«ژوکـر » صدای همه را درآورد

به گزارش نشریه هالیوود ریپورتر، شخصیت ژوکر فیلم تاد فیلیپس نه تنها بسیار خشن‌تر از فیلم بتمنی دهه هشتادی تیم برتون با بازی جک نیکلسون است، بلکه روی شخصیت ژوکر فیلم بتمنی کریستوفر نولان با بازی هیت لجر را هم سفید می‌کند! بسیاری از فعالان اجتماعی نسبت به خشونت ذاتی و پنهان فیلم تازه اعتراض کرده‌اند. معترضان می‌گویند خشونتی که روی پرده سینما جاری می‌شود، تاثیر بسیار زیادی روی حال و احوال جامعه و مردمان آن گذاشته و به ترویج اقدامات خشونت‌آمیز می‌پردازد. در جامعه آمریکا که آدم‌ها مجاز به نگهداری اسلحه و استفاده از آن هستند، خشونت فیلم‌ها می‌تواند مردم را ترغیب به اعمال خشونت‌آمیز در سطح جامعه کند.
سقوط اخلاقی و روانی یک شهروند
شرکت برادران وارنر تهیه‌کننده ژوکر، اعلام کرده قصد تولید فیلمی خشونت‌آمیز نداشته و تنها می‌خواسته چگونگی سقوط اخلاقی و روانی یک شهروند معمولی را به نمایش بگذارد. تاد فیلیپس و یواکین فونیکس هم در صحبت‌های جداگانه‌ای، گفته‌اند داستان فیلم خشونت عریان و تلخی را در معرض دید تماشاگران قرار می‌دهد که در عالم واقعیت وجود دارد. این دو خشونت موجود در جامعه را به گردن مسائلی غیر از این یا آن فیلم سینمایی می‌اندازند که در خودش دارای صحنه‌های خشن و خشونت‌آمیز است. تعدادی از روان‌شناسان و جامعه‌شناسان هم می‌گویند برای پیدا کردن رد اصلی خشونت‌ها در جامعه، باید سراغ چیزهای دیگری جز فیلم‌های سینمایی رفت.
اما برای مردمی که عزیزانشان را در جریان حرکت‌ها و رفتارهای خشونت‌آمیز برخی شهروندان آشوب‌زده و نیمه‌روانی دیده‌اند، خشونت موجود در فیلم‌های سینمایی می‌تواند یکی از عوامل مهم و اصلی گرایش جوانان به اعمال و اقدامات خشونت‌آمیز باشد. به باور آنها، جوانان تحت تاثیر شخصیت‌های فیلم‌های سینمایی که سلاح به دست گرفته و به کشتار مردم بی‌دفاع کوچه و خیابان می‌پردازند، دست به تکرار همین کارها در عالم واقعیت می‌زنند. برای همین است که گاهی، رسانه‌ها اخبار تیراندازی به مردم عادی و کشته‌شدن تعدادی از شهروندان را گزارش می‌کنند.
نامه برای تهیه‌کنندگان فیلم
سندی فیلیپس که دخترش، جسیکا را در جریان تماشای «شوالیه تاریکی برمی‌خیزد» سال 2012 در ایالت کلرادو از دست داد، نامه‌ای پر درد و رنج برای مدیران شرکت برادران وارنر فرستاده است. او در این نامه می‌گوید هنوز هم منتظر بازگشت دختر جوانش به خانه است. سندی فیلیپس از مدیران برادران وارنر خواسته تولید فیلم‌های خشونت‌آمیز را متوقف کرده و بقیه شرکت‌های فیلمسازی را هم دعوت به انجام این کار کنند. رسانه‌های گروهی که نامه این مادر رنجدیده را منتشر کرده‌اند، در تحلیل‌هایشان می‌نویسند بعید می‌دانند برادران وارنر توجهی به این درخواست کنند. ژوکر محصول تازه برادران وارنر درامی است که با درجه نمایش r روی پرده سینماها رفته است. این درجه نمایشی حداکثر جریمه‌ای است که از سوی اداره سانسور، علیه خشونت یا عریان‌گرایی افسار گسیخته فیلم‌ها اعمال می‌شود. براساس این درجه، افراد زیر 17سال بدون همراهی یک بزرگ‌تر، مجاز به تماشای این فیلم نیستند.
اما منتقدان سینمایی هم بیکار ننشسته و به یاری قربانیان کشتار با اسلحه و مخالفان خشونت آمده‌اند. آنها این پرسش را برای وجدان عمومی جامعه مطرح می‌کنند که در کشوری که کشتار وسیع آد‌م‌ها با اسلحه دارد به صورت یک امر عادی درمی‌آید، چگونه می‌توان تماشاگران را دعوت به تماشای فیلمی کرد که خشونت را در ذات خودش دارد و یک ضد‌قهرمان خشن شخصیت محوری و سمپاتیک آن است.
واکنش اروپایی‌ها
شوری ماجرا آن‌قدر بالا بوده که اروپایی‌ها را هم به واکنش واداشته است. در این قاره برای اکران عمومی ژوکر و تماشای آن، قوانینی وضع شده است. طبق نوشته رسانه‌های گروهی در کشورهای بزرگی چون انگلستان، ایتالیا، اسپانیا، فرانسه و آلمان تماشاگران فیلم حق استفاده از نقاب یا حمل سلاح‌های اسباب‌بازی در زمان حضور در سالن‌های نمایش‌دهنده ژوکر را ندارند. این دستور در حالی با قاطعیت به مورد اجرا گذاشته شده که طبق یک سنت قدیمی، تماشاگران سینما می‌توانند هنگام حضور در سینماهای نمایش‌دهنده فیلم‌ها خودشان را به شکل شخصیت‌های آن فیلم‌ها درآورده و اسباب‌بازی‌های مربوط به این فیلم‌ها را با خود حمل کنند. مسؤولان رسمی علت این تصمیم را حفظ امنیت تماشاگران و مردم عادی و جلوگیری از اعمال حرکات خشونت‌آمیز اعلام کرده‌اند.
اعتراض به خشونت درام بزرگسالانه ژوکر و تقاضا برای اعمال سانسور بر فیلم‌های خشن در حالی با شدت تمام در آمریکا ادامه دارد که این فیلم در سه روز اول اکران عمومی در آمریکای شمالی توانست 95 میلیون دلار فروش کند. فروش هفته اول فیلم در آمریکای شمالی به 138 میلیون‌دلار و در بقیه کشورهای جهان هم به رقم 152 میلیون دلار رسید. این رقم شگفت‌انگیز و بالای فروش این پرسش جدی را برای تحلیلگران اجتماعی مطرح کرده که معترضان به حمل سلاح و خشونت موجود در فیلم‌های سینمایی چه کسانی هستند و تعدادشان چند نفر است؟!

کیکاوس زیاری

سینمای جهان