باختن به مافیای سیگار

از جمله این برنامه‌ها این است که کشورهای عضو این کنوانسیون باید سعی در کاهش سطح زیر کشت توتون و تنباکو داشته باشند و برای همراهی کشاورزان با این برنامه، کشت‌های جایگزینی را برای آنها تعریف کنند. همچنین کشورهای عضو کنوانسیون جهانی کنترل دخانیات باید با به‌کارگیری رسانه‌های دولتی برای فرهنگ‌سازی در جهت کاهش مصرف دخانیات تلاش کنند. ضمن این‌که براساس این کنوانسیون، کشورهای عضو باید برنامه‌های سختگیرانه‌ای از جمله افزایش مالیات بر خرده‌فروشی سیگار را در کشور خود اجرا کنند.
اما با وجود عضویت 14 ساله کشورمان در کنوانسیون جهانی کنترل دخانیات، باید اذعان کرد که ما تقریبا نتوانسته‌ایم به هیچ یک از اهداف تعیین‌شده در این کنوانسیون دست پیدا کنیم. از جمله این که ما نه فقط براساس آمارهای اعلام‌شده از سوی وزارت بهداشت در کاهش مصرف سیگار در کشور موفق نبوده‌ایم، بلکه سطح زیر کشت توتون و تنباکو را نیز کاهش نداده‌ایم و در زمینه افزایش مالیات بر خرده‌فروشی سیگار نیز هنوز با شاخص‌های تعیین‌شده از سوی سازمان جهانی بهداشت فاصله بسیاری داریم.صرف نظر از همه دلایلی که می‌توان برای شکست کشور ما در تحقق اهداف گوناگون تعیین‌شده در کنوانسیون جهانی کنترل دخانیات بیان کرد، درباره بحث افزایش مالیات بر سیگار می‌توان با قاطعیت گفت مهم‌ترین عاملی که باعث جلوگیری از این اتفاق شده، نفوذ مافیای دخانیات در لایه‌های گوناگون تصمیم‌گیری است. مافیایی که امروز به بسیاری از حوزه‌ها رخنه کرده و جلوی هر برنامه‌ای در جهت کاهش مصرف سیگار در کشورمان می‌ایستد.این در حالی است که اگر امروز ما بر اساس قانون جامع کنترل و مبارزه ملی با دخانیات مالیات دریافت می‌کردیم، میزان مالیات بر سیگار در کشورمان سالانه به 23 هزار میلیارد تومان می‌رسید. مبلغی که به تنهایی بیش از سه‌چهارم هزینه‌های لازم برای درمان افراد مصرف‌کننده دخانیات را پوشش می‌دهد. زیرا براساس آخرین آمار اعلام‌شده، امروزه در کشورمان سالانه حدود 30 هزار میلیارد تومان از بودجه دولت صرف درمان افراد سیگاری می‌شود. این مساله نشان می‌دهد نخستین گام برای کاهش مصرف دخانیات در کشورمان، ایستادگی در برابر مافیای سیگار است. در گام بعدی نیز ما باید برای کنترل مصرف دخانیات اراده‌ای ملی داشته باشیم و آن را به یکی از برنامه‌های اولویت‌دار کشور تبدیل کنیم. اما در کشور ما در این زمینه معمولا فقط به همان برگزاری جلسات سالی یک بار ستاد ملی کنترل و مبارزه با دخانیات اکتفا می‌شود و با این وضع نمی‌توان انتظار تحقق اهداف کنوانسیون جهانی کنترل دخانیات در کشورمان را داشت.

دکتر محمدحسین قربانی

رئیس فراکسیون مبارزه با دخانیات مجلس