در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
نگاهی به برخی حوادث خانگی و شهری خسارت بار
غفلت حادثه میآفریند
واژه بیاحتیاطی همیشه با حادثه گره میخورد و بیتوجهی به نکاتی ساده و کوچک گاه چنان حوادثی را به بار میآورد که جبران آن بسیار سخت و حتی غیرممکن است. در این بین بیتوجهی به برخی اصول ایمنی خانه و خانواده را در معرض تهدید قرار میدهد و حوادثی همچون آتشسوزی، برقگرفتگی، نقص عضو و... را به همراه دارد و به کودکان به دلیل ضعف جسمی و انجام کارهای پرخطر بیش از دیگران آسیب میزند.
گیر کردن دست اطفال در چرخگوشت یکی از این نوع حوادث است که سالهای سال است تکرار میشود و سهلانگاری والدین همچنان کودکان را در لبه پرتگاه خطر نگه داشته است.
2 هفته پیش چنین حادثهای برای یک دختر6ساله به نام«آتنا - س» در شهرک ولیعصر تهران اتفاق افتاد و در حالی که او با نقص عضو فاصله چندانی نداشت، امدادگران توانستند دست وی را سالم از دستگاه بیرون بیاورند.
آتنا هنگامی که والدیناش از چرخگوشت استفاده میکردند در یک لحظه غفلت آنان دست چپ خود را داخل استوانه دستگاه فرو کرد.
والدین این دختر که بشدت ترسیده بودند ابتدا جریان برق دستگاه را قطع کردند و سپس با مرکز125 تماس گرفتند. امدادگران به محض رسیدن به محل حادثه، با باز کردن پیچ و مهرههای پایه چرخگوشت، بدنه این وسیله را از میز کار جدا کردند و آتنا را در حالیکه دستش در میان چرخگوشت گیر کرده بود به بیمارستان امام خمینی رساندند و در آنجا تحت نظر پزشکان متخصص پس از یک ساعت و 15 دقیقه تلاش موفق شدند بدنه چرخگوشت را ببرند و دست این دختر بچه را از میان چرخ دندهها آزاد کنند. عامل اصلی که باعث شد این کودک از خطری بزرگ نجات یابد سرعت عمل والدین او در قطع کردن برق دستگاه و تماس با سازمان آتش نشانی بود، اما در مواردی دیده میشود اطفال در یک چشم به هم زدن و در پی غفلت اعضای خانواده در چنین حوادثی دست یا انگشتان خود را برای همیشه از دست میدهند.
عباس اصلانی، معاون امور عملیات منطقه 5 آتشنشانی تهران درباره ابعاد این نوع حوادث میگوید: «با اینکه ما با انواع حوادث و آتشسوزیها روبهرو هستیم، اما هیچ حادثهای به اندازه حوادث چرخگوشت که افراد کم سن و کودکان خردسال و بیگناه را گرفتار میکند ناراحتکننده نیست. هر چند به آتنا آسیب جدی وارد نشد بارها شاهد بودهایم بر اثر وقوع حوادث چرخگوشت، انگشتان و حتی مچ دست کودکان در میان چرخ دندهها قطع میشود و تا آخر عمر خود ناقصالعضو زندگی میکنند.»
این امدادگر توضیح میدهد: «بیاحتیاطی و غفلت والدین از عمده علل وقوع حوادث چرخگوشت است و به طور کلی حوادث ناشی از چرخگوشت محدود به چرخگوشتهای خانگی نیست بلکه انواع چرخگوشت بویژه نوع صنعتی و بزرگ آن به هر شکلی حتی برای بزرگسالان نیز حادثهآفرین است و رعایت نکردن اصول ایمنی و استفاده از وسایل غیراستاندارد همواره سببساز این نوع حوادث هستند. برای همین به شهروندان توصیه میشود اگر مجبور به استفاده از چرخگوشت هستید هنگام استفاده آن را در دسترس کودکان قرار ندهند چون تماشای کار کردن با چرخگوشت کنجکاوی کودکان را تحریک میکند و همین امر به اضافه بیاحتیاطی والدین عامل بروز حوادث دردناک چرخگوشت میشود.»
یکی دیگر از حوادثی که بسیار شایع است و سازمان آتشنشانی تقریبا هر روز موردی از آن را ذکر میکند گیر کردن انگشتر در دست است. هر چند این حادثه در نگاه اول ساده به نظر میرسد، اما علاوه بر درد زیاد میتواند خطرات دیگری را نیز در پی داشته باشد. بویژه آن که در این دست حوادث باز هم کودکان و نوجوانان بیشتر از بزرگسالان در معرض آسیب قرار دارند. چند روز پیش امدادگران ایستگاه 17 سازمان آتشنشانی تهران حلقه انگشتری را که در انگشت یک دختر نوجوان گیر کرده بود بیرون آوردند و او را از درد شدید نجات دادند. این حلقه انگشتری از جنس تیتانیوم در انگشت دست چپ نوجوان 13 سالهای به نام «مژگان د» گیر و انگشت وی را متورم کرده بود. آتشنشانان بلافاصله با استفاده از حلقهبر برقی انگشتر را بریدند و حلقه را از انگشت وی خارج کردند.
علی میرزاخانی، فرمانده آتشنشانان ایستگاه 17 با توجه به آمار بالای این نوع حادثه توصیه میکند: «از دست کردن هرگونه حلقه یا انگشتر که با قطر انگشت مناسبتی ندارد خودداری کنید و اگر انگشتر در انگشتان گیر کرد به هیچوجه شخصا اقدام به بیرون آوردن آن نکنید چون ممکن است حوادث دیگری را در پی داشته باشد. بهترین راه این است که به محض روبهرو شدن با اینگونه حوادث، به یکی از ایستگاههای آتشنشانی بروید و از امدادگران کمک بخواهید.»
حریق یکی دیگر از رخدادهایی است که در صورت بیاحتیاطی، خانوادهها را تهدید میکند. گاه آتشسوزی هم به خاطر غفلتهایی بسیار کوچک رخ میدهد و احتمال دارد علاوه بر خسارات مالی ضررهای جانی نیز به بار بیاورد.
در یکی از این نمونهها نشت گاز از سماور گازی عامل آتشسوزی در خانهای در خیابان امام خمینی تهران شد. غلامرضا شجاعیفر، فرمانده آتشنشانان اعزامی به محل حریق حادثه را این طور شرح میدهد: «دود و آتش فراوان از پنجره طبقه چهارم یک مجتمع مسکونی خارج میشد و بنا به گفته همسایهها یکی از ساکنان در محاصره آتش گرفتار شده بود. آتشنشانان بلافاصله با قطع انشعاب اصلی برق و جریان گاز وارد واحد مسکونی آتش گرفته شدند و خانم خانهدار را که در محاصره آتش و دود قرار گرفته بود نجات دادند و سپس آتش را مهار و آن را خاموش کردند.»
به گفته شجاعیفر این آتشسوزی بر اثر انفجار ناشی از نشت گاز از اتصالات سماور گازی روی داد و زن صاحبخانه از ناحیه دست، پا و صورت دچار سوختگی شد. این فرمانده آتشنشانی برای پیشگیری از چنین حوادثی هشدار میدهد: «اتصالات لوازم گازسوز خانگی باید همواره بررسی و از نشت نکردن گاز اطمینان حاصل شود.»
علاوه بر وسایل گازسوز، استفاده نادرست از دستگاههای برقی نیز میتواند آتش به پا کند و حادثهساز شود.
در یک مورد که بتازگی به وقوع پیوست آتشسوزی در مجتمع مسکونی 12 طبقه در تهرانسر آتشنشانان را به تکاپو انداخت. بررسیهای کارشناسان درباره این حریق نشان میدهد داغ شدن سیم برق در مجاورت مواد قابل اشتعال باعث بروز آتشسوزی شد.
حسن رحمانی، فرمانده نیروهای آتشنشانی ایستگاه 59 درباره این حادثه توضیح میدهد: «ظاهرا استفاده ناایمن از برق و رعایت نکردن موازین ایمنی هنگام جوشکاری پنجره عامل وقوع حادثه بود به گونهای که داغ شدن بیش از حد سیم سیار که از زیر موکت خانه عبور داده شده بود باعث انتقال حرارت به مواد قابل اشتعال در این واحد مسکونی و در نتیجه آتشسوزی شد.»
وی تاکید میکند: «شهروندان تحت هر شرایطی بویژه هنگام کار با وسایل برقی اصول و موازین ایمنی را رعایت کنند و خطرات آتشسوزی یا هر حادثه دیگری را در نظر بگیرند. همچنین حداقل یک خاموشکننده دستی مناسب تهیه کنند و در دسترس داشته و با طرز استفاده آن آشنا باشند تا در مواقع بروز حادثه بتوانند آن را به کار بگیرند و از گسترش آتشسوزی و تبدیل آن به یک حادثه بزرگ جلوگیری کنند.»
در کنار حادثههای خانگی از حوادث شهری نیز نباید غافل ماند. این گونه رخدادها هم به خاطر سهلانگاری سازمانهای مربوطه و همچنین شهروندان به وقوع میپیوندد و گاه ابعاد وسیعی به خود میگیرد. به عنوان نمونه طی یک ماه اخیر 2 مورد آتش سوزی در بازار بزرگ تهران رخ داد و باعث شد سازمان آتشنشانی بار دیگر نسبت به ناایمن بودن بافت این منطقه هشدار بدهد.
یکی از این حریقها در یک پاساژ تولید و انبار تریکو در بازار آهنگران به پا شد و به خاطر باریک بودن کوچههای منتهی به محل حادثه امدادگران با موانع زیادی روبهرو شدند.
امیر روستایی، افسر آماده منطقه یک آتشنشانی تهران در خصوص این حادثه میگوید: «آتش 6باب مغازه و کارگاه محل تولید تریکو را در طبقات زیرزمین، همکف و اول پاساژ فراگرفته بود و شعلههای آن از پنجرهها و کرکره مشبک به بیرون زبانه میکشید و لحظه به لحظه در حال گسترش به مغازهها، پاساژها و مراکز فروش انواع لباس در مجاورت پاساژ بود.
آتشسوزی دوم نیز در همان بازار آهنگران و در یک کارگاه آبکاری رخ داد و آتش نشانان برای مهار آن مجبور شدند لولههای آبدهی را به طول 100 متر در بازار پهن کنند و سرانجام این حریق در حالی مهار شد که هر لحظه احتمال داشت گسترش یابد و فاجعهساز شود.»
داود درویشزاده، معاون عملیات منطقه یک آتشنشانی تهران درباره کارگاههای تولیدی محدوده بازار بزرگ تهران میگوید: «بافت بازار تهران متراکم و فرسوده است و علاوه بر حجرهها در بیشتر پاساژهای محدوده بازار تهران طبقات فوقانی به صورت ناایمن و بدون رعایت اصول ایمنی به کارگاههای تولیدی مختلف و محل انباشت بیرویه و غیر اصولی مواد خام این کارگاهها تبدیل شده است. هر حادثهای در این نقطه از شهر پیامدها و خسارتهای زیادی بر جای میگذارد؛ از اینرو سازمانهای ذیربط باید ساماندهی و انتقال این کارگاهها را در دستور کار خود قرار دهند.»
در مجموع رعایت نکات ایمنی که بسیار ساده و گاه کمهزینه هستند میتواند در پیشگیری از حوادث خسارت بار جلوگیری کند، اما متاسفانه هنوز برخی شهروندان به این هشدارها اعتنایی ندارند و باعث به خطر افتادن سلامت و جان خود و دیگران میشوند.
علیرضا رحیمی نژاد
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
