امتیازگیری در وقت اضافه

بررسی کارنامه دو کشور نشان می‌دهد که طرفین از زمان استقلال پاکستان از هند( اواخر دهه 1940) تا کنون همواره در حالت جنگ و تهدید بوده‌اند. رویکرد کنونی دو کشور به بهبود مناسبات از سوی تحلیلگران با اهداف متفاوتی مطرح می‌شود.

اولا بسیاری از ناظران سیاسی بر این عقیده‌اند که دو کشور در مقطع کنونی به کاهش تنش‌ها نیاز دارند. پاکستان از سوی آمریکا و اروپا به شدت تحت فشار است در همین حال شرایط داخلی این کشور نیز با تشدید تحرکات گروههای طالبان و القاعده برای انتقام گیری خون بن لادن سرکرده گروه تروریستی القاعده فضای این کشور را غبارآلود ساخته است. از سوی دیگر هند نیز از طرفی با مسئله کشمیر مواجه است و از طرفی نیز با سلسله روابط منطقه‌ای و جهانی به دنبال کسب منافع اقتصادی و سیاسی است.

این روند را در تحرکات سینگ نخست وزیر برای بهبود مناسبات با چین ، روسیه، پیمان شانگهای، افغانستان، اتحادیه آفریقا ، آلمان می‌توان مشاهده کرد. هر کدام از این کشورها برای خروج و یا تقویت شرایط خود به دنبال ایجاد ثبات منطقه‌ای می‌باشند لذا نیازمند تعاملات جدید هستند.رویکردهای کنونی آنها به توسعه مناسبات می‌تواند برگرفته از این خواسته‌ها باشد.

ثانیا، برخی از ناظران سیاسی بر این عقیده‌اند که رویکرد هند به مصالحه با پاکستان در شرایط کنونی بیشتر جنبه باج گیری دارد تا بهبود مناسبات. اکنون پاکستان از سوی آمریکا و غرب و حتی طالبان به شدت تحت فشار است، افکار عمومی جهان نیز تا حدود زیادی در برابر پاکستان است،هند توانسته با کشورهای منطقه‌ای و فرامنطقه‌ای روابط قابل ملاحظه‌ای برقرار سازد که تقویت کننده موضع منطقه‌ای و جهانی آن می باشد و... در چنین شرایطی دست برتری با هند است در حالی که برای برخوردار شدن از این امتیازات نیازمند چینش میز مذاکره است به هر حال در تنش و جنگ نمیتوان به نتیجه رسید چنانکه تمام جنگ ها در پایان به میز مذاکره ختم می‌شود.

بر این اساس می‌توان گفت که رویکرد هند به پاکستان بیش از هرچیز برگرفته از اهداف پنهانی است که در لوای مذاکره به عنوان قدرت برتر به دنبال تامین آنها است هر چند که اصرار پاکستان بر عدم باج دهی به این کشور ابهاماتی را در تحقق اهداف دهلی نو به همراه دارد هر چند که پاکستان از توسعه و بهبود روابط با هند استقبال می‌کند.

قاسم غفوری-جام جم آنلاین