پاسخ به پرسش‌های‌ حقوقی

تهمت ناروا

مدتی پیش همسرم به من تهمت ارتباط نامشروع زد. پرونده‌ای در دادسرا تشکیل و با حضور شهود من و شهادت آنها نسبت به بیان این مساله از سوی همسرم، پرونده برای صدور رای به دادگاه ارسال شد. در حال حاضر دادگاه در حال بررسی پرونده است، اما همسرم بشدت از رفتار خود پشیمان شده و اعلام کرده حاضر به جلب رضایت من است. شنیده‌ام که اگر کسی نسبتی ناروا به همسرش بزند و نتواند این مساله را ثابت کند، مستوجب 80 ضربه شلاق است. آیا این جرم جنبه عمومی هم دارد یا این که با گذشت بنده به عنوان شاکی پرونده بسته می‌شود؟

محترم - ن (شیراز)

اگر قبل از صدور رای رضایت دهید، این پرونده بسته خواهد شد و دیگر همسر شما مجازات نخواهد شد.

پیشنهاد ارتباط نامشروع

مدتی است در محل کار، رئیسم به شکل تلویحی به من پیشنهاد رابطه نامشروع می‌دهد. بنده قصد دارم این موضوع را از طریق قانونی پیگیری کنم. چه راه‌حلی برای این مساله وجود دارد؟ آیا می‌توانم صدای ضبط شده او را به دادسرا ارائه کنم؟

ماندانا - ق (تهران)

متاسفانه چنین مواردی در جامعه ما کم اتفاق نمی‌افتد. شما بهتر است یا شغل خود و محیط کاری‌تان را عوض کنید یا این که به حراست مجموعه‌ای که در آن فعالیت می‌کنید مراجعه کنید. معمولا حراست سازمان‌ها و نهادها به چنین مسائلی به شکلی سربسته رسیدگی می‌کنند، اما چنین موضوعی قابلیت طرح در دادسرا یا پیگیری قانونی را ندارد زیرا از نظر قانون هنوز جرمی رخ نداده است که بتوان آن را پیگیری کرد. از نظر قانون ضبط صدا هم دلیل محکمه‌پسندی برای پیگیری این شکایت نیست.

سرقت وسایل توسط همسر

چند ماهی است با همسرم اختلاف دارم. چند روز قبل او بخشی از وسایل خانه را برداشت و به خانه پدرش رفت. آیا این مساله قابل طرح به صورت شکایت است؟ چطور می‌توانم در دادگاه این مساله را ثابت کنم؟

حامد - خ (کاشان)

شما می‌توانید بابت این مساله از همسرتان با عنوان «خیانت در امانت» شکایتی کیفری مطرح کنید، اما باید سرقت این وسایل را در دادگاه اثبات کنید. شیوه اثبات هم به این صورت است که باید با مراجعه به شورای حل اختلاف و درخواست کارشناس، این کارشناس را به منزل بیاورید تا فهرستی از اجناس سرقت شده را تهیه نمایید. به این کار «تامین دلیل» گفته می‌شود. پس از این مرحله می‌توانید به استناد گزارش کارشناس در دادگاه طرح دعوی کنید.

چرا فقط یک نفر

چرا پرونده‌های دادگاه خانواده توسط یک نفر بررسی می‌شود نه سه نفر؟

محمد - ع (تهران)

این شیوه رسیدگی با توجه به قانون آیین دادرسی مدنی و کیفری صورت می‌گیرد و امری سلیقه‌ای نیست و کاملا براساس مبنای قانونی رفتار می‌شود.

ارث

ارث و مال پدری بین همه فرزندان پسر و دختر طبق قانون ارث تقسیم شده، ولی خانه پدری به مادر که زنده است تعلق گرفته است. این خانه بعد از مرگ مادر چگونه بین فرزندان تقسیم می‌شود؟ آیا به پسران 2 برابر دختران ارث می‌رسد یا این خانه بین همه به طور مساوی تقسیم خواهد شد؟

حمید - ن (کرمان)

چون در زمانی که پدر در قید حیات بوده نسبت به یک سوم از اموال خود تصمیم‌گیری کرده و آن را به همسرش انتقال داده، در صورتی که پدر فوت نماید آن یک سوم به حالت خود می‌ماند و فرزندان هیچ حقی نسبت به اموال مادر ندارند. بعد از فوت مادر براساس وصیت مادر این خانه تقسیم خواهد شد. مادر نیز می‌تواند این خانه را به دلخواه به فرزندانش ببخشد یا این که اگر چنین کاری نکند، در صورت فوت مطابق قانون ارث تصمیم‌گیری خواهد شد.

سرقت همسر

همسرم یک بار مظنون به سرقت بود اما اتهامش اثبات نشد. آیا می‌توانم از این موضوع برای اثبات عدم صلاحیت او استفاده کرده و از دادگاه تقاضای طلاق کنم؟

نسترن - س (مازندران)

این مساله اصلا ارتباطی به بحث طلاق ندارد و طبق بندهای عقدنامه در صورتی زن می‌تواند تقاضای طلاق کند که همسرش بیش از 5 سال محکومیت قطعی داشته باشد و اگر میزان محکومیت همسر زیر 5 سال باشد، شرط طلاق برای زن ایجاد نمی‌شود.

شرط ضمن عقد

می‌خواهم با خانمی ازدواج کنم. مادرش می‌گوید باید خودرویی را به نام او کنم. در حال حاضر توان تهیه خودرو برای مادر همسرم را ندارم. آیا این مساله قابلیت ذکر در شروط عقدنامه را دارد که مثلا بعد از عقد من چنین چیزی را برای مادر همسرم تهیه کنم؟ آیا همسرم می‌تواند تمکین را منوط به اجرای این شرط کند؟

حسین - ش (مشهد)‌

این مسائل اصلا با هم ارتباطی ندارند. تمکین ربطی به انتقال این خودرو ندارد و انتقال هرگونه اموال از سوی شما به شخص دیگر جنبه شخصی دارد. با توجه به چنین شرطی که از سوی مادر زن شما تعیین شده بهتر است در این انتخاب تجدید نظر کنید.

حق حبس

آیا زن می‌تواند از حق حبس خود استفاده کند و از همسرش شکایت کیفری بابت نفقه مطرح کند یا این که این شکایت فقط جنبه حقوقی دارد؟

احسان - ر ( اراک)

این شکایت فقط جنبه حقوقی دارد و زن به استناد آن می‌تواند از همسرش تقاضای نفقه گذشته مطرح کند. اما اگر مرد در چنین موردی با شکایت کیفری زن مواجه شده و خانه‌ای را به دادسرا نشان دهد، از این اتهام تبرئه می‌شود.

شروط ضمن عقد

هنگام عقد با همسرم چند شرط را مطرح کردم که در عقدنامه درج شد. یکی از این شرایط این بود که همسرم کارهای خلافی را که پیش از عقد انجام می‌داد ترک کند. بعد از 2 سال زندگی مشترک، اکنون همسرم کارهای خلاف گذشته را از سر گرفته است. آیا با استناد به این مساله می‌توانم تقاضای فسخ نکاح به دادگاه ارائه کنم؟

حبیبه - خ ( کرج)

اگر این شروط در عقدنامه قید شود و زوج اقدامی خلاف این شروط انجام دهد، شما می‌توانید با شرط اثبات این کارهای خلاف از ایشان طلاق بگیرید؛ اما باید حتما برای این مساله دلایل محکمه‌پسند داشته باشید و به صرف ادعا نمی‌توانید طلاق بگیرید.

ازدواج نکردن تا پایان عمر

اگر دختری در عقدنامه شرط کند که همسرش در صورت طلاق دادن او نمی‌تواند تا پایان عمر زن دیگری بگیرد چه به شکل دائم و چه به شکل موقت آیا این شرط قابل اجراست؟

صبا - ک (زاهدان)

این شرط خلاف مقتضای عقد است و به هیچ وجه قابل اجرا نیست. کدام مرد را دیده‌اید که زن خود را طلاق بدهد و تا پایان عمر ازدواج نکند؟ چنین شرطی اساسا باطل است.

خوانندگان روزنامه جام‌جم می‌توانند پرسش‌های حقوقی خود را به نشانی اینترنتی روزنامه جام‌جم و گروه جامعه یا از طریق شماره دورنگار به روزنامه ارسال کنند تا در اسرع وقت سوال‌های آنان از سوی کارشناس حقوقی پاسخ داده و با نام آنها در این صفحه درج شود.

علیرضا حسینی
وکیل پایه یک دادگستری