لباس لری فراموش می‌شود

ستره مردان باشال، پیراهن، کلاه نمدی، شلوار، گیوه، کلنجه زنان با کت و گلونی، عرقچین، طره و زیورآلاتی از مفرغ و سنگ‌های زینتی همه گواهی بر اصالت این لباس می‌دهد و جالب‌تر این که لباس مردم لرستان از آن دوران تا به امروز همچنان اساس و طرح خود راحفظ کرده و تنها جنس این لباس با لباس آن روزگاران تفاوت‌هایی کرده است، هرچند در دوره پهلوی خواسته یا ناخواسته یقه ستره و چاک کلنجه زنان دستخوش تغییراتی شده، اما در عین حال در مقایسه با لباس سایر نواحی ایران لباس لر همچنان اصیل باقی مانده است به گفته مسوول کانون آیینی سنتی استان لرستان لباس مردان لرستان در روزگار کهن از منظر نیاز بوده و لباس زنان از منظر ناز، زیرا چاک ستره مرد برای جنگ طراحی شده و جنس نمدی و ضخیم آن به نوعی زره مردان محسوب می‌شده و یراق‌دوزی کلنجه زنان نیز همه ظرافت و زیبایی را در خود جمع کرده است.

بهزاد پاکدل اظهار تاسف می‌کند که امروز این لباس در هیچ جای لرستان مورد استفاده قرار نمی‌گیرد و شاید تعداد کسانی که از آن استفاده می‌کنند انگشت‌شمار باشند.

وی با بیان این که طراحی لباس‌های محلی برای استفاده امروز مردم مناسب نیست، خاطرنشان کرد: طراحی لباس متناسب با شرایط خاص خود بوده و پوشیدن ستره که در زمان خود حدود 25 کیلو وزن داشته امروزه ضرورتی ندارد، اما مردان و زنان لر می‌توانند در مراسم‌های عروسی با حفظ اصالت لباس، از آن استفاده کنند هرچند در چند سال گذشته تلفیق طراحی لباس قدیم و جدید مورد استفاده زنان قرار گرفته است. پاکدل استفاده از لباس محلی در رستوران‌ها و ورودی قهوه‌خانه‌ها برای جلب مشتری را اهانت به تاریخ و میراث کهن لرستان دانست و اظهار کرد: با مطالعه و شناخت در ریشه لباس‌های محلی متوجه می‌شویم که هیچ جزیی از آنها بی‌دلیل ساخته نشده و اگر ما امروز مایل به حفظ گذشته خود هستیم باید دقت کنیم تا ناخواسته دچار تغییر نشویم.

آنچه امروز در رابطه با سنت‌های بومی و اصیل ضروری به نظر می‌رسد احیای لباس‌های محلی و به روز کردن این لباس‌ها برای استفاده زنان و مردان در جوامع مختلف است. به اعتقاد کارشناسان، الگوگیری از طرح‌های سنتی به منظور ایجاد پوشش ایرانی - اسلامی شاید یکی از راهکارهای مشکلات موجود در بخش پوشاک کشور محسوب می‌شود که باید سرمایه‌گذاری روی این بخش با قوت بیشتری ادامه یابد. یکی از طراحان لباس‌های محلی لرستان در خرم‌آباد با تاکید بر این که لباس‌های محلی و سنتی در هر منطقه نمادی از فرهنگ و آداب و رسوم اقوام ایرانی محسوب می‌شود، اظهار کرد: نوع دوخت لباس‌های سنتی در لرستان و رنگ‌های به کار رفته در این پوشش‌ها منحصر به فرد و بی‌نظیر است.

فرشته جافریان با اشاره به هجمه‌های فرهنگی بیگانگان در زمینه انحراف جوانان و تقلید از فرهنگ بیگانگان، افزود: با فرهنگ‌سازی مناسب و آشنایی بیشتر نسل جوان با پیشینه تاریخی و آداب و رسوم هر منطقه می‌توان فرهنگ استفاده از پوشش‌های محلی را در بین جوانان ترویج کرد.

وی با تاکید بر ضرورت به روز کردن طرح لباس‌های محلی به منظور استفاده جوانان از این پوشش، یادآور شد: با توجه به نوع طرح و رنگ لباس‌های سنتی و محلی هر منطقه در صورت طراحی لباس‌های جدید منطبق با این لباس‌ها می‌توان موجبات جذب جوانان به پوشیدن این‌گونه پوشاک را فراهم کرد. جافریان با اشاره به جشنواره بین‌المللی زنان سرزمین من، خاطرنشان کرد: لرستان در طول 2 سال اخیر که در جشنواره حضور یافته است همواره موفق به کسب عناوین برتر این جشنواره شده است. وی به استقبال بی‌نظیر جوانان دیگر استان‌های کشور از پوشش محلی لرستان اشاره کرد و خواستار فرهنگ‌سازی برای نهادینه شدن استفاده از این پوشش در خود لرستان شد. به گفته جافریان لباس‌های محلی استان لرستان و دیگر اقوام کشور حتی در کشورهای خارجی نیز مورد استقبال قرار گرفته است. طراحان لباس معتقدند لباس محلی برازنده مردان و زنان همان سرزمین در مراسم‌های رسمی و برتن بزرگان آن قوم است نه این که امروزه در ورودی قهوه‌خانه‌ها برای جلب مشتری مورد استفاده قرار گیرد.