حسین کعبی: وقتی فیگو را در جام جهانی زدم....
یک روز پاییزی و پرسه در بین تازههای کتاب
پول بیار کتاب ببر
میگویند پاییز فصل رونق کتاب است. مدرسهها و دانشگاهها باز میشود و شوق دوباره کتاب خواندن مردم را میکشد سمت کتابفروشیها. تابستان وقت سفر و وقتگذرانی و با دوستان بودن است و پاییز فصلی که وقتی از کتابهای درسی خسته میشوی هنوز حس خواندن داری. میروی سراغ کتابهای غیردرسی، شعر و رمان. برای همین ناشرها پاییز و البته قبل از نمایشگاه کتاب در اردیبهشت، بیشتر به صرافت انتشار کتاب میافتند. این روزها اگر سری به کتابفروشیها بزنید، میبینید که پیشخوان پر شده از کتابهای تازهای که در پاییز منتشر شدهاند. لابهلای خواندن درسهایی که سختند و خشک، کتاب غیردرسی خواندن را فراموش نکنید.
کتابهای کلفت و نازک باب طبع شما
با خواندن یک کتاب حجیم چطورید؟ البته منظورم کلاسیکها نیست که خیلیهایشان را باید بخوانیم اما از حجمشان میترسیم و سراغشان نمیرویم. یک کتاب تازه حجیم به اسم «تابستان گند ورنون» که دی بی سی پی آن را نوشته است. این کتاب را مریم محمدیسرشت ترجمه کرده. کتابی که اولین رمان پییر هم هست که بیشتر از 300 صفحه حجم دارد و آدم با خودش فکر میکند نویسنده اولین رمانش را با این حجم نوشته، رمانهای بعدیاش را قرار است در چند صفحه بنویسد. این نویسنده البته با رمان اولش برنده جایزه بوکر 2003 شده. کمی گران است: 9000 تومان.
محال است کتابی از جی دی سلینجر خوانده باشید و شیفتهاش نشده باشید. معروفترین کتابش را که در ایران ترجمه شده حتما دیدهاید: ناتور دشت. داستان هولدن کالفیلد 17 ساله، پسری یاغی و سر به هوا که همه ما در دورهای با او همذاتپنداری کردهایم. بتازگی کتاب دیگری از سلینجر منتشر شده است. «شانزدهم هپ ورث، 1924» که علی شیعهعلی آن را ترجمه کرده. کتاب داستان بلندی از سلینجر یعنی آخرین داستان اوست که مجله نیویورکر ژوئن 1965 چاپش کرده. داستان ذکر نامه سیمور گلس بزرگترین فرزند خانواده مشهور گلس است که ماجراهایشان را در کتاب «فرنی و زویی» و «دلتنگیهای نقاش خیابان چهلوهشتم» هم میشود خواند. سیمور این نامه را در 7 سالگی خطاب به خانوادهاش نوشته است. «شانزدهم هپ ورث، 1924» 104 صفحه است.
همه اینهایی که به عنوان تازههای کتاب معرفی کردیم، رمان و داستان بلند بودند، اما اگر طالب خواندن مجموعه داستان هستید و ترجیح میدهید کتابی دست بگیرید که بشود توی مترو خواند و به آغاز و انجامی رساند، «النا» را بخوانید. مجموعه داستانهای امریکای لاتین نوشته لوئیس بریتو گارسیا که زهرا رهبانی آن را ترجمه کرده است. داستانها از متن اسپانیایی ترجمه شدهاند و کتاب مجموعه 48 داستان است که برای اولین بار در سال 1970 در ونزوئلا چاپ شده و یکی از کتابهای درسی رشته آفرینش ادبی در مدرسه کانون نویسندگان مکزیک به شمار میآمده است. کتابی در 172 صفحه.
قفسه کتابهای ایرانی
اما برویم سراغ کتابهای ایرانی از نویسندههای ایرانی که البته هرچه میگذرد یا کمکارتر میشوند یا به نوشتن مجموعه داستان به جای رمان علاقهمندتر. جمشید خانیان «پر قیچی» را نوشته که کتابی است در 7 پرده از ماجرای پر قیچی گردن برنجی. کتاب با جملههایی از بارگاس یوسا توی کتاب واقعیت ترجمه مهدی غبرایی آغاز میشود. از حجم رمان «پرقیچی» نترسید. 356 صفحه است.
«هفت» کتابی شامل مجموعه داستانهای مختار عبداللهی است که آن هم بتازگی منتشر شده و کتاب کم صفحهای است. این اثر شامل 8 داستان است و نویسنده در توضیح کتابش نوشته: «این مجموعه داستانی خواننده را با پایانهای متفاوت و دور از انتظار مواجه میکند.» عبداللهی خوانندهاش را دعوت میکند تا وقایع ساده و گاه دور از نظر مانده زندگی را از زاویهای متفاوت ببیند.
با خواندن یک مجموعه داستان دیگر ایرانی چطورید؟ این روزها رمان دارد به پدیدهای نایاب در ادبیات ایران تبدیل میشود اما خواندن داستان کوتاه هم خالی از لطف نیست. «مردی که ساکسیفون شد»، نوشته سارا آهوری، مجموعه داستانی است که تازه منتشر شده و شامل 19 داستان است در 99 صفحه. سارا آهوری با خلق داستانهایی پستمدرن که در مرز حقیقت و خیال و عقل و جنون درنوسانند، خوانندگان را شگفتزده میکند. البته این مجموعه داستان اولین کتاب آهوری است.
از علیمحمد افغانی هم آثار تازهای به بازار آمده؛ یعنی 2 رمان و یک مجموعه داستان. «شوهر آهو خانم» تجدید چاپ شده و روایت زندگی یک خانواده متوسط شهرستانی است که دورهای از حیات جامعه ایران را بازگو میکند و جزئیاتش را در داستان شرح میدهد. این کتاب اولین رمان فارسی بود که در 900 صفحه به چاپ رسید و اولین بار در سال 1340 با سرمایه مولف یعنی علیمحمد افغانی منتشر شد. چاپهای دوم تا نهم این رمان توسط انتشارات امیرکبیر منتشر شد و حالا چاپ دهم آن در 800 صفحه و شمارگان 3000 نسخه، توسط انتشارات نگاه عرضه شده است. مختصری از نوشتههای منتقدان و آرای نویسندگان ایرانی درباره «شوهر آهو خانم» هم در ابتدای کتاب آمده است. پرداخت دقیق نویسنده به ابعاد گوناگون زندگی فردی و اجتماعی و روحیات زنانی از طبقه متوسط، موجب محبوبیت این رمان نزد بانوان شده است.
مجموعه داستان «محکوم به اعدام» مشتمل بر 5 داستان با نامهای محکوم به اعدام، زنده به گور، بالابلنده، یک گردش تفریحی و فصل خوب سال است که همچون سایر آثار علیمحمد افغانی در فضای واقعی و با شخصیتهای ملموس اجتماعی اتفاق میافتد. این مجموعه 215 صفحه دارد و در 2000 نسخه به بازار آمده است. علاوه بر این 2 کتاب، رمان «شلغم میوه بهشته» همین نویسنده که قبلا در سال 1364 توسط انتشارات نگاه منتشر شده بود، در 175 صفحه منتشر شده است.
الان ناشران کلا به فکر انتشار مجموعه داستانهای کمحجم هستند. هر ناشر در لیست کتابهای تازهاش چهار پنج تایی از این کتابهای نحیف را دارد. «پرتره مرد ناتمام» مجموعه داستانی است از امیرحسین یزدان بد که بتازگی منتشر شده. این کتاب شامل 8 داستان در 115 صفحه است و اولین مجموعه داستان یزدانبد محسوب میشود. ابتدای کتاب در یادداشتی در معرفی نویسنده نوشته شده او 7 سال اول زندگیاش را در پایگاه نظامی در بندرعباس زندگی کرده است.
کتابهای دیگری هم منتشر شدهاند که اگر بخواهیم درباره همهشان بنویسیم با یک گزارش خیلی قطور مثل کتاب برادران کارامازوف داستایوفسکی مواجه خواهید شد. اما اگر میخواهید کتاب بخرید این کتابها لیست بدی به دستتان نمیدهند. هیچ چیز در یک بعدازظهر پاییزی جز سر زدن به کتابفروشیها و پرسه زدن لابهلای قفسه کتابها لذتبخش نیست. اگر هم کتابی نخرید، شوق دیدن این همه کتاب اشتیاق خواندن را دوباره در شما زنده میکند. امتحان کنید.
مهدیه ستارنژاد
گفت و گو
