در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
کشف چشماندازی جدید از عالم
زمانی که در دهه 90 میلادی برای نخستین بار دانشمندان توانستند سیارهای را در اطراف ستارهای غیر از خورشید در صورت فلکی فرس اعظم پیدا کنند، دروازهای جدید را به روی دانش ستارهشناسی باز کردند که نویددهنده روزهای پرهیجانی در این حوزه بود. تا مدتها وجود سیاراتی که به دور سیاراتی که به دور ستارهای دیگر بگردند، یکی از رویاهای ستارهشناسان به شمار میرفت. اگرچه از نظر احتمالاتی وجود این سیارات بدیهی بود، اما هیچ وقت دانشمندان نتوانسته بودند وجود قطعی آنها را ثابت کنند. 51- فرس اعظم اولین سیاره از بسیار سیارهای بود که آن بیرون وجود داشت و منتظر کشف شدن بود. با کشف اولین سیاره بلافاصله سوال مهم بعدی مطرح شد. آیا ممکن است در بین سیاراتی که آن بیرون وجود دارند، سیاراتی شبیه به زمین وجود داشته باشد؟ سیاراتی که در ابعاد و اندازههای زمین در فاصله مناسبی از ستاره مادر خود قرار داشته باشند و بتوانند از وجود حیات روی خود پشتیبانی کنند؟
این سوال به قدری مهم بود که ستارهشناسان از آن به جستجوی جام مقدس در دنیای ستارهشناسی یاد میکردند. اگر چنین سیارهای وجود داشته باشد پس احتمال شکوفا شدن بذرهای حیات در بیرون از زمین بسیار زیاد است.
اما مشکل بزرگی در این راه وجود داشت و آن ضعف ابزارهای موجود و دشواری آشکارسازی این سیارهها بود. چنین سیارههایی را نمیشد مستقیم رصد کرد و باید اثر آن بر ستاره مادرشان را بررسی و از روی آن به وجود آنها پی برد. به همین دلیل و به دلیل ضعف ابزارهای ما باعث شد تا در نخستین گام سیارات غولپیکر و گازیشکلی مانند مشتری که اثر بیشتری بر ستاره مادر خود میگذاشتند، کشف شوند، اما اینک دوران عوض شده است. روشها بهبود یافته و ابزارهای دقیقتری از فضا و زمین چشم به کشف این دنیاهای جدید دوختهاند.سیاره زمینمانندی که اخیر در منظومه ستارهای گلیس 581 کشف شده است، اولین نمونه از جهانهایی است که ممکن است در آن حیات وجود داشته باشد. خبر کشف این سیاره بلافاصله توجه رسانههای جهان را به خود جلب کرد، اما نکته مهم دیگری دراینباره برای ما ایرانیان وجود داشت که چندان به آن توجه نشد. یکی از اعضای اصلی این کشف تاریخی یکی از هموطنان ما بوده است.
دکتر نادر حقیقیپور، که یکی از محققان اصلی در این کشف و یکی از نویسندگان مقاله مربوطه است، عضو هیات علمی موسسه نجوم دانشگاه هاوایی است. وی سال 1377 (1999) دکترای خود را در رشته فیزیک با گرایش سیارهشناسی از دانشگاه میزوری آمریکا دریافت کرد و در حال حاضر مدت 6 سال است که در موسسه نجوم دانشگاه هاوایی به عنوان عضو هیات علمی مشغول به تحقیق است.با تایید این کشف، نام دکتر حقیقی نیز برای همیشه در کنار کسانی که چشمانداز جدیدی از عالم را پیش روی انسان گشودند در تاریخ، جاودانه خواهد شد.
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
