ماسک پارچه‌ای بزنید

یک متخصص طب کار و بیماری‌های شغلی در این باره می‌گوید: استنشاق ذرات معلق در هوا موجب آسیب‌های جدی به ریه می‌شود و ماسک‌های کاغذی مقاومتی هم برابر این ذرات ندارند.

دکتر سیداکبر شریفیان، عضو هیات علمی گروه طب کار دانشگاه علوم پزشکی با اشاره به آلودگی هوا در فضای باز و فضای بسته می‌افزاید: آلودگی هوا مربوط به هوای باز در فصل زمستان به صورتی واضح‌تر خود را نشان می‌دهد. مراکز بین‌المللی 5 ماده مونوکسیدکربن، دی اکسید نیتروژن، دی اکسید گوگرد، ازن و ذرات معلق 10 میکرون به پایین را به عنوان 5 شاخص اصلی آلودگی هوا تعریف کرده‌اند.

وی اظهار می‌کند: در میان آلاینده‌های هوایی، ذرات معلق کمتر از 10 میکرون قابلیت رسیدن به مجاری تنفسی دور دست در ریه را دارند. این ذرات از منابع مختلف مانند حرکت لاستیک روی سطح خیابان‌، سوزاندن چوب، ذرات آجر و ماسه در ساختمان‌سازی و... تولید و در هوا منتشر می‌شوند که ممکن است پس از مدتی به صورت ذراتی سیاه در سرفه و خلط فرد مشاهده شود.

به گفته شریفیان، در صورت ورود ذرات معلق کمتر از 10 میکرون به حبابچه‌های ریه در سیستم تنفسی و تخریب این حبابچه‌ها ممکن است فرد به خفگی دچار شود. به این ترتیب از آنجا که ذرات معلق کمتر از 10 میکرون از مواد شیمیایی گوناگون تشکیل می‌شود، مواجهه ریه با این مواد شیمیایی می‌تواند آسیب‌های مختلف ریه از جمله سرطان‌های ریه و در نهایت مرگ و میر در اثر استنشاق هوای آلوده را به دنبال داشته باشد.

اگرچه پزشکان از جمله دکتر شریفیان تاکید دارند که هنگام آلودگی، شهروندان بویژه خردسالان و کهنسالان نباید از خانه خارج شوند اما در عین حال او می‌گوید که تهویه هوا باید همواره در منزل وجود داشته باشد زیرا بروز عفونت‌های مکرر تنفسی در کودکان از عوارض آلاینده دی‌اکسید نیتروژن در منازل است.

این متخصص طب کار از دی‌اکسید نیتروژن به عنوان مهم‌ترین آلاینده هوای درون فضای منازل نام برده و می‌افزاید: در فصل سرما به منظور ذخیره انرژی به گرفتن درزهای در و پنجره‌ها تاکید می‌شود وعملا تهویه هوا میان منزل و بیرون از آن صورت نمی‌گیرد. وی می‌افزاید:‌ دی اکسید نیتروژن از چند منظر زیان‌های مهمی به بدن وارد می‌کند که از جمله آنها عفونت‌های مکرر تنفسی در کودکان است؛ چرا که این گاز سیستم دفاعی مجاری تنفسی و مجاری گوش را مختل می‌کند. بر این اساس اغلب مادرها در فصل زمستان از گوش‌ درد و عفونت‌های مجاری تنفسی کودکان خود گله دارند.

دکتر شریفیان، خردسالان و کهنسالان را از عمده گروه‌های آسیب‌پذیر آلودگی هوا عنوان کرده و می‌گوید: آلودگی هوا در این دو سر طیف عمر بسیار مشکل زاست؛ چرا که دفاع ریه در این دوران ضعیف است.
همچنین مبتلایان به آسم، بیماری‌های انسدادی ریه، بیماران قلبی ـ عروقی، سیگاری‌ها از جمله افراد آسیب‌پذیر در برابر آلودگی هوا هستند که توصیه می‌شود در وضعیت آلودگی هوا قرار نگیرند.

رئیس اداره کنترل عوامل محیطی موثر بر سلامت وزارت بهداشت نیز به تهرانی‌ها توصیه می‌کند که برای کاهش آسیب‌پذیری به دلیل آلاینده‌های هوا، از انجام ورزش‌های صبحگاهی خارج از محیط‌های بسته خودداری کنند.

به گزارش ایسنا، شیدا ملک ‌افضلی می‌گوید: هنگام آلودگی هوا، حملات قلبی یا تنفسی در گروه‌های در معرض خطر از جمله سالمندان بالای 65 سال که دارای سابقه بیماری‌های قلبی - ریوی هستند، تشدید می‌شود.

به گفته وی، جوانان و نوجوانان دارای سابقه بیماری آسم و آلرژی که در گروه‌های زیر 16 سال قرار دارند نیز عمدتاً به دلیل در معرض قرار گرفتن با آلاینده‌هایی مانند ذرات معلق، ازن و اکسید نیتروژن دچار تشدید حملات آسم و آلرژی می‌شوند.

ملک‌ افضلی با بیان این که در مواقع آلودگی هوا به خصوص در فصول سرد سال، آلودگی هوا با وارونگی دما در سطح زمین همراه است، به تهرانی‌ها توصیه می‌کند که در این روزها، فعالیت‌های فیزیکی و ورزش‌های همگانی دست‌جمعی که عمدتاً در پارک‌ها یا در مدارس انجام می‌شود، متوقف شود.

وی می‌افزاید: افراد در روزهای آلوده، فعالیت‌های بیرون از منزل را به حداقل ممکن برسانند تا کمترین آسیب‌پذیری را از آلاینده‌های هوا داشته باشند.

براساس مصوبه کمیته آلودگی هوای تهران، به دلیل طولانی شدن هوای آلوده و ناسالم و افزایش میزان آلاینده‌ها، کلیه ادارات، نهادها، سازمان‌ها، بانک‌ها، مدارس و دانشگاه‌های شهر تهران امروز تعطیل اعلام شده است.

در شرایط آلودگی هوا برای کاهش صدمات به دستگاه تنفسی و التهاب دستگاه گوارش ناشی از این آلودگی، مصرف شیر و لبنیات را افزایش دهید.

به گزارش پایگاه اطلاع‌رسانی علمی تغذیه و سلامت ایران مصرف شیر و فرآورده‌های آن سبب نرم شدن مخاط تنفسی فوقانی، مری و معده می‌شود. از سوی دیگر به دلیل وجود ترکیبات مناسب برای رشد و نمو باکتری‌های مفید که عمل دفع ادرار و مدفوع و مواد آلاینده را تنظیم می‌کنند، التهابات و بیماری‌های دستگاه گوارش را کاهش می‌دهد. کاهش التهاب‌ها در مقابله با نقش رادیکال‌های آزاد که به صورت آلاینده‌ها وارد بدن شده‌اند، نقش موثری داشته و به سلامت بدن کمک می‌کند.

به اعتقاد متخصصان تغذیه، مصرف دوغ و ماست‌های پروبیوتیک برای مقابله با آلاینده‌های هوا انتخاب بهتری به شمار می‌روند. آلاینده‌های موجود شامل ترکیبات مختلفی است که از طریق هوای تنفسی وارد بدن شده، آثار مخرب آن روی بافت‌های بدن، دستگاه تنفسی و قلب و عروق بر جای مانده در طولانی مدت ابتلا به پوکی استخوان را تشدید می‌کند. از سوی دیگر در زمان آلودگی هوا، جذب ویتامین «د» از طریق پوست به شدت کاهش می‌یابد.
به همین دلیل در شهرهای بزرگ که معمولا هوای آلوده دارند، کمبود ویتامین «د» از شیوع بالایی بر خوردار است. بر اساس آخرین تحقیق کشوری 60 درصد زنان تهرانی به صور مختلف دچار کمبود ویتامین «د» هستند.

به گفته دکتر ربابه شیخ‌الاسلام متخصص تغذیه، افرادی که کمبود کلسیم دارند، بیشتر در معرض خطر آلودگی با سرب قرار می‌گیرند.

وی می‌گوید: گیرنده‌های فلزات دو ظرفیتی در بدن انسان بصورت رقابتی عمل می‌کند. در صورتی که این گیرنده‌ها، قبلا با فلزات مورد نیاز بدن مانند آهن و کلسیم اشباع شده باشند، بدن کمتر در معرض آلودگی با سرب قرار می‌گیرد. یکی از راه‌های پیشگیری از آلودگی هوا مصرف بیشتر لبنیات و اشباع کردن این گیرنده‌هاست.

دکتر شیخ الاسلام، علاوه بر سایر اقداماتی که در شرایط وارونگی هوا برای مقابله با آثار مضر آلودگی بر سلامت باید انجام شود، بر توجه به تغذیه مناسب تاکید دارد و می‌گوید: تغذیه متعادل و مناسب با در دسترس قراردادن مواد مغذی که هر یک به طریقی بافت‌های بدن را در برابر آثار مخرب ذرات آلاینده یاری می‌کنند، نقش موثری در حفظ سلامت بدن دارد.