جای خالی سیاست در سینما

غربی‌ها و عموم کشورهای صاحب سینما یاد گرفته‌اند که با رعایت برخی اصول و قواعد سیاسی فیلمی بسازند که در آن، هم مباحث سیاسی موردنظرشان مطرح شود و هم جماعت زیادی را به سینماها بکشانند.

هر چند شاید فیلم سیاسی در معدود کشورهایی که مردم علاقه چندانی به سیاست ندارند، کم کاربرد و کم طرفدار باشد، اما در اغلب کشورها و از جمله کشور ما حکایت به گونه دیگری است.

در کشور ما که مردم، از راننده تاکسی و بازاری تا کارمند و سینماگر و نقاش علاقه‌مندند از مسائل سیاسی آگاه شوند و نقل مهمانی‌ها و مجالس، مباحث سیاسی است، وجود فیلم‌های سیاسی، ضروری و اجتناب‌ناپذیر به نظر می‌رسد.

اما با وجود این همه علاقه، تا پیش از این، ژانر فیلم سیاسی، از جمله ژانرهای مهجور و فراموش شده در کشور ما بوده است؛ ژانری که بسیاری از سینماگران یا به دلیل کم بودن جسارت در طرح مباحث سیاسی یا به دلیل احتیاط و محافظه‌کاری بیش از حد و تا حدی هم به دلیل روشن نبودن مرزها و قابل پیش‌بینی نبودن موضع مسئولان سیاسی همواره مورد بی‌مهری قرار گرفته است.

حال آن که چنین فیلم‌هایی اگر صادقانه و قوی ساخته شود، می‌تواند بسیاری از سوالات مخاطبان را پاسخ دهد و حتی به استحکام نظام اسلامی هم منجر شود.

نمونه این تردید در مواجهه با فیلم‌‌های سیاسی نزد مسوولان اکران نشدن چند ساله فیلم «به رنگ ارغوان» ابراهیم حاتمی‌کیاست.

با این حال امسال در سی‌امین جشنواره فیلم فجر شاهد حضور فیلم خوش‌ساخت «قلاده‌های طلا» در کنار چند فیلم سیاسی دیگر بودیم.

طالبی در این فیلم موفق شده بود با روایت بی‌طرفانه جریانات مربوط به انتخابات سال 88 و تلاش برای واکاوی ریشه‌های این رویداد و نشان دادن نقش دستگاه‌های امنیتی آمریکا و سایر دشمنان به سوالات مخاطبانش درباره این رویداد پاسخی درست و صادقانه دهد.

«قلاده‌های طلا» این ظرفیت را دارد که شروع مناسبی برای ساخت فیلم‌هایی جسورانه درباره وقایع سیاسی باشد.

شاید به فیلم طالبی، نقدهایی هم وارد باشد (که یکی از آنها نام شعاری فیلم است) اما با این اوصاف او موفق شده است با رعایت برخی اصول و قواعد تکنیکی و با ترکیب دو عنصر جسارت و صداقت فیلمی بسازد که علاوه بر راضی نگاه داشتن مخاطب عام و نگاه داشتن او تا پایان فیلم به بسیاری از سوالاتی که ممکن بود در ذهن آنها وجود داشته باشد پاسخی صادقانه و درست دهد.

کیوان امجدیان - دبیرگروه فرهنگ و هنر