پیش دانشگاهی می‌ماند یا می‌رود؟

چرا که یک روز مسوولی از حذف دوره و مدارس پیش دانشگاهی از سال تحصیلی آینده خبر می‌دهد و دیگری از بقای آن تا 5 سال آینده سخن می‌گوید، آیا در جلسات سیاستگذاران نظام تعلیم و تربیت در وزارت و شورای عالی آموزش و پرورش، کسی به این تناقض‌ها پی نبرده است؟

سال گذشته در بحبوحه حضور حمیدرضا حاجی بابایی در مقام وزارت آموزش و پرورش، وی از اجرای تغییرات بنیادینی خبر داد که بر اساس آن قرار شد نظام آموزش به دو دوره 6 ساله تقسیم و به دنبال آن دوره پیش دانشگاهی از مدارس جمع‌آوری شود. از آن زمان تاکنون مسوولان و برنامه‌ریزان آموزش و پرورش بارها برای توجیه حذف این دوره از ناکارآمدی آن سخن گفته‌اند تا این که دیروز معاون پژوهشی وزیر خبر داد که کتاب‌های دوره پیش‌دانشگاهی در 5 سال آینده بدون تغییر می‌ماند.

این سخنان نشان از سیاست یک بام و دو هوای وزارت آموزش و پرورش در ایجاد تغییر در نظام آموزش دارد اگر قرار است پیش‌دانشگاهی حذف شود چه اصراری بر بقای کتاب‌های این دوره است و اگر قراراست بماند چرا مقام وزارت و سایر همکاران او دائم‌از نارسایی‌های این دوره می‌گویند؟

از سوی دیگر، مسوولان نظام آموزش سال‌هاست از تدوین برنامه درس ملی خبر می‌دهند در حالی که جزئیات آن هنوز روشن نیست. برنامه درس ملی قرار است برای همیشه محتوای کتاب‌های درسی را متحول کند، اما هنوز مدرسان و معلمان این کتاب‌ها کوچک‌ترین اطلاعی از محتوا و چگونگی تغییرات ندارند، ضرورت هر تغییری دو اصل است که به ظاهر هنوز تغییر بنیادین نظام آموزش آن را مورد توجه قرار نداده است: اول این که هر تغییری باید با آمادگی بستر اجتماعی همراه باشد.

در حالی که گفته می‌شود برخی تغییرات از سال تحصیلی آینده انجام می‌شود، ولی گروه‌های اجتماعی مرتبط و ذی‌نفع از وجود آن بی‌خبرند یا دست‌کم نظر آنها برای پذیرش یا عدم پذیرش تغییرات نظام‌آموزش گردآوری نشده است.

دیگر این که انجام هر تغییری چه در نظام آموزشی و چه غیرآموزشی نیازمند اولویت‌گذاری و فازبندی مشخص است. این که امروز اعلام کنیم پیش دانشگاهی ناکارآمد است و روز بعد از بقای آن خبر بدهیم عاملی برای کاهش وجهه و اعتبار منبع خبر یعنی وزیر و معاونان و بی اعتمادی عمومی به اعمال برنامه‌های پیش‌روست.

درحال حاضر عده زیادی از دانش‌آموزانی که در سن ورود به دوره پیش دانشگاهی قرار دارند از حذف یا بقای این دوره نگرانند. پیش دانشگاهی پروژه شکست خورده در نظام آموزش است، اما به نظر می‌رسد مسوولان از این که اعتراف کنند سال چهارم متوسطه مجددا به دبیرستان‌ها باز می‌گردد کمی با مردم رودربایستی دارند.

کتایون مصری 
گروه جامعه