تبر قاچاقچیان چوب بر پیکر جنگل

: کاهش 13 میلیون هکتاری جنگلهای شمال کشور به دلیل تخریب در 3 دهه گذشته به عوامل مختلف ازجمله چرای دام ، ادامه فعالیت کارخانه های چوب ، توسعه نامتوازن و قاچاق چوب گره خورده است و در صورت نبود برنامه هماهنگ
کد خبر: ۱۴۲۳۴۴
بین دستگاهی و منسجم ، آرزوی به صفر رسیدن تخریب جنگل تحقق نخواهد یافت.
آمار تکاندهنده کاهش و تخریب 13میلیون هکتار جنگلهای شمال که سطح این جنگلها را از 25میلیون هکتار به 12میلیون هکتار تقلیل داده است ، در سایر نقاط کشور نیز تکرار شده است و مناطق جنگلی زاگرس نیز به دلیل نبود برنامه های جدی برای توسعه پایدار به درختزارهای پراکنده تبدیل شده است .براساس عکسهای هوایی و اعلام فائو، ایران در کمتر از 25سال حدود دو سوم جنگلهای خود را از دست داده است.

جاده هایی که جنگل می خورند

در نگاهی به عوامل تخریب جنگل ، نمی توان سهم بسیار حائز اهمیت توسعه ناپایدار را نادیده گرفت. بزرگراه ها و جاده های ارتباطی که بدون توجه به میراث طبیعی کشیده شده اند در تخریب جنگل نقش بسزایی داشته اند.مصوبات متعدد هیات دولتها که مجوز عبور جاده ها را از میان جنگلها می دهد ، شاهد این مدعاست . به گفته دکتر علی امانی پور، کارشناس محیط زیست ، پروژه آزادراه تهران شمال که سالهای دور و درازی صرف احداث آن شده است ، بدون رعایت حفاظت از منابع طبیعی در تخریب جنگل نقش داشته است .امانی پور می گوید: طرحهای متعددی در کاهش جنگلها نقش دارد و مساله اصلی این است که سازمان های ذی ربط همچون سازمان جنگلها و مراتع و حفاظت محیطزیست به دلیل نقش نظارتی و زیرمجموعه بودن نتوانسته اند از روند تخریب آن جلوگیری کنند.وی تاکید می کند: در حال حاضر منابع طبیعی و جنگلها مظلوم واقع شده اند و مدیران دولتی از سالهای گذشته عادت کرده اند برای اجرای هر پروژه از این منابع استفاده کنند، بدون آن که هزینه های بالا و درازمدت آن را حساب کنند.امانی پور به نمونه اخیر که متوقف شده اشاره کرده و می گوید: دولتی ها برای احداث پتروشیمی در گیلان بسادگی دستور قطع درختان جنگل لاکان را می دهند، بدون آن که محاسبه کنند تخریب جنگل و ایجاد پتروشیمی اگرچه در کوتاه مدت بخشی از مشکل بیکاری این استان را حل می کند، اما در درازمدت زیان جبران ناپذیری بر دارایی های ملی وارد می کند.وی خاطرنشان می کند: هنوز در کشور ارزش واقعی و ریالی زمین ، درخت و منابع طبیعی مشخص نشده است و به همین دلیل تخریب آن بدون هزینه به نظر می رسد.

سازمان های نظارتی و نبود سازمان های غیردولتی

از سوی دیگر در حالی که سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری و حفاظت محیط زیست باید نقش اساسی در جلوگیری از تخریب ها ایفائ کند، اما به دلیل آن که سازمان جنگلها بخش و زیرمجموعه وزارت جهاد کشاورزی است و سازمان حفاظت محیط زیست قدرت برخورد با وزارتخانه های توسعه گرا را ندارد، منفعل و بسیار کمرنگ عمل می کند.به گفته شایان فر کارشناس محیط زیست ، سازمان جنگلها زیرمجموعه وزارت جهاد کشاورزی است و این مساله تضاد بزرگی است .وی در تشریح این مساله می گوید: جهادکشاورزی متولی تامین مایحتاج مردم است و به همین دلیل همیشه دست به تغییر کاربری منابع طبیعی زده و مناطق جنگلی و منابع طبیعی را به زیرمجموعه کشاورزی و یا باغات تبدیل می کند و از آنجا که سازمان جنگلها زیرمجموعه این وزارتخانه است نمی تواند مقاومت کند، به این ترتیب به طور ارگانیک منابع طبیعی و جنگلها به نفع تامین مایحتاج غذایی تغییر کاربری داده و حیات خود را از دست می دهند. وی درخصوص سازمان نظارت محیطزیست نیز می گوید: اگرچه رئیس این سازمان ، معاون رئیس جمهور است ؛ اما در مقابل وزارتخانه های توسعه گر، ناتوان بوده و تنها نقش نظارتی ایفائ می کند. شایان فر به نبود سیستم های نظارتی مردمی اشاره می کند و می افزاید: در کشورهای توسعه یافته ، سازمان های غیردولتی و مردمی به عنوان ناظران اصلی بر منابع طبیعی و جنگلها که جزو انفال محسوب می شوند، نظارت دارند و در صورت تخلف به مراجع قضایی شکایت می کنند و در بسیاری از موارد ، مانع از حرکتهای دولتی می شوند، اما در کشور ما چون سازمان های غیردولتی مستقل و پرقدرت وجود ندارد ، این سیستم نظارتی هم قوام نیافته است.

قاچاق چوب تحت کنترل

هرچند یگان حفاظت سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری بسیار دیر تشکیل شده ، اما در برخورد با قاچاق چوب که یکی از عوامل مهم کاهش جنگل است ، قاطع عمل کرده است .قاچاق چوب البته مخرب ترین شیوه تخریب جنگل است ؛ چراکه قاچاقچیان براساس سفارش ، بهترین درختان را در مناطق خاص جنگل ، قطع و قاچاق می کنند که این خسارت جبران ناپذیر است و همین مساله ، اهمیت برخورد قاطع با قاچاق چوب را روشن می کند.سرهنگ تقی ایروانی ، فرمانده یگان حفاظت سازمان جنگل ها، مراتع و آبخیزداری کشور از برخورد شدید با متخلفان و قاچاقچیان چوب خبر می دهد و می گوید: در نیمه سال گذشته ، بیش از 10 باند قاچاق چوب را دستگیر کرده و به مرجع قضایی تحویل داده ایم .وی تاکید می کند: قاچاق چوب هم اکنون در مازندران بخصوص ساری بسیار کاهش یافته و تقریبا به صفر رسیده و کاهش قاچاق چوب در گیلان هم کاملا مشهود است .وی با اشاره به این که خروجی این عملیات بعد از حکم قضایی ملموس تر خواهد بود، می افزاید: این حکم قضایی است که می تواند در کنترل و کاهش قاچاق چوب نقش بسزایی داشته باشد و برخورد قاضی محترم نیز در روند کاهش موثر است .ایروانی به همکاری یگان متبوعه اش با نیروی انتظامی ، دستگاه قضایی و نیروهای اطلاعاتی اشاره و تاکید می کند: متجاوزان به جنگل ها از آنجا که برخورد قاطع را دیده اند، تخلفات خود را کاهش داده اند؛ چراکه تخلف هزینه سنگینی برای آنها دارد. وی می گوید: افراد یگان ما مسلح اند و این موضوع در احساس ناامنی برای قاچاقچیان نقش عمده ای داشته است .وی در خصوص ابزار قاچاقچیان می گوید: قاچاقچیان امکانات چندانی ندارند و با یک نیسان و چند اره برقی به جان جنگلها می افتند.سرهنگ ایروانی از مردم خواست برای حفظ جنگلها با این یگان همکاری کنند؛ چراکه نقش مردم در برخورد با قاچاقچیان بسیار مهم است .از سوی دیگر، شایان فر تاکید می کند: بعضی از قاچاقچیان چوب ، مردم منطقه هستند که به دلیل بیکاری به جان جنگلها افتاده اند و باید برای ایجاد اشتغال در این منطقه برنامه ریزی اساسی شود.هرچند در 3دهه گذشته از 6میلیون راس دامی که در مراتع و جنگل چرا می کردند، تنها یک میلیون و 500هزار راس از مراتع خارج شده اند و ساخت و سازهای بی رویه و اجرای طرحهای دولتی ، جان جنگل را گرفته و نفس آنها را که نفس سازند، به شماره انداخته است ؛ اما هنوز هم می توان با برنامه ریزی کارشناسانه سطح تخریب ها را کاهش داد و احیای جنگلها را آغاز کرد.
newsQrCode
ارسال نظرات در انتظار بررسی: ۰ انتشار یافته: ۰

نیازمندی ها