بفرمایید فیلم کوتاه

سیزدهمین جشن سینما در حالی برگزار می‌شود که دبیر این جشن اعلام کرده است فیلم‌هایی می‌توانند در این جشن شرکت کنند که یا پروانه ساخت داشته باشند یا پروانه نمایش. بنابراین اگر فیلمی پروانه ساخت داشته باشد اما به دلایلی تاکنون نتوانسته اکران عمومی شود می‌تواند در این جشن حضور پیدا کند.

تاکید دبیر جشن سینما به داشتن پروانه ساخت یا پروانه نمایش به این دلیل است که در دو سال گذشته نمایش فیلم‌هایی مانند خاک آشنا و صد سال به این سال‌ها که بدون داشتن پروانه نمایش در جشن سینما شرکت کرده بودند با حرف و حدیث‌های زیادی روبه‌رو شدند، اکنون دبیر جشن سیزدهم با تاکید بر داشتن پروانه ساخت به این حرف و حدیث‌ها پایان داد و اعلام کرد فیلمی که از معاونت سینمایی مجوز ساخت داشته باشد می‌تواند در جشن شرکت کند و جایزه نیز بگیرد. برخی از سینماگران معتقدند معاونت سینمایی پس از خواندن کامل فیلمنامه توسط شورای نظارت پروانه ساخت صادر می‌کند و فیلمساز مقید است همه فیلم خود را مو‌به‌مو و براساس فیلمنامه ارائه شده مقابل دوربین ببرد بنابراین فیلمی که مجوز ساخت دارد می‌تواند به نمایش عمومی هم در آید مگر این‌که سازنده در زمان ساخت فیلم تغییراتی را در فیلمنامه به وجود بیاورد البته این تغییرات را فیلمساز حتما به معاونت سینمایی اطلاع می‌دهد. به همین دلیل معاونت سینمایی ازاین دسته از فیلمسازان می‌خواهد که فیلم خود را برای بازبینی به معاونت سینمایی ارائه دهند. اما فیلم‌هایی مانند خاک آشنا که به گفته بهمن فرمان، آرا سازنده، آن خط به خط طبق فیلمنامه ساخته شده است احتیاجی به بازبینی و دریافت پروانه نمایش برای حضور در جشن سینما را ندارد.

هنوز چند ماهی به برگزاری جشن سینما مانده است اما از هم اکنون برخی پیش‌بینی می‌کنند که فیلم‌هایی مانند درباره الی بیشترین جوایز جشن سینما را از آن خود می‌کند.

فرهاد توحیدی، دبیر جشن امسال همچنین تصمیم دارد در حاشیه جشن سینما توانمندی‌های سینمای ایران را در نمایشگاهی در معرض دید عموم بگذارد. امسال هم طبق سال‌های گذشته حدود 110 داور که عضو خانه سینما هستند فیلم‌های جشن را داوری می‌کنند اما در کنار این داوران 15 داور منتخب هیات مدیره نیز فیلم‌ها را می‌بینند و رای خود را به فیلم‌ها می‌دهند.

مساله این است؛ اکران فیلم کوتاه

سینما آزادی یکی از سالن‌های کوچک خود را به اکران فیلم کوتاه اختصاص داده است و مدیر این سینما گفته است تمایل زیادی دارد که این روند را حفظ کند. اما در برابر این اقدام و این تمایل سوال اساسی این است که برای اکران فیلم کوتاه چقدر فرهنگ سازی شده است؟ و مردم چقدر تمایل دارند که بخشی از وقت خود را به تماشای فیلم کوتاه اختصاص دهند؟ برخی می‌گویند که فیلم کوتاه مخاطبان خاص خود را دارد و نباید توقع داشت که همه مردم و مردم عادی برای تماشای این فیلم‌ها ابراز تمایل کنند و وقت بگذارند.این گروه بر این باورند که فیلم کوتاه باید برای دانشجویان رشته فیلمسازی و علاقه‌مندان به سینمای تجربی به نمایش درآید به همین دلیل نباید برای اکران فیلم‌های کوتاه، دولت حمایت ویژه‌ای را در نظر بگیرد.این گروه غافل از این هستند که درکشورهایی ساخت و اکران فیلم‌های کوتاه برای عموم مردم جذابیتی خاص دارد و آنها تلاش می‌کنند بهترین وقت خود را به ساخت و اکران فیلم‌های تجربی اختصاص دهند.به همین منظور شهرداری‌های هر محله و منطقه تمام امکانات را در اختیار اقشار جامعه از همه گروه‌های سنی قرار می‌دهد تا مردم بنا به دغدغه‌ها و اندیشه‌ای خود، فیلم تجربی بسازند و با اکران آنها در سالن‌های نمایش محلی، امکان تبادل اندیشه را برای مردم شهر به وجود آورد. شاید در کشور ما اگر یک پیرمرد یا پیرزن را دوربین به دست در خیابان‌ها و یا محل‌های دیگر ببینیم که در حال ساخت فیلم است تعجب کنیم و نتوانیم خود را از این ابراز نظر کنار بکشیم که‌ ای آقا شما که آخر خط هستید شما چی می‌خواهید بگویید اما در برخی کشورهای دیگر شهرداری‌ها و سازمان‌های تامین اجتماعی سالمندان را تشویق به ساخت فیلم کوتاه و تجربی می‌کنند تا هم اوقات فراغت آنان را پر کنند و هم با اختصاص سالن‌های کوچک نمایش برای اکران فیلم‌های آنان، برای این گروه از مردم تشخص قائل می‌شوند و به آنان می‌گویند که هنوز هم در جامعه حضوری پررنگ دارند و به حاشیه رانده نشده‌اند. این‌گونه حمایت از فیلمسازی تجربی و کوتاه برای مسوولان جامعه این امکان را به وجود می‌آورد تا با اندیشه واستعداد نوجوانان و جوانان کشور خود آشنا شوند و برای آینده آنان برنامه‌سازی کنند.

اما در کشور ما فیلم کوتاه برای جوانان جاده‌ای است برای رسیدن به فیلمسازی حرفه‌ای. چند مرکز بزرگ از فیلمسازان کوتاه حمایت می‌کند اما این مراکز هم به فیلمسازی کوتاه همه جانبه نگاه نمی‌کنند. آنان فقط به جوانانی که فیلمسازی را دوست دارند امکانات تجربه کردن می‌دهند اما هیچگاه برای عموم مردم برنامه‌ریزی نمی‌کنند. فیلم کوتاه برای اکران احتیاج به سالن سینمای حرفه‌ای ندارد. در کشورهایی که به فیلم کوتاه نگاهی چند وجهی دارند یک سالن کوچک محله‌ای می‌تواند بهترین مکان برای نمایش فیلم کوتاه باشد، مهم این است که مردم محله بیایند فیلم یا فیلم‌هایی را به تماشا بنشینند و در کنار فیلمساز درباره آن فیلم صحبت کنند.در کشور ما فرهنگسراها بهترین مکان برای حمایت از تولید فیلم کوتاه است. فرهنگسراهایی که در محله‌ها فعالیت دارند می‌توانند با استفاده از ابزار فیلمسازی کوتاه، مردم را دور هم جمع کنند و آنها را به هم نزدیکتر، مهربان‌تر و فرهیخته‌تر کنند. سالن‌های کوچک فرهنگسراها می‌تواند بهترین مکان برای نمایش این فیلم‌ها باشد اما در حال حاضر سالن‌های سینما در فرهنگسراها برای نمایش فیلم‌های سینمایی در نظر گرفته شده‌اند و فیلم کوتاه محلی از اعراب ندارد. ایران سالیان سال است که فیلم کوتاه را به صنعت فیلمسازی وارد کرده است اما وقتی از این صنعت و هنر می‌توان بهره برد که فرهنگ نمایش این‌گونه فیلم‌ها هم به کشور وارد شود و به فیلم کوتاه کاربردی نگاه شود و فقط به جنبه تفریحی و سرگرمی آن توجه نشود.

سارا بختیاری