داستانی از ‌‌حواشی یک قیام

قیام امام حسین (ع)‌ چنان ابعاد گسترده‌ای یافته است که حتی پس از گذشت قرن‌ها آوازه رشادت و ایستادگی آن حضرت و یارانش همچنان بر سر زبان‌هاست و حتی بسیاری افراد در مذاهب دیگر چه‌بسا با شنیدن جانفشانی‌ یاران آن حضرت و شقاوت‌های دشمنان ایشان و بی‌رحمی که در حق خانواده و اطرافیان آن حضرت روا شد به مطالعه بیشتر در تاریخ اسلام و بخصوص تاریخ عاشورا می‌پردازند.

بدیهی است ماجرای کربلا مانند هر پدیده تاریخی دیگر در صورتی حیات و پویایی خود را در حافظه تاریخی جهان و در ذهن مخاطبان خود حفظ می‌کند که آنچه موجب علاقه این دسته مخاطبان و به عبارت دیگر دوستداران اهل‌بیتع‌ به این واقعه است همچنان سیال و پویا مانده و سیر تطور و تحول تاریخی ماجرا مانعی برای بیان اصل موضوع قیام آن حضرت نباشد.

به نظر می‌رسد روند برنامه‌سازی تهیه‌کنندگان سریال‌های مناسبتی و کارگردانان ما این روزها به گونه‌ای است که بیشتر به حاشیه‌های قیام امام حسینع‌ می‌پردازند. رسالتی که تا پیش از این به مدد ایمان و تعهد اخلاقی متولیان در تکیه‌ها و حسینیه‌ها نسل به نسل کما بیش مورد توجه قرار می‌گرفت و به دلیل کمتر بودن جمعیت، امکان دخل و تصرف در آن هم خیلی کم بود.

سریال <طفلان مسلم> که ایام محرم از شبکه 2 سیما به کارگردانی سیدمجتبی یاسینی پخش شد از آن دست ساخته‌هاست که مانند بقیه سریال‌های ساخته شده طی چند سال اخیر بیشتر به حواشی ماجرای ماموریت مسلم‌ بن عقیل، پسرعموی امام ‌حسینع‌ می‌پرداخت. با نگاهی دقیق‌تر به تاریخ حوادث عاشورا می‌بینیم که علاوه بر مسلم، قیس بن مسحر نیز از جمله یاران آن حضرت هستند که از جانب ایشان برای ابلاغ پیام به مناطق عازم شدند. به نظر می‌رسد می‌شود با تکیه بر تحقیق و پژوهش‌های تاریخی در نگارش فیلمنامه‌ای تازه باز هم اتفاقات بارها گفته شده عاشورا را به تصویر کشید و کار در خوری ارائه کرد.

بیشترین بار روایی طفلان مسلم بر سرنوشت این دو کودک تاکید دارد و این‌که چگونه مقدرات به گونه‌ای کنار هم چیده می‌شود که عمل شنیعی در نگاه عده‌ای به عرف تبدیل می‌شود. سختی کار سازندگان این اثر هم دقیقا همین تشریح این نکته ظریف بوده که چگونگی روند تبدیل شدن آدم‌ها را به موجوداتی غیرقابل لمس که کاری دور از اخلاقیات انجام می‌دهند را برای ما به تصویر بکشند؛ داستانی که همه ما آن را می‌دانیم و این اثر تلویزیونی قرار است آن را به شکل عینی برای ما نمایش دهد.

طفلان مسلم داستانش را در سطح برای مخاطب بازگو می‌کند و خیلی کم به لایه‌های زیرین قصه وارد می‌شود. حضور جهانگیر الماسی در نقش قاضی شریح یک امکان بوده تا سازندگان به واسطه نقش‌آفرینی او با شخصیت پیچیده‌ای مثل قاضی شریح آشنا شوند.

گیتا حسینی