شهری خیالی در جاده ادویه

تا حدود 4 دهه پیش کسی تصور نمی‌کرد که در 90 کیلومتری کرمان و در جوار شهر شهداد، شهری باستانی قرار داشته باشد. مردمانی که پس از سال‌ها مطالعه، باستان‌شناسان توانستند تمدن آنها را کشف کنند. شهداد ازجمله مناطق کویری دشت لوت محسوب می‌شود و مطالعات نشان می‌دهد مردمانی در هزاره سوم و چهارم قبل از میلاد در این مکان زندگی می‌کرده‌اند و البته شواهد نشان می‌دهد که همین مردمان روزگاری به سبب کمبود آب و در جستجوی آن دیارشان را ترک می‌کنند، البته با امید این‌که دوباره بازگردند و دوباره چشمه‌های زندگی را در شهرشان روان سازند. یکی از کاوشگران منطقه باستانی شهداد معتقد است مردم این شهر هنگام ترک خانه‌هایشان بسیاری از وسایل را درون خانه خود باقی گذاشته‌اند و به امید بازگشت به موطن‌شان آنجا را ترک کرده‌اند و هم‌اکنون حدود 5 هزار سال از آن زمان سپری شده است.

علاوه بر اینها خوب است بدانیم تاکنون گرم‌ترین نقطه جهان در منطقه شهداد به ثبت رسیده است و در برخی اوقات سال درجه گرمای این منطقه تا 67 درجه سانتیگراد بالای صفر نیز می‌رسد؛ بنابراین سفر به این مناطق در کنار جذابیت‌هایش، مخاطرات خاص خود را نیز دارد و اصول سفر به مناطق کویری باید رعایت شود.

کلوت بیش از هر چیز زاییده هنر باد است، هر بادی که بر این خطه از کویر خشک می‌وزد، درست مثل کوزه‌گری می‌شود که خاک را در میان دستان خود جان می‌بخشد و در این منطقه باد با شن‌های کویر همین‌ کار را می‌کند، می‌دمد در آن و به آن جان می‌دهد و به این ترتیب کلوت شکل می‌گیرد و درجه زیبایی آن به حدی است که مشتاقان زیادی از اقصی نقاط دنیا همه ساله علاقمندند که به این سرزمین بیایند و زیبایی آن را به نظاره بنشینند و البته اگر موهبت باران نیز بر این کویر خشک ارزانی شود همین کار را انجام می‌دهد و نقشی جدید بر دامن کویر می‌کشد. شاید برای شما جالب باشد که بدانید رود شور، رودخانه دائمی است که از سمت بیرجند سرچشمه می‌گیرد و آرام‌آرام بر دامن کویر می‌خرامد و پس از طی کردن بیش از 200 کیلومتر مسیر در نهایت خود را به معدن نمک شهداد می‌رساند. هر چند آب بسیار شور این رودخانه فاقد هرگونه خاصیت آشامیدن یا کشاورزی است، اما همین رود شور سومین عاملی است که بر شکل‌گیری و مدل کلوت‌ها تاثیر می‌گذارد و در حقیقت نقشی می‌زند بر این دیوارهای خوش نقش. کلوت‌ها بزرگ‌ترین و منحصر به فردترین عارضه طبیعی در دل کویر هستند و ارتفاع‌شان از سطح دریا تنها 250 متر است. این منطقه که مساحتی بیش از 11هزار کیلومتر مربع را به خود اختصاص داده است، از دور خود را مانند شهری بزرگ می‌نمایاند با ساختمان‌های کوتاه و بلند و کوچه‌های باریک یا پهن؛ البته شهری وجود ندارد و این تنها فرسایش آب و باد است که این شهر خیالی را پدید آورده است. منطقه کلوت‌ها نیز به جهت تاریخی حائز اهمیت است، به طوری که براساس اسناد موجود جاده ادویه از دل کلوت‌ها عبور می‌کرده است. این جاده جاده‌ای بوده است که از هند آغاز می‌شده و مسافران از این طریق به شمال خراسان و ماورالنهر سفر می‌کردند.

در چند سال اخیر، سفر به این منطقه بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است، به همین سبب امکانات و تسهیلات نسبتا مناسب رفاهی در این منطقه برای گردشگران فراهم شده است؛ اما در هر صورت فراموش نکنید که سفر به کویر سختی‌های خاص خود را دارد و البته اصولی خاص؛ از جمله این‌که بدون حضور راهنما نباید به دل کویر سفر کرد، در غیر این صورت مخاطرات زیادی جان مسافران را تهدید خواهد کرد و طبیعی است جایی که درجه دما تا 67 درجه سانتی‌گراد نیز می‌رسد این جنس مخاطرات نیز امری دور از ذهن نخواهد بود؛ اما در هر صورت نگران نباشید، شکل‌گیری گروه‌های تخصصی کویرنوردی این مشکل را حل کرده‌ است و شما با اعتماد به متخصصان این گروه‌ها می‌توانید سفری امن به این مناطق را برای خود رقم بزنید.

باران ایرانی