دانشمندان ایده‌هایی برای مقابله با ویروس سرماخوردگی پیدا کرده‌اند

خداحافظی با سرماخوردگی

این روزها در اواسط پاییز، هجوم سرما و بارش برف خیلی‌ها را غافلگیر کرد. سیمای بسیاری از مناطق کشور از همین حالا حسابی زمستانی شده است. اما تصویری که از زمستان در ذهن‌ها وجود دارد و همه از آن بیم داریم: گلودرد، عطسه، آبریزش بینی و سردردهای دردناک سینوسی است. اما نگران نباشید، دانشمندان در تلاشند تا راهی برای متوقف کردن سرماخوردگی پیدا کنند. هرچند تجارب قبلی نشان می‌دهد این نباید کار آسانی باشد.

کد خبر: ۱۲۳۷۷۸۸

نتایج تحقیقات جدید، که در نشریه نیچر میکروبیولوژی (Nature Microbiology) منتشر شده است، نشان داده غیرفعال‌کردن یک پروتئین خاص در سلول‌های بدن ما، تکثیر ویروس‌های سرماخوردگی را متوقف می‌سازد. این روش جدید فقط روی موش‌ها و سلول‌های انسانی در آزمایشگاه مورد بررسی قرار گرفته و هنوز این تحقیقات در ابتدای کار است، اما یافته‌ها امیدوارکننده هستند.
دکتر جان کارِت می‌گوید: مادر بزرگ‌های پزشکان همیشه از آنها می‌پرسند اگر خیلی کارتان درست است، چرا برای سرماخوردگی راه درمانی ندارید؟! اکنون ما یک روش جدید برای علاج سرماخوردگی یافته‌ایم. سرماخوردگی شایع‌ترین بیماری عفونی در جهان است و در هر زمستان ما منتظر ابتلا به یکی از انواع ویروس سرماخوردگی هستیم.
به تازگی محققان دانشگاه استنفورد و دانشگاه کالیفرنیا ـ سانفرانسیسکو، پروتئین معینی را در سلول‌های پستانداران غیر فعال کردند و دریافتند که این عمل، تکثیر ویروس‌ها را متوقف می‌کند.
تلاش در آزمایشگاه
این تیم برای بررسی این‌که کدام ژن‌ها با قابلیت تکثیر ویروس‌ها ارتباط دارند، سلول‌های انسانی را در آزمایشگاه پرورش دادند. سپس از اصلاح ژن برای غیرفعال کردن ژن تصادفی در هر سلول استفاده کردند. در این آزمایش، رینو ویروس RV ــ c15 و اینترو ویروس‌هایی که EV ــ C68 نامیده می‌شوند و با یک بیماری نادر نخاعی به نام فلاسید مایلیتیس (flaccid myelitis) حاد مرتبط هستند، مقابله کردند. در نتیجه تنها چند سلول موفق به زنده ماندن و تکثیر شدند. به این ترتیب آنها دریافتند سلول‌ها عاری از ژن‌هایی هستند که آنزیمی به نام SETD3 (که واکنش‌های بیو شیمیایی را سرعت می‌بخشد) را رمز‌گذاری می‌کنند. به این ترتیب موفق به جلوگیری از تکثیر و انتقال هر دو ویروس به سلول‌های جدید شدند.
سپس آنها سلول‌هایی را که دارای یک ژن معلول SETD3 بودند با سه رینو ویروس، یک ضد ویروس و تعداد انگشت شماری اینترو ویروس غیرفعال کردند و دریافتند هیچ کدام نتوانستند در درون سلول‌ها تکثیر شوند. با این حال، هنگامی که ژن SETD3 به حالت عادی باز گردد، ویروس‌ها می‌توانند با موفقیت تکثیر شوند.
به طور کلی، تکثیر ویروسی در سلول‌های انسانی بدون آنزیم SETD3، هزار برابر کمتر و در سلول‌های اُپیتلیال برونش که در سیستم تنفسی یافت می‌شوند صد برابر کمتر است. اما چگونه ممکن است نبود وجود این آنزیم بر بدن اثرگذار باشد؟
محققان موش‌های اصلاح ژنتیکی شده‌ای را پرورش داده بودند که قادر به تولید پروتئین SETD3 نبودند. به این ترتیب آنها دریافتند این اصلاح ژنتیکی، موش‌ها را از نظر سلامتی در بزرگسالی خوب و قوی ساخته بود.
به علاوه، آنها در برابر دو ویروس مصون بودند که به طور معمول عواقب کشنده‌ای دارند. حتی اگر این ویروس‌ها مستقیما به مغز آنها تزریق می‌شد، باز هم مصون بودند. این تیم همچنین دریافتند ویروس‌ها بخشی از پروتئین SETD3 (که توسط سلول‌های انسانی استفاده می‌شود) را استفاده نمی‌کنند.
جان کارت گفت: این یافته‌ها به ما امید می‌دهد که نه فقط می‌توانیم دارویی ضد ویروسی در برابر سرماخوردگی تولید کنیم، بلکه ممکن است همه اینترو ویروس‌ها بدون ایجاد اختلال در SETD3، عملکرد منظمی در سلول‌های ما ایجاد کنند. هنوز آزمایش این دارو روی انسان صورت نگرفته است و فاصله زیادی با ساخت، تولید و در دسترس مردم قرار گرفتن دارد.
با این حال، کشف جدید این نوید را می‌دهد که ممکن است برای نسل‌های آینده روزی این امکان فراهم شود که از زمستان بدون درگیری با سرماخوردگی لذت ببرند.

چرا در برابر سرماخوردگی مصون نمی‌شویم؟

دلیل همه‌گیر شدن سرماخوردگی این است که در حقیقت بیش از 200 نوع ویروس سرماخوردگی وجود دارد که می‌توانند در برابر داروها و واکسن‌های پیشگیری‌کننده مقاوم شوند. به این معنی که شما حتی اگر در طول زندگی خود 20 بار سرما خورده باشید، در برابر 20 نوع ویروس این بیماری مصون هستید، اما انتظار زیادی می‌رود سیستم ایمنی بدن شما با دیگر انواع ویروس‌های این بیماری غافلگیر شود.
حدود 160 نوع ویروس سرماخوردگی به گروهی از ویروس‌ها تعلق دارند که به نام «رینو ویروس‌ها» شناخته می‌شود. خود رینوویروس‌ها بخشی از گروه وسیع‌تری به نام اینترو ویروس‌ها هستند که معروف‌ترین آنها پولیو ویروس است.