فرهنگ در رسانه

حالا با این شرایط متغیر و متنوع تصور کنید که قرار است یک شبکه رادیویی یا تلویزیونی که رسانه گسترده و پردامنه‌ای هم است فرهنگ را محور خود قرار دهد. بدیهی است اولین مساله‌ای که در این ارتباط باید تبیین شود این است که کدام‌یک از تعاریف و مصادیق فرهنگ قرار است به عنوان معیار و محور سیاستگذاری‌ها و برنامه‌سازی‌های این شبکه‌های رسانه‌ای قرار بگیرد. قطعا بدون وجود یک تعریف و ساختار واحد نظری عملا نمی‌توان در حوزه فرهنگ وارد شد و برنامه‌سازی کرد. شاید با تکیه برمفاهیم و تعاریف آکادمیک از فرهنگ که در کتاب‌های درسی علوم اجتماعی وجود دارد نتوان به مصداق عملی برای برنامه‌سازی در حوزه فرهنگ دست یافت، چرا که در برنامه‌سازی دیگر با سویه انتزاعی فرهنگ کاری نداریم و این وجوه انضمامی و عینی فرهنگ است که باید دستمایه کار قرار بگیرد.

بازتاب کنش‌ها و مظاهر فرهنگی اقوام ایرانی حتی اگر تنها هدف این رسانه باشد آنقدر ارزشمند و مهم است که یک شبکه رسانه‌ای را به آن اختصاص دهیم، به شرط این‌که در توجه به قومیت‌ها، حد عدالت را رعایت کنیم و از ظرفیت و توان رسانه‌ای در جهت تضعیف یا تقویت غیر منطقی یک قوم بهره نبریم.

لازمه این کار پذیرش تکثر و تنوع فرهنگی و اصالت ندادن به یک قومیت و فرهنگ خاص است. این در حالی است که بسیاری از اقوام و قومیت‌ها نسبت به برنامه‌های رادیو ـ تلویزیون انتقاد دارند که مثلا زبان یا فرهنگ قومی آنها را مورد تمسخر قرار داده و تحقیر کرده است.این اتفاق بویژه درباره برنامه‌های طنز زیاد اتفاق می‌افتد؛ بنابراین رادیوها و شبکه‌هایی که به فرهنگ توجه بیشتری نشان می‌دهند بیش از هر رسانه دیگری باید اولا به همه فرهنگ‌های بومی و محلی احترام بگذارند و دوم این‌که توجه به فرهنگ‌ها یا خرده فرهنگ‌های محلی نباید به تضعیف و کم توجهی به فرهنگ ملی منجر شود.

در واقع این رسانه‌ها هر تعریفی را که از فرهنگ، مبنای کار خود قرار می‌دهند قطعا از 2 مساله نباید بگذرد یکی فرهنگ عامه که بشدت در زیست ـ جهان انسان امروزی تاثیر دارد و دیگری توجه به فرهنگ بومی و جهانی به شکل همزمان که زندگی و تجربه‌های آدمی در جهان معاصر در دل همین مولفه‌های فرهنگ اتفاق می‌افتد. در واقع رسانه ملی باید صدای همه فرهنگ‌ها باشد.