وقتی آذربایجان رنگ خدا می‌گیرد

نزیه

مردم آذربایجان شرقی با خانه‌تکانی به استقبال ماه مبارک رمضان می‌روند و یکی دو روز مانده به آغاز ماه مبارک رمضان مردم روستاهای آذربایجان شرقی فطیری به نام «نزیه» درست می‌کنند. نزیه یک نوع نان محلی مغزدار است که روی آن با چنگال و ته استکان بزک شده است. این فطیر از شیرینی‌های مخصوص ماه رمضان است.

غبارروبی منازل و مساجد

زنان آذربایجان شرقی با فرا رسیدن ماه رمضان مانند عید نوروز اقدام به غبارگیری از منازل می‌کنند و مردم این منطقه اقدام به غبارروبی مساجد می‌کنند. بانوان مومن آذربایجان بر این اعتقادند خانه‌ای که برای شروع ماه رمضان پاک و تمیز نباشد، خیر و برکت ماه مهمانی به آن وارد نمی‌شود.

اووباش دان

اما سحری خوردن و سحری بلند شدن هم برای خود در آذربایجان و به ویژه در روستاهای آن آدابی دارد. هنوز هم که هنوز است روستائیان و عشایر آذربایجان با صدای ضربه همسایه بر دیوار خانه شان از خواب بیدار می‌شوند.در بین عامه مردم، زمان سحری خوردن در بین مردم منطقه به «اووباش» یا «اووباش دان» مشهور است که وقت آن یک ساعت قبل از اذان صبح است.

دوختن کیسه لعن ابن ملجم

رسم کیسه‌دوزی 27 ماه رمضان هنوز در برخی مناطق این استان زنده است. معروف است که روز 27 ماه رمضان شب قصاص ابن ملجم است. در این روز زنان برخی مناطق کیسه‌ای می‌دوزند که به کیسه لعن ابن ملجم یا کیسه مراد‌ معروف است. در شب 27 ماه رمضان با هر سوزنی که به این کیسه می‌زنند، یک بار به ابن‌ملجم لعنت می‌فرستند.

فطریه

در میان مردم آذربایجان شرقی رسم است که مادر خانواده، کاسه‌ای را پر از گندم می‌کند و از بزرگ تا کوچک بر روی آن دست می‌زنند. همه سعی می‌کنند در هنگام اعلام عید در خانه‌های خود باشند تا فطریه‌شان به گردن کس دیگری نیفتد. مردم استان معتقدند که باید فطریه را در همان روز اول به فقرا بدهند. بعد از برگزاری نماز عید در مسجد محل، مردم به دید و بازدید می‌روند و خصوصا به کسانی سر می‌زنند که نوعید دارند.

اولین پنجشنبه ماه مبارک رمضان نیز با دیدار مردم با عزیزان از دست رفته و شهدای عزیز بر سر مزارها همراه است.

کوفته تبریزی یکی از غذاهای مشهور بانوان خانه‌دار این دیار است. در این ماه، بزرگان فامیل‌ها برای یکبار هم که شده اقوام خود را به خوردن کوفته تبریزی دعوت می‌کنند.

مردم این خطه از میهن اسلامی نیز با الگو‌گیری از مقتدای خود حضرت علی علیه‌السلام و در سالروز ولادت امام حسن مجتبی علیه السلام با شرکت در طرح اکرام ایتام کمیته امداد به یاری کودکان یتیم و بی‌سرپرست می‌شتابند و مراسم شب‌های احیا، ذکر مناقب و فضیلت‌های آقا امیرالمومنین(ع) و شرکت در محافل عزاداری بیست و یکم ماه مبارک رمضان از دیگر مراسم این ماه است.

یکی دیگر از رسم‌هایی که البته در شهرستان سراب رایج است، پختن‌ آش در سفره‌های رسمی افطاری این ماه مبارک است. همچنین تهیه‌ آش دوغ برای ناهار در روز عید سعید فطر نیز از دیگر مراسم متداول در این شهرستان است. پختن شله زرد، آش کشک، تهیه حلوای زنجبیل، پختن نوعی شیرینی به نام رشته خطایی، تهیه خرما و حلوا و... و احسان دادن آن بین در و همسایه به فضای معنوی این استان می‌افزاید.