سفر دوره‌ای یک نماینده

بر اساس گزارشهای منتشره محور مذاکرات وی را بررسی پرونده افغانستان تشکیل می‌دهد. هر چند که امریکا تلاش دارد تا برای فرار از بحران افغانستان از همه‌ی ظرفیتها و گزینه‌ها استفاده کند ولی سیر حرکتی نماینده وی نشانگر تحرکات و اهداف گسترده‌تری است.

امریکا در سالهای اخیر به نام مبارزه با تروریسم و برقراری امنیت در افغانستان فعالیتهای حاشیه‌ای گسترده‌ای داشته که برگرفته از سیاستهای توسعه طلبانه آن است. در این چارچوب امریکا چند محور اصلی را در دستور کار داشته است.

نخست آنکه امریکا شبه قاره  شامل هند و پاکستان را محور تحرکات خود قرار داده که نمود آن را در اقدامات اخیر این کشور مبنی بر اعمال فشار بر پاکستان و توسعه مناسبات با هند می‌توان مشاهده کرد.

دوم آنکه واشنگتن آسیای مرکزی و قفقاز را نیز به یکی از اصلی ترین مراکز کاری خود مبدل کرده است بگونه‌ای که محور سیاستهای نظامی و دیپلماتیک واشنگتن و ناتو را تشکیل می‌دهد. امریکا که از حساسیتهای منطقه بویژه روسیه از توسعه طلبی‌های خود آگاه است تلاش می‌کند تا از مسئله افغانستان ، مواد مخدر و مبارزه با تروریسم برای رسیدن  به مقصود بهره برداری کند.

در این چارچوب نیز در مقاطعی با قرار دادهای  همکاری نظامی و انتقال کالا به افغانستان و در مواردی نیز به بهانه ورود القاعده به این کشور طرح سلطه بر منطقه را پی گیری می‌کند. بسیاری از ناظران سیاسی بر این عقیده هستند که واشنگتن در اصل به دنبال تحکیم موقعیت خود در این منطقه برای رسیدن به منافع انرژی و نیز محاصره روسیه بپردازد.

با توجه به این سیاستها نیز نماینده ویژه امریکا در امور افغانستان راهی قزاقستان ، تاجیکستان و ازبکستان می‌شود تا در لوای نام افغانستان فعالیتهای امریکا در این منطقه را تسریع نماید. بسیاری بر این عقیده هستند که ناامنی‌های اخیر در کشورهای مذکور به نوعی تحرکات امریکا در ارتباط بوده بگونه‌ای که واشنگتن تلاش کرده تا از این مولفه برای توجیه حضور گسترده تر نظامی و سیاسی در این کشورها بهره برداری کند.

البته ناتو نیز در کنار امریکا برای این امر فعالیت می‌کند چنانکه پیش از این نمایندگانی از ناتو از کشورهای مذکور دیدار داشته‌اند. به هر تقدیر می‌توان گفت که  سفر نماینده ویژه امریکا به منطقه بیش از آنکه جنبه کمک به افغانستان داشته باشد در چارچوب اهداف توسعه طلبانه واشنگتن است که برای جلوگیری از تحریک منطقه و جامع جهانی از سرپوشی بررسی پرونده افغانستان در آن استفاده می‌شود. امری که می‌تواند به تشدید تقابل مسکو و واشنگتن منجر شود .

قاسم غفوری-جام جم آنلاین