وسوسه ارتکاب جرم مجدد

زندان از دیرباز به منزله مکانی برای متنبه و جریمه کردن مجرمان بوده است. زندانیان در این دوره فرصت کافی برای خلوت کردن با خود دارند تا به جایی برسند که علاوه بر پشیمانی اصلاح شوند و دیگر به فکر جرم یا انجام خطا نیفتند، اما آیا واقعا درحال حاضر در جهان کنونی این اتفاق درخصوص زندانیان می‌افتد؟ اگر این طور است، چرا شاهد هستیم که زندانیان در دوران مرخصی یا حتی آزادی از زندان در مواردی اقدام به ارتکاب مجدد جرم مشابه یا جرایم دیگر می‌کنند؟

کد خبر: ۲۲۹۲۵۴

اگر بخواهیم انواع مرخصی‌های زندانیان را بشناسیم باید به این موارد توجه داشته باشیم:

ــ مرخصی‌های استعلاجی

ــ مرخصی‌های تشویقی

ــ مرخصی برای دیدار خانواده

ــ مرخصی به منظور بهره‌گیری از خدمات اجتماعی

ــ مرخصی به دلایل شخصی

مـرخـصـی‌هـا بـه طـور کـلـی مـی‌تـواند از یک‌ششم دوران محکومیت تا 6 ماه متغیر باشد. البته این در مواردی است که جرم شامل موارد سنگین و غیر قابل بخشش مانند حبس‌ابد و محکوم به مرگ نباشد.

اگر بخواهیم وضعیت زندانیان را در دوران مرخصی و پس از زندان در کشورهای به اصطلاح پیشرفته بررسی کنیم، به موارد جالبی بر می‌خوریم. برای مثال، درباره کشور کانادا به چند مورد توجه کنید:

زندانیان میان 12 تا 20 درصد موارد به مرخصی‌های روزانه و کـوتـاه‌مـدت مـی‌رونـد و بـیـن 50 تـا60 درصـد مـوارد نـیز به مرخصی‌های طولانی‌تر برای حضور در اجتماع می‌روند.

اما موضوع اینجاست که این مرخصی‌ها از زندان تا چه حد موفقیت‌آمیز و سالم خواهد بود؟

ــ در 98 درصد مواردی که مرخصی به طور روزانه و چند‌ساعته است، موفقیت‌آمیز است و بدون مشکل خاصی انجام می‌شود.

ــ‌ در 94 درصد مواردی که مرخصی یکروزه است نیز زندانی مرتکب خلاف یا جرمی‌ نمی‌شود.

ــ در 87 درصد مواردی که مرخصی بیش از یک روز است مشکلی پیش نمی‌آید.

ــ در 25 درصد مواردی که مرخصی طولانی‌مدت باشد زندانیان ممکن است در کارهای خلاف و جرایم مشابه جرایم خود مورد سوء ظن و اتهام قرار گیرند.

این مساله درباره آزادی زندانیان به کلی فرق می‌کند و تابع مسائل بسیاری است.

از نظر کارشناسان اجتماعی، زندانیان در بدو خروج عموما به ارتکاب جرم نمی‌اندیشند؛ اما قرار گرفتن در شرایطی که تصور می‌کنند آنها را قربانی کرده، موجب برانگیختن عصبانیت و حس نـفـرت در آنـهـا مـی‌شـود و مـمکن است به طور آنی دچار واکنش‌های خشن و گاه سوءاستفاده از دیگران قرار گیرند.

به منظور جلوگیری از این گونه موارد نیز توصیه می‌شود که در اجتماعات سالم وارد شوند و بیشتر به روابط خانوادگی توجه داشته باشند تا ارتباط‌های کاری با افراد غریبه و ناشناس.

یکی از مسائلی که بسیاری از زندانیان را تهدید می‌کند، مواد مخدر است. زندانیانی که به جرم مصرف زیاد مواد مخدر یا خرید و فروش و قاچاق این گونه مواد در زندان هستند، پس از خروج از زندان یا آزادی پس از اتمام دوران حبس بیشتر در معرض بازگشت به سوی مصرف این مواد و درگیر شدن با عاملان آن خواهند بود .

جالب است بدانید در کشور آمریکا 32 درصد افراد برای بار اول به زندان می‌روند و بیش از دوسوم زندانیان دارای سابقه قبلی‌اند و به دلیل ارتکاب مجدد جرم وارد زندان می‌شوند.

آمارهای جهانی نشان می‌دهند سالانه حداقل 650 هزار نفر در سراسر جهان از زندان آزاد می‌شوند اما در بسیاری از کشورها تا 3 سال بعد حدود 600 هزار نفرشان دوباره به زندان بر می‌گردند. در این میان بخش قابل توجهی را جوانان تشکیل می‌دهند.

در بسیاری از موارد جوانانی که اندیشه‌های بزرگ در سر دارند و تا حدودی می‌خواهند ره صد ساله را یکشبه بپیمایند، به دنبال راه‌ها و کارهایی برای رسیدن سریع به خواسته‌ها و اهداف هستند و در عموم موارد نیز از نظر ارتباط‌ها و عواطف خانوادگی ضعیف بوده و احساس تنهایی و انزوا می‌کنند.

در مواردی نیز زندانی پس از خروج از زندان به دلیل مقصر دانستن یا بی‌وفایی فردی که می‌تواند از دوستان یا همکاران و بستگان باشد به سراغ او می‌رود و با کینه‌ای که به دل دارد، انگیزه تلافی و انتقام دارد که همین امر موجب بروز جرایم مالی یا حتی جانی بعدی می‌شود.

گاهی اوقات نیز زندانی به دنبال کار مناسب و سالمی‌ است اما به دلیل پیشینه‌ای که دارد به راحتی نمی‌تواند دست به کار جدیدی بزند زیرا منابع و افراد به راحتی با او همکاری نمی‌کنند. در چنین مواردی عموما به‌دلیل فشارهای مالی و نیاز به درآمد ممکن است انگیزه‌ای برای پیوستن به گروه‌های آشنای قبلی و ارتکاب مجدد جرم پیدا کند و دوباره مرتکب جرم شود.