در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
امروزه موضوع جدیدی از گردشگری ماجراجویانه در کشورهایی همچون آمریکا مطرح شده که پتانسیل بالقوهای برای رویدادهای متنوع و فراوان بلایای طبیعی از جمله طوفانها دارند. در واقع بادی که جاروکشان از پایین دشتها سرازیر میشود، باعث شده افراد بیشتر و بیشتری با پرداخت هزینه همراهی با تعقیبکنندگان طوفانها، خود را در مسیر دنبال گردی گردبادهای تند در قلب دشتهای وسیع قرار دهند.
این مشتاقان رویدادهای جوی و آب و هوایی، پس از امضا کردن قرارداد بلندی مبنی بر چشمپوشی از هر گونه حق و حقوق، با رغبت زایدالوصفی خواهان تماشای نزدیک مخربترین بادهای روی سیاره هستند تا با امید داشتن یک صندلی آن هم در ردیف جلویی نمایش، به تماشای قدرتنمایی قهرآمیزترین طوفانهای روی زمین بنشینند.
در میان مشتاقان این نوع گشت و گذار، عدهای علاقهمند به عکاسی از این پدیده و عدهای دیگر در پی یاد گرفتن نحوه تعقیب و شکار کردن طوفان توسط خودشان هستند. مابقی افراد نیز فقط میخواهند در امتداد و همراه طوفان سواری کنند و این چشمانداز بزرگ را از نزدیک درک و باور کنند.
البته این سرگرمی پرهزینهای است و بیشتر شرکتهایی که در زمینه تورهای تعقیب و شکار طوفان فعالیت میکنند در پی استفاده از مبالغی هستند که شرکتکنندگان غالبا در ضمن تور تعقیب متحمل میشوند. هتل، بنزین، غذا و وسیله نقلیه از جمله مبالغی است که هزینهها را بسرعت جبران کرده و پر شدن صندلیهای خالی با افراد مشتاق پرداخت پول برای این تجربه منحصر به فرد، یکی از معدود روشها برای تبدیل کردن تعقیب طوفان به یک مدل تجاری مناسب رشد و ترقی به شمار میرود.
پتانسیل بالقوه رشد و پیشرفت این گونه گردشگری تا جایی است که چارلز ادواردز مالک قدیمیترین شرکت برگزاری تورهای تعقیب طوفان و یکی از تعقیبکنندگان کهنهکار طوفان در آمریکا میگوید: «زمانی که کار خود را برای برگزاری تور دنبال کردن طوفان در سال 1996 شروع کردم، هرگز انتظار نداشتم این کار به یک تجارت درست و حسابی تبدیل شود. در سال اول دو تور را عرضه کردم و در هر کدام فقط یک نفر را داشتم، اما اکنون دیگر به طور مرتب بین 11 و 18 نفر را در هر تور در ماههای می و ژوئن داریم».
ادواردز به عنوان یک دانشجوی هواشناسی، سختترین شرایط را برای تامین سرمایه لازم برای پرداخت هزینه تور تعقیب طوفان دارد، ولی در حال حاضر آنقدر به این تفریح مهیج وابسته شده که کل فصل بهار را با حضور در تورهای تعقیب طوفان میگذراند.
تور شکار طوفان از فیلم تا واقعیت
دنبالکنندگان حرفهای طوفان و برگزارکنندگان توریسم گردبادی میگویند واقعا سعی دارند افراد را درباره واقعیت عملیات تعقیب و شکار طوفانها مطلع کنند. آنها معتقدند این کار با آنچه در فیلمهای سینمایی دیده میشود، فرق دارد و دورههای طولانی رانندگی و انتظار کشیدن لازمه این کار است. گاهی اوقات باید ساعتها در یک محوطه پارکینگ به انتظار شروع طوفانها در بعدازظهر نشست. هر چند این سرگرمی پرجاذبه مثل تصور و باور مردم از فیلمهایی مثل «گردباد» نیست، ولی به گواه اکثر افرادی که در دل این تعقیب و گریز پر از هیجان و دلهره بودهاند، یک ترنادو میتواند تجربهای باورنکردنی برای تمام زندگی باشد. در این بین از تاثیر رسانه در جلب توجه افراد برای ایجاد نگاهی متفاوت به بلایای طبیعی باد محور و همچنین ارائه بعد آموزشی و اطلاعرسانی عمومی برای شناخت بهتر و بیشتر رخدادهای طبیعی و زندگی توأم با آنها نمیتوان غافل شد. به عنوان نمونه تعداد مشتاقان طوفان بلافاصله پس از نمایش فیلم اکشن و موثر «گردباد» در سال 1996 با جهشی قابل توجه روبهرو شد و رواج اخیر نمایشهای تلویزیونی محبوب و مردمپسندی مثل «تعقیبکنندگان طوفان» و «سیاره خشمگین»، باعث شده افراد بیشتری درگیر سودای این ایده شوند که میتوانند به سبک زندگی یک تعقیبکننده طوفان زندگی کنند یا حداقل چند هفتهای از آن پیروی کنند.
اما در خصوص نحوه کار تورهای گردشگری تعقیب و گریز طوفان باید به این نکات اشاره کرد که روزها دراز هستند و سفرها غالبا در خلال دوره یا مسیر برگزاری یک تور با احتساب حدود 1000 کیلومتر رانندگی در یک روز عادی نزدیک به 10 ایالت را پوشش میدهند. حملونقل گردشگران معمولا از طریق خودروهای وانت بزرگ یا ونهای چند نفره و گاهی هم در کاروانی از 3 خودرو یا بیشتر صورت میگیرد.
البته این خودروها با ونهای مسافرتی و گردشگری عادی فرق دارند و معمولا چه از لحاظ فیزیکی و ظاهری و چه به لحاظ وسایل و ادوات مختلف با فناوریهای روز تجهیز شدهاند تا شانس یافتن ترنادوها را افزایش دهند. سرتاسر یک خودروی متعارف برای تور تعقیب طوفان از ادوات و تجهیزاتی مثل ایستگاههای آب و هوایی متحرک، اسکنرهای رادیویی، واحدهای GPS و رایانههای لپ تاپی پر شده است. دسترسی به اینترنت پرسرعت در حال حرکت از طریق شبکههای تلفن همراه امکان رؤیت آخرین تصاویر ماهوارهای، اسکنهای رادار داپلر (رادار تعیینکننده اهداف ثابت و متحرک) و مجموعه متنوعی از مدلهای رایانهای را برای سرنشینان تورهای تعقیب طوفان فراهم میکند و به آنها در مکانیابی دقیق محلی که بدترین آب و هوا قرار است وجود داشته باشد کمک میکند. جالب اینجاست که همه این امکانات و دسترسیها به صورت همزمان با همان سرعتی که در جهان واقعی حرکت میکنند و ضمن رانندگی در بزرگراه مهیاست.
در این میان فناوری برتر نیز به گونهای عمل میکند که بهره موفقیت و نرخ عملکرد را بهتر میسازد.
مثلا زمانهایی وجود دارد که طی آن یک ترنادو توانسته در فضایی باز به زمین بنشیند و در چنین مواردی چنانچه آسیب و خساراتی وارد نکرده باشد غالبا گزارشی هم به دنبال نخواهد داشت. این در حالی است که هر طوفان یا ترنادو برای علاقهمندانش میتواند پرجاذبه باشد و در نتیجه اطلاع از موقعیت و اخبار آن حتی اگر گزارش نشده باشد، حائز اهمیت است. به همین دلیل در فصل بهار، صدها تعقیبگر طوفان چه آماتور و چه حرفهای، دستهدسته به جادههای اکلاهما، کانزاس و نبراسکا هجوم میآورند و با خودروهای رهگیرشان به شکار گردبادهای پراکنده میپردازند. اما کارشناسان معتقدند فناوری به تنهایی نمیتواند ضامن موفقیت در این کار باشد. مجریان تورهای تعقیب طوفان در حقیقت روی سالها تجربه در پیشبینی آب و هواهای سخت و طاقتفرسا و همچنین درک نحوه ناوبری و هدایت پیرامون طوفانهایی که میتواند تا دو برابر ارتفاع قله اورست هم برسد را با خود یدک میکشند.
آب و هوا قابل کنترل نیست
خوشبختانه در کمال تعجب تاکنون در تورهای تعقیب طوفان تلفات و مرگ و میری وجود نداشته است. صدمات گزارش شده موجود نیز به سوانح و تصادفات غیرطوفانی مربوط میشود که میتواند هر جایی اتفاق بیفتد. ولی در ماه می سال 2010 یک شرکت مجری تورهای طوفان ضربه مستقیمی از یک ترنادوی سریعالسیر دریافت کرد که طی آن بیشتر پنجرههای خودروی ون آنها ترکید و سبب چند جراحات خفیف شد که البته صدمات بدنی جدی را به همراه نداشت. مادر طبیعت همیشه راهی دارد تا به ما یادآوری کند در نقشه باعظمت سیاره تا چه حد خرد و کوچک هستیم.
بهای شرکت در تورهای طوفانگردی از 2000 تا 6300 دلار بسته به مدت زمان طول کشیدن سفر فرق میکند، اما اکثرا در طیف 3000 دلاری است و طول سفر هم حداقل 2 هفتهای است. البته این قیمت شامل بلیت هواپیما به منطقه ترنادو یا وعدههای غذایی نمیشود و چنانچه آب و هوا آفتابی باشد هیچ گونه استرداد وجهی در کار نیست. مثلا در ماههای می و ژوئن همیشه آب و هوا برای سفرهای 2 هفتهای اینچنینی مناسب است. هر چند گاهی اوقات در تمام طول این مدت ترنادویی برای دنبال کردن پیدا نمیشود.
یک تعقیبگر حرفهای طوفان مثل چارلز ادواردز که با فرارسیدن فصل ترنادوهای 2011، شانزدهمین سال کاری خود را به عنوان راهنمای تورهای ترنادو شروع میکند، معتقد است نمیتوان آب و هوا را کنترل کرد ولی میتوانیم آن را مستند کرده و گزارشاتی از مشاهدات خود را به مرکز خدمات کشوری آب و هوا ارسال کنیم. در واقع ما به واسطه گشتهای طولانی خود بیشتر در معرض مشاهده ترنادوها هستیم و چنانچه ببینیم ترنادویی قرار است به شهر کوچکی برخورد کند، بلافاصله اطلاعرسانی میکنیم.
حوریه هادی
منابع: popsci / wired / Discovery
در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
معاون وزیر بهداشت: