نمک زندگی را زیاد نکنید
درواقع پژوهشگران دریافتهاند که مردم حتی با وجودی که میدانند مصرف نمک زیاد خطرناک و برای سلامتی آنها مضر است، اما معمولا برای بهبود خلق و روحیهشان کمی بیشتر نمک به غذای خود اضافه میکنند.
محققان دریافتند که نمک میتواند به عنوان یک ماده طبیعی ضدافسردگی عمل کند. آزمایش روی موشها نشان داده موشهایی که با کمبود نمک در بدنشان مواجه هستند اغلب از انجام فعالیتهایی که به طور طبیعی از آنها لذت میبرند، سرباز میزنند و این اکراه در واقع نشانه افسردگی است. اما از سوی دیگر این کارشناسان هشدار دادند که مصرف زیاد نمک باعث افزایش فشارخون میشود و خطرناک است.
به گفته متخصصان، بدن برای کار کردن به سدیم نیاز دارد که در ترکیب با کلرید نمک را تشکیل میدهد، اما مصرف این ماده باید در حد متعادل و بدون زیادهروی باشد چون خوردن زیاد نمک باعث بالا رفتن فشارخون میشود و در نتیجه خطر سکته مغزی و حمله قلبی افزایش مییابد. بر همین اساس آژانس استانداردهای غذایی انگلیس اعلام کرده است که هر فرد بزرگسال به طور متوسط نباید بیشتر از 6 گرم در روز نمک مصرف کند.
حدود سهچهارم از نمکی که وارد بدن ما میشود از طریق مصرف غذاهای آماده و حاضری است که در سوپرمارکتها و رستورانها سرو میشوند.
اما نتایج این تحقیق بر ضرورت رعایت رژیم غذایی سالم و متعادل تاکید میکند.
مهمترین عارضهای که در صورت مصرف نادرست و بیرویه نمک به آن دچار میشوید، فشارخون بالا است.
فشارخونبالا تعریف سادهای دارد. این مشکل زمانی ایجاد میشود که فشارخون در دیواره رگها بیش از حد معمول بالارود. البته عوارض آن به این سادگی نیست و این وضعیت بسیار خطرناک است، خصوصا که گاهی اوقات تاثیرات مخرب آن به مرور زمان افزایش مییابد. احتمالابه همین دلیل است که به فشارخون بالا، قاتل خاموش میگویند.
ممکن است احساس سردرد، تهوع، استفراغ یا اختلالات بینایی، شما را به این نتیجه برساند که مریض هستید، خصوصا که سنتان در دوران میانسالی باشد، با این علائم احتمال این که شما فشارخونبالا داشته باشید، زیاد است.
برعکس این وضعیت، یعنی فشارخونپایین زمانی اتفاق میافتد که فشاری که خون را در رگها به سمت قلب و مغز و سایر اعضای داخلی بدن میرساند، بسیار کم شود که باعث سرگیجه و منگی میشود؛ البته عوارض و خطرات فشارخون بالابه مراتب بیشتر است.
این قاتل خاموش تا زمانی که صدمات ایجاد شده توسط آن در بدن نمایان نشود، هیچ نشانه یا علامتی ندارد، به مرور زمان شدیدتر شدن این عارضه ممکن است باعث مسدود، باریک و ضعیفتر کردن رگها شود. این مساله باعث لخته شدن خون میشود که ممکن است به قلب و رگها، کلیهها و شبکیه چشم صدمه وارد کند.
عوارض فشارخونبالا
فشارخون طبیعی به فشار کمتر از 80/120 میلیمتر جیوه گفته میشود که به طور کلی فشارخونپایینتر بهتر است؛ ولی اگر خیلی پایین باشد، میتواند نگرانکننده باشد و باید با پزشک مشورت شود.
اگر فشارخون ماکزیمم شما مساوی یا بیشتر از 140 میلیمتر جیوه یا فشارخون مینیمم شما 90 یا بالاتر باشد، مبتلابه فشارخون هستید که میتواند به بسیاری از اعضای بدن آسیب وارد کند. فشارخونبالا، کار قلب را افزایش میدهد که به مرور زمان باعث بزرگی و ضعیفتر شدن قلب میشود، علاوه بر این احتمال سکته مغزی و آسیب کلیهها را هم افزایش میدهد.
از طرفی اگر تحت درمان با دارو هستید و فشارخون شما طبیعی شده، نباید فکر کنید که فشارخون ندارید؛ بلکه فشارخون دارید؛ ولی با دارو کنترل شده است.
یک جراح قلب و عروق با بیان این که افراد بالای 65 سال، بیشتر در معرض خطر ابتلابه پرفشاری خون هستند، میگوید: از آنجا که این بیماری هیچ علامت و نشانهای ندارد، خطر ابتلابه سکتههای مغزی، نارسایی کلیوی و قلبی و از بین رفتن بینایی را در این افراد افزایش میدهد.
دکتر جعفری ادامه میدهد: فشارخون، به علت فشاری که از طرف خون بر سطح داخلی رگهای بدن وارد میشود، میتواند فرد را دچار افزایش خون شریانی کند.
او معتقد است: در بیش از 90 درصد موارد، علت شناختهشدهای برای پرفشاری خون وجود ندارد؛ اما با افزایش سن، خطر بروز فشارخون بیشتر میشود.
دکتر جعفری با اشاره به تاثیر منفی سیگار کشیدن بر پرفشاری خون، به ایسنا میگوید: مواد شیمیایی موجود در تنباکو باعث تنگ شدن دیواره رگها و آسیب به دیواره شریانها شده و هرچه قطر رگها کمتر شود، فشارخون بیشتر میشود.
وی خاطرنشان میکند: در بعضی از افراد، پرفشاری خون در مراحل اولیه به صورت علائمی چون سردرد، سرگیجه و خون دماغ ظاهر میشود؛ اما در بیشتر کسانی که فشارخونشان بالاست، حتی در مراحل پیشرفته فاقد علامت است.
به گفته او، درگیری رگهای مغز بر اثر افزایش فشارخون میتواند باعث بروز سکته مغزی، گشاد شدن رگهای قلب، نارسایی قلبی و در نهایت کاهش و از بین رفتن بینایی شود.
اصلاح سبک زندگی
تغییر فرهنگ غذایی، مصرف دخانیات، بیتوجهی به تحرک و ورزش، استرسها و اضطرابهای زندگی صنعتی از عوامل موثر در شیوع و کاهش سن ابتلابه فشارخون در کشور هستند. به اعتقاد پزشکان، میزان نمک موجود در غذاهای کنسروی و برخی فستفودها بسیار بیشتر از نیاز است که این عامل میتواند در ابتلا و خطرات و عوارض ناشی از افزایش فشارخون موثر باشد.
علی رغم این که در 90 درصد از موارد ابتلابه فشارخون ناشناخته بوده و فقط در 10 درصد از موارد، پزشکان امکان تشخیص نحوه و علت ابتلا را دارند؛ اما موارد گفته شده از فاکتورهای اصلی ابتلابه فشارخون و بیماریهای قلبی و عروقی در کشور است.
پیشگیری از ابتلابه فشارخون، منوط به سبک زندگی درست است.
دکتر فرشاد صداقت، پزشک خانواده میگوید: سبک زندگی سالم، یعنی دوری از دخانیات، توجه به فرهنگ غذایی سالم مثل مصرف کنترلشده نمک، چربیها و غذاهای غیرسالم، ورزش و تحرک، کاهش اضطراب و استرس، کنترل وزن و جلوگیری از چاقی.
به گفته او، تغییر در شیوه زندگی علاوه بر این که در پیشگیری از فشارخون مهم است، در درمان هم موثر است. صداقت، تغذیه صحیح را در کاهش فشارخون موثر میداند و میگوید: مصرف کرفس، خرما، گلابی، زیتون، چای سبز و لیموترش، موادغذایی پایین آورنده طبیعی فشارخون هستند. برای جلوگیری از فشارخون، اصلاح سبک زندگی از عوامل مهم در کاهش فشارخون است.
او ادامه میدهد: افراد بالای 65 سال و بیماران دیابتی، کلیوی و مادران باردار بیشتر در معرض ابتلابه فشارخون هستند.
به گفته صداقت، استفاده از غذاهای کمچرب، مصرف موادغذایی سبوسدار، لبنیات کمچرب، انواع سبزی، میوه و حبوبات، ترک سیگار، کاهش استرس و اضطراب، حذف نمک از سفره غذایی یا کاهش مصرف آن در پیشگیری از پرفشاری خون موثر است.
همایون برادران نصیری
گفت و گو
