در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
نگاهی به برنامه نگاهی به مطبوعات جهان از شبکه 4
مطبوعات جهان تلویزیونی میشود
بررسی مطبوعات جهان را باید همزاد شبکه 4 سیما محسوب کرد. برنامه پس از یک دوره طولانی که از ساختاری ثابت پیروی میکرد، مدتی است صورتی دیگر یافته و با تعبیه عناوین گوناگون و تصویری کردن مضامین خود کوشیده، شکل و ریتم مطلوبتری یابد.
مجری در آغاز و پایان و لابهلای برنامه نمود و جلوهگری میکند و مضامین آن نیز تحت عناوینی نظیر گفتگو، خبرهای کوتاه، دیدگاه، کاریکاتور، تحلیل، تفسیر و عکسهای هفته، دستهبندی شده و پیش روی بینندگان قرار میگیرد.
عدم تناسب و ارتباط شفاف و مستحکم بین نام و محتوای آن از نکات اصلیای است که با تماشای برنامه، به چشم میآید، اسم، این انتظار را ایجاد میکند که با اثری مواجه خواهیم بود که به انواع گوناگون مطبوعات از هفتهنامه و ماهنامه گرفته، تا روزنامه نه فقط به وقایع سیاسی، بلکه به دیگر رخدادهای فرهنگی، اجتماعی، اقتصادی، تاریخی و ... توجه دارد.
تامل در نحوه گزینش، چینش مطبوعات، سوژه و بخشهای پخش شده، گویای آن است که بالعکس، برنامه بیشتر به هفته نامه و طرح موضوعهای سیاسی اشتیاق نشان میدهد. افزون بر این، برنامه برخلاف عنوان خود مطبوعات جهان را بررسی نمیکند بلکه تنها به بیان اخبار و مطالب چاپ شده در آن رسانهها، بسنده میکند و از همین منظر به ساماندهی خود میپردازد.
این نام تا حدودی مخاطب را متوقع میکند که بداند در وسایل ارتباط جمعی و مکتوب جهانی چه نگرش و موضعی درباره مسائل و حوادث گوناگون کشورمان وجود دارد.
«بررسی مطبوعات جهان» در بیشتر قسمتهایش پاسخ راهگشایی به این انتظارها و نیازها نمیدهد و به علت دلایلی که برشمردیم و از آنجا که برنامه مرور گذری برمطالب و دیدگاههای برخی از هفتهنامهها دارد، از این رو گزینش عنوان بررسی مطبوعات جهان را برای آن چندان منطقی و اصولی نمیتوان ارزیابی کرد.
وضعیت و شرایط سیاسی و ساخت تولیدات مشابه، ایجاب میکند، علاوه بر توجه به برخی از اصول مانند اخبار، تحلیل و گفتگوهای چاپ شده در مطبوعات، جهتگیری و ماهیت آنها نیز از نظر واقعنگری و درستی به وسیله کارشناسان و صاحبنظران مورد کاوش قرار گیرند.
رویکرد اصلی بررسی مطبوعات جهان، سیاسی است. در صورت پذیرش این نظر، سوالی که پیش میآید آن است که برنامه با توجه به نحوه چینش و انتخاب موضوعهایش تا چه میزان میتواند به تحلیل عمیق و واقع بینانهتر مخاطبانش در زمینههای سیاسی کمک کند؟
خاص بودن مخاطبان، مسوولیت طراحان برنامه را بیش از پیش از جهت توجه به غنای مضامین و پرداخت و جذابیتهای هنری سختتر میکند. چنین موقعیتی برنامه را وادار میکند، وقایع مهم و دیدگاههای مخالف و موافق را که در مطبوعات به چاپ رسیده است، منعکس نماید سپس با امکانات و قابلیتهای رسانهای موضع خویش را در برابر نظرات ارائه شده به صورتی شفاف و آگاهی بخش بیان کند.
تمامی وقایع سیاسی مهم در پیوند با یکدیگر و هر یک به شکلی در دیگری اثر گذار است. این تاثیر و تاثر، درباره رخدادهایی که در منطقه خاورمیانه بویژه در کشورمان به وقوع میپیوند به علت حساسیت و موقعیتهایی که دارد به شکل عریانتری به چشم میآیند.
پذیرش چنین مقدمه و پنداری را باید به آن معنا دانست که ضروری است برنامه به طور مشخص و مطلوب و در تمامی قسمتها نظرات مطبوعات جهانی را درباره حوادث و رخدادهای ایران منعکس کند. به تعبیری دیگر نه تنها تولید و پخش برنامه در داخل، بلکه اهمیت اثرگذار بودن حوادث و رخدادهای کشورمان در معادلات سیاسی منطقه و جهان وجود چنین پرداختی را اجتناب ناپذیر میکند.
مجری را میتوان از حیث اجرا، توانمند و مثبت ارزیابی کرد، اما نکته قابل تامل در این باره نقش و جایگاه وی در ساختار محتوایی و شکلی برنامه است. از آنجا که مضامین مطرح شده از سوی او حاوی نکات آگاهی بخشی نیست و این مسائل در قالب عناوین و بخشهای تعریف شدهای مطرح میشوند ، حذف وی نه تنها زمینهساز گسست و شکنندگی در بیان مفاهیم و ساختار نشده، بلکه موجب خواهد شد برنامه به گونه موجز و مطلوبتری در معرض دید مخاطبان قرار گیرد.
بررسی مطبوعات جهان را نسبت به دوران قبلش باید یک گام به جلو دانست و این برنامه برای دستیابی به کمال و اثرگذاری کاربردی و راهگشا، محتاج گامهای بلند دیگری است که اگر به صورت خلاقانه و عمیقتری برداشته شود، خواهد توانست اهدافش را با سرعت افزونتری تحقق بخشد.
این برنامه شنبهها ساعت 14 از شبکه 4 سیما پخش میشود.
محمدرضا کریمی
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
