب از رونقی میخواهم که بهترین خاطرهاش را از برنامه کلاس جوونی بگوید و او در پاسخ میگوید: خاطرات خوب من، اشتباهاتی است که در برنامه مرتکب میشوم. گاهی جملاتی را اشتباه گفتهام یا گاهی حرفی زدهام که نباید میزدم و... که برای من تبدیل به خاطره شده است.
فرشید قرهلی / جام جم
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: