مواد مخدر، جرم 50 درصد زندانیان

به گزارش فارس ، غلامحسین اسماعیلی ، رئیس سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی در خصوص آخرین وضعیت زندان‌های کشور گفت: زندان محلی است برای اعمال مجازات‌های سالب یا محدودکننده آزادی اشخاص بزهکار و براساس ماده 3 آیین‌نامه اجرایی سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی، زندان‌محلی است که در آن محکومانی که حکم آنان قطعی شده است با معرفی مقام‌های صلاحیت‌دار قضایی و قانونی برای مدت زمان معین یا به طور دایم به منظور تحمل کیفر با هدف حرفه‌آموزی، بازپروری و بازسازی نگهداری می‌شوند.

وی اضافه کرد: البته در کنار زندان بخشی به عنوان بازداشتگاه‌ در نظر گرفته شده است که محل نگهداری متهمان با قرار کتبی مقام‌های صلاحیت‌دار قضایی تا اتخاذ تصمیم نهایی است. خلاصه این که با توجه به کثرت جمعیت کیفری، گاه از زندان به شهری تعبیر می‌‌شود که گروهی از افراد بزهکار و ناسازگار با اجتماع در آن زندگی می‌کنند تا شرایط باز اجتماعی شدن آنها فراهم آید.

اسماعیلی در رابطه با اصلاح رفتار زندانیان و تمهیداتی در این خصوص اندیشیده شده است، تصریح کرد: زندان در نظام جمهوری اسلامی ایران هدف نیست بلکه وسیله‌ای است برای تنبیه، تأدیب، اصلاح و تربیت انسان‌های خطاکار، برای نیل به این هدف مهم متناسب با شخصیت و نیازهای زندانیان و همچنین اوضاع و احوال اجتماعی، برنامه‌های گوناگونی در عرصه‌های آموزشی، فرهنگی، حرفه‌آموزی، اشتغال، وزرشی، هنری و رفتار درمانی در نظر گرفته شده است؛ اما به نظر می‌رسد عموم این برنامه‌ها باید ارتقا یابد و علاوه بر آن تمامی امور باید مبتنی بر تعالیم اسلامی بوده و روح فرهنگ دینی بر همه فعالیت‌ها حاکم شود.

‌رئیس سازمان زندان‌ها روان‌درمانی را یک روش علمی و تجربه شده دانست و گفت: در جهت اصلاح شخصیت انسان که مهم‌تر از اصلاح رفتار وی است، روان درمانی نقش بسزایی دارد. این روش علمی هم در مشاوره‌های روان‌درمانی و اجتماعی سطح جامعه اثربخش است و هم در برنامه اصلاح شخصیت زندانیانی که در برنامه‌های روان‌درمانی شرکت دارند.

این مقام قضایی افزود: بررسی‌ها نشان می‌دهد نرخ بازگشت به زندان این گروه از زندانیان به مراتب کمتر از نرخ بازگشت سایر گروه‌هاست. این روش مفید و مؤثر بوده و باید ادامه یابد. معتقدم در جهت تکامل و ارتقای این روش علمی باید از مبانی اسلامی و توحیدی بهره بیشتری گرفت.

وی با تاکید بر اینکه در کشور ما متأسفانه مرتکبان جرایم حوزه مواد مخدر بیشترین رقم زندانیان را به خود اختصاص می‌دهند، خاطر نشان کرد: حدود 50 درصد زندانیان مرتبط با جرایم گروه مواد مخدر هستند. مرتکبان جرم سرقت با حدود 20 درصد و جرایم علیه اشخاص و اطفال با حدود 13 درصد در رتبه‌های بعدی قرار دارند.

رئیس سازمان زندان‌ها با اشاره به اینکه کاهش جمعیت کیفری زندان‌ها در زمره سیاست‌های مصوب کلی نظام در حوزه قضایی و مورد تأیید رئیس قوه قضاییه، آیت‌الله آملی لاریجانی است ، تصریح کرد: اما باید به این نکته توجه داشت که سازمان زندان‌ها به عنوان سازمان مجری احکام و دستورهای قضایی مسئول اصلی تحقق این سیاست ‌اصولی و کاربردی نیست. ‌برای رسیدن به این هدف مهم باید از روش‌های پیشگیری از وقوع جرم، اصلاح قوانین و مقررات، اصلاح روش و نگرش قضات و در نهایت اصلاح روش زندانبانی بهره گرفت.

وی افزود: این سازمان به دنبال آن است که احکام حبس صادر شده را به گونه‌ای اجرا نماید که اثر بازدارندگی داشته باشند. همچنین با بهره‌گیری از روش‌های اصولی اصلاح و تربیت، زمینه بزهکاری مجدد و تکرار جرم توسط زندانیان را کاهش دهد و با انجام مطالعات جرم‌‌شناسی و آسیب‌شناسی اجتماعی و ارائه نتایج به سایر بخش‌ های متولی در جامعه در زمینه کاهش بزهکاری مساعدت نماید. امید است مجموعه این اقدامات در کاهش جمعیت کیفری مؤثر باشند.

اسماعیلی رفتار زندانبانان با زندانیان و رعایت حقوق شهروندی را در حد قابل قبولی دانست و گفت: در بازدیدهای متعدد این‌جانب از زندان‌های مختلف کشور، زندانیان کمترین گلایه را از این جهت داشته‌اند. مشکل عمده زندان‌ها در حال حاضر از حیث رعایت حقوق شهروندی، تراکم جمعیت کیفری و کمبود فضای زندان‌هاست.

رئیس سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی در رابطه با استفاده از فن آوری نوین در مجموعه سازمان زندان ‌ها گفت: امروز چه از حیث بهره‌گیری از دوربین‌های مختلف در جهت نظارت بر زندان‌ها و چه استفاده از سیستم جامع آمار و اتوماسیون اداری و سیستم ویدئو کنفرانس، سازمان زندان‌ها پیشرفت‌های خوبی داشته است و عزم جدی این‌جانب در توسعه و روزآمد نمودن این امکانات است.

رئیس سازمان زندان ‌ها اظهار داشت: اشتغال و حرفه ‌آموزی یکی از برنامه‌ های مهم سازمان در چرخه اصلاح و تربیت زندانیان و جلوگیری از بازگشت مجدد آنان به زندان ‌ها به حساب می‌آید و هم‌اکنون در مجموعه زندان‌ ها و در زندان ‌های باز کارگاه‌ های مختلفی دایر هستند و مربیان فنی و حرفه‌ای در رشته‌های مختلف مشغول آموزش حرفه‌ های مورد نیاز به زندانیان می‌باشند. در ادامه این مسیر ، توسعه اشتغال به ویژه اشتغال مولد را در زندان ‌های کشور مدنظر داریم.

وی افزود: این سازمان به دنبال تعامل با بخش‌های مختلف کارگری و خدمات‌‌رسانی است تا نیروی کار مورد نیاز آنها را تأمین نماید. این امر علاوه بر اشتغال زندانیان سبب تأمین درآمد نسبی برای خانواده آنان نیز خواهد شد و دستمزد اشتغال زندانیان به آنها و خانواده‌شان تعلق خواهد گرفت.

اسماعیلی در رابطه رسیدن به چشم‌انداز مطلوب فرهنگی و تربیتی و اقداماتی که در زندان‌های کشور صورت گرفته است، گفت: عمده‌ترین دلیل انحراف و بزهکاری اشخاص و در نتیجه بروز آسیب‌های اجتماعی، ضعف فرهنگی این افراد و کم‌توجهی به مسائل دینی و معنوی است. برای برطرف کردن این نقیصه باید ضمن ارتقای فعالیت‌های فرهنگی و فراگیر کردن آن، این فعالیت‌ها بر مبانی دینی و اسلامی استوار شوند.

این مقام قضایی اضافه کرد: بر این اساس تلاش می‌شود رویکرد تمامی فعالیت‌های سازمان، اعم از آموزش‌های هنری، ورزشی، حرفه‌آموزی، مشاوره و روان‌درمانی رویکرد فرهنگی و اسلامی باشد.

وی با اشاره به چشم‌انداز سازمان زندان‌ها در افق 1404، گفت: با عزم و تلاش هدفمند و مدبرانه جمعی که در مسیر تحقق آرمان‌های نظام قضایی و همچنین اهداف قانونی و سازمانی مبتنی بر چشم‌انداز بیست‌‌ساله کشور صورت گرفته است، سازمان زندان‌ها سازمانی اثربخش متناسب با جایگاه والای اصلاحی و تربیتی برای زندانیان خواهد بود.