وقتی پدربزرگ بی‌خواب می‌شود

خیلی از سالمندان نیز عادت دارند با صدای ممتد رادیو به خواب بروند یا مجری تلویزیون برایشان لالایی بگوید.

اگر شما هم از یک خواب راحت فاصله گرفته‌اید بد نیست مطلب زیر را بخوانید:

خواب زیاد ضرر دارد

مامان حمید را دعوا می‌کند که سر و صدا نکند، چون مادربزرگ خواب است، اما حمید اعتراض می‌کند که تازه ساعت 7 است برای چی مادربزرگ به این زودی می‌خوابد. مامان می‌گوید: آخر او یک سالمند است و بیشتر از ما به خواب احتیاج دارد؛ اما آیا این واقعیت دارد؟

خوب است بدانید دانشمندان اخیرا به این نتیجه رسیده‌اند که با وجود افزایش تمایل افراد به خوابیدن در دوران کهنسالی، در واقع سالمندان به خواب کمتری نیاز دارند.

به اعتقاد این محققان درواقع احساس خواب‌آلودگی در بین کهنسالان بیشتر به ضعف و تاثیر دارو‌هایی بازمی‌گردد که این افراد مصرف می‌کنند و سالمندان باید سعی کنند به جای خواب زیاد فعالیت ذهنی و بدنی داشته باشند و از بی‌تحرکی بپرهیزند.

مضرات بی‌خوابی

یک بانوی سالمند در سن 76 سالگی شب‌ها حدود 5 4 ساعت بیشتر نمی‌خوابد. او می‌گوید: ‌من ساعت 10 شب می‌خوابم و ساعت یک بیدار می‌شوم. در آن ساعت که خواب از سرم می‌پرد یک لقمه نان و پنیر می‌خورم و کمی خانه را مرتب می‌کنم. بعد دو رکعت نماز می‌خوانم و یک صفحه قرآن می‌خوانم و دوباره می‌خوابم. آن وقت ساعت حدود 2 است. آن موقع می‌خوابم و در ساعت 4 دوباره بیدار می‌شوم و دیگر خوابم نمی‌برد. نماز صبح را می‌خوانم و ذکر می‌گویم و قرآن می‌خوانم تا هوا کمی روشن شود بعد می‌روم نان می‌خرم و صبحانه می‌خورم و بعد از صبحانه حدود ساعت 8 تا ساعت 9 چرتی می‌زنم و دیگر نمی‌خوابم تا شب. او اغلب احساس خستگی می‌کند و اخیرا در راه رفتن مشکل پیدا کرده است و تعادل خود را از دست می‌دهد.

محققان با بررسی بیش از 2800 سالمند، ارتباط ساعات خواب آنان را با توانایی‌های حرکتی این افراد ارزیابی کردند.

این بررسی نشان می دهد، سالمندانی که خواب کافی ندارند، در حرکات خود کندتر از دیگران هستند و نمی‌توانند به خوبی دیگران راه بروند یا حرکات ظریف با دست انجام دهند.

محققان بر اساس این بررسی تامین شرایط مناسب خواب را برای سلامت سالمندان مهم می‌دانند. نشریه انجمن طب سالمندان آمریکا می‌نویسد:‌ خواب ناکافی و نامناسب، توانایی‌های جسمی سالمندان را کاهش می دهد.

پژوهشگران دانشگاه کلمبیا با بررسی 2862 مرد 67 تا 96 ساله متوجه شدند، شاخص‌های نشان‌دهنده توانایی‌های جسمانی نظیر قدرت جمع کردن دست، حفظ تعادل هنگام راه رفتن و سرعت گام برداشتن در سالمندانی که خواب مناسبی ندارند و به طور مثال چندین بار در طول شب بیدار می شوند، به مراتب کمتر از دیگر همسالانشان است.

خواب ناکافی سالمندان باعث کاهش توانایی‌های حرکتی آنان می شود.

راز و رمز یک خواب راحت

برخی سالمندان به دلایل گوناگون دچار بی‌خوابی می‌شوند و بی‌خوابی نیز به اندازه پرخوابی برای آنها زیان‌آور است.

اگر شما هم یکی از کسانی باشید که مشکل بی‌خوابی دارند حتما می‌خواهید بدانید که برای داشتن یک خواب راحت غیر از استفاده از قرص‌های آرامبخش چه چاره دیگری دارید.

طبق توصیه متخصصان سالمندان در هنگام خواب، باید نور و صدای اضافی را قطع کرده و سعی کنند هر شب راس ساعت معینی به رختخواب بروند.

خوردن کافئین، غذا‌های تند و دارو‌هایی که به حفظ هوشیاری کمک می‌کند هم در فاصله 6 ساعت قبل از خواب توصیه نمی‌شود.

سالمندان توجه داشته باشند که 7 ساعت خواب شبانه برای آنها لازم است و در صورتی که به آسانی به خواب نمی‌روند، مطالعه می‌تواند به خواب آرام آنها کمک کند.البته به خواب رفتن در حال تماشای تلویزیون یا گوش کردن رادیو نه تنها برای سالمندان بلکه برای دیگر گروه‌های سنی هم سودمند نیست.

خر و پف خوب است یا بد

حتما شما هم شنیده‌اید که خر و پف کردن باعث کم شدن اکسیژن در هنگام خواب و ایجاد نارسایی قلبی می‌شود. اما اخیرا تحقیقات جدیدی صورت گرفته که نشان می‌دهد این عادت پرسر و صدا برای سالمندان چندان هم بی‌فایده نیست، البته فقط برای گروه سالمندان نه کسانی که اینقدر خر و پف کرده‌اند تا سالمند شده‌اند.

محققان معتقدند خر و پف کردن برای طول عمر و سلامتی بویژه در سالمندان مفید است.

پژوهشگران در یافته‌های اخیر دریافتند اگر اشخاص بالای 65 سال با مشکل وقفه تنفسی بین خواب که مربوط به خر و پف کردن می‌شود مواجه باشند بیشتر از سالمندانی که خر و پف نمی‌کنند عمر خواهند کرد.

بررسی‌ها نشان می‌دهد وقفه‌های تنفسی کوتاه و خر و پف کردن تاثیر محافظتی روی سالمندان داشته و سیستم قلبی و عروقی آنها را به گونه‌ای تغییر می‌دهد که با فقدان اکسیژن هماهنگ شود.

لازم به ذکر است خر و پف در اشخاص میانسال بویژه در مردان احتمال بروز بیماری‌های قلبی را افزایش می‌دهد.

پیش از این نیز بررسی‌ها تاثیر منفی اختلالات خواب را بر سلامت افراد نشان داده بودند.

ماندانا ملاعلی