حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
کلسیم که به شکل یون مثبت در خون وجود دارد، نقش اساسی در تحریک سلولهای عصبی و عضلانی دارد. این یون ضمنا در انقباض عضلات قلب، ترشح هورمونها و انعقاد خون نقش دارد. به دلیل نقش مهم این عنصر در بدن غده پاراتیرویید که جلوی گردن قرار دارد با ترشح هورمونی به نام پاراتورمون غلظت کلسیم را در حد ثابت نگه میدارد. از طرفی ویتامین دی نیز در کنترل کلسیم دخیل است.
زیادی کلسیم در خون باعث علائمی مانند تغییرات خلق و خو و حتی تغییر شخصیت، به هم خوردن تمرکز و افسردگی و علائمی چون یبوست و ضعف عضلات میشود.
از آنجا که کلسیم اضافی میتواند با مواد دیگری در لولههای ادراری ترکیب شود، زیادی کلسیم میتواند سنگ کلیه را نیز ایجاد کند. وقتی کلسیم خیلی زیاد شود، تمامی قدرت غلیظ کردن ادرار را از دست میدهد و مقدار ادرار زیاد میشود. همانطور که میدانیم دیابت از دلایل بسیار شایع زیاد شدن ادرار است، ولی نباید بیماریهایی مثل کلسیم بالا که میتواند همین علامت را ایجاد کند را از خاطر دور داشت. از علائم مهم دیگر در زیادی کلسیم به هم خوردن ضربان قلب است. از دلایل مهم کلسیم بالا پرکاری غده پاراتیرویید است که باعث میشود مقدار زیادی از کلسیم استخوانها همه روزه به داخل خون سرازیر شود. بجز پرکاری پاراتیرویید، بیماریهای دیگری نیز باعث زیادی کلسیم میشوند، از جمله این بیماریها انواع سرطانها بخصوص سرطان سینه، پروستات و لنفوم هستند. علاوه بر هورمون پاراتورمون، ویتامین D که یکی از ویتامینهای ضروری بدن است، در تنظیم کلسیم نقش کلیدی دارد. این ویتامین در غذاهایی همچون تخم مرغ، کره و گوشت و نیز روغنهای گیاهی موجود است و به شکل پیشساز در زیر پوست وجود دارد و با برخورد نور آفتاب به پوست ساخته میشود. این ویتامین باعث تقویت جذب کلسیم خوراکی از رودهها میشود. در سالهای اخیر تبلیغات زیادی برای مصرف ویتامینD که به شکل قرص، کپسول و آمپول به وفور در داروخانهها موجود است، به راه افتاده است. برای جبران کمبودهای تغذیهای بخصوص در مناطقی که آفتاب کم است یا آپارتماننشینی مانع رسیدن آفتاب به پوست است، این مکملهای ویتامین مفید هستند؛ اما از آنجا که مصرف بیرویه این ویتامین میتواند باعث زیادی کلسیم خون و ادرار و تشکیل سنگ کلیه شود، حتما باید مرتب سطح کلسیم در خون یا ادرار سنجیده شود.
دکتر رضا کریمی / متخصص بیماریهای داخلی
حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....