یک طرح و یکصد و یک پرسش بی پاسخ

چند ماه پیش بود که قرار شد طرحی به نام آمایش سرزمین با هدف توسعه کمی و کیفی ورزش کشور بویژه در بخش قهرمانی و با بهره گیری از تمام ظرفیت های موجود در استان های کشور به مرحله اجرا درآید.

کد خبر: ۱۲۱۲۶۴

از آنجا که طراح اصلی (خانم دکتر هادوی) فراموش کرده بود که نظرات کارشناسان ، استادان و پیشکسوتان اهل فن را در این کار مدنظر قرار دهد ، بنابراین در همان مراحل اولیه انتقادهای جدی ، اصولی و غیرقابل انکاری به طرح ارائه شده ایشان وارد شد و ایشان بلافاصله اظهار کرد این طرح قابلیت تغییر و به روز شدن را دارد و از این بابت جای هیچ نگرانی وجود ندارد ، به هر شکل آنچه بدیهی به نظر می آید این است که هیچ کس مخالف طراحی و اجرای چنین برنامه هایی نبوده و نیست ، ولی از آنجا که ارائه چنین طرحهایی و عدم اجرای آنها به دلیل نقایص موجود، در ورزش ما، پیشینه ای دیرینه دارد ، پس به نظر می رسد بد نباشد اگر برنامه ریزی های دست اندرکاران از مراحل اولیه آنچنان دقیق و موشکافانه باشد که بتوان در همان نگاه اول ، آینده کار را امیدوارانه و روشن و پرفروغ دید نه همچون همیشه مبهم و در سایه انبوه اشتباهات و کاستی ها....

براساس طرح آمایش سرزمین که از سوی دفتر استعدادیابی و قهرمان پروری تهیه شده ، 6 گروه شامل ورزشهای پایه ، ورزشهای ملی و محبوب ، رشته های ورزشی مدال آور ، ورزشهای شانس مدال ، ورزشهای منتخب طرح و ورزش ویژه هر استان در نظر گرفته شده است تا استان ها منهای 4 گروه مشترک در طرح و براساس ظرفیت ها و قابلیت های موجود دست به سرمایه گذاری بزنند. مطابق طرح ارائه شده ورزشهای پایه شامل شنا ژیمناستیک و دوومیدانی (در 30 استان کشور) ، ورزشهای ملی و محبوب شامل کشتی و فوتبال (برای تمامی استان ها) ، رشته های ورزشی مدال آور شامل کاراته ، تکواندو ، جودوو ووشو (هر استان 2 رشته) ، ورزشهای شانس مدال شامل قایقرانی ، تیراندازی و تیراندازی با کمان (هر استان یک یا دو رشته) ، ورزشهای منتخب طرح که در این بخش حداقل 5رشته جزو ورزشهای منتخب هر استان قرار گرفته است و در انتها ورزش ویژه هر استان که با توجه به امکانات و شرایط موجود هر استان ، یک یا دو رشته ورزشی به وسیله استان مربوط انتخاب و معرفی شده است.
کیومرث هاشمی ، رئیس مرکز توسعه ورزش قهرمانی کشور و مجری طرح آمایش با اشاره به این که در حال حاضر بودجه لازم برای اجرای طرح در تمام استان ها وجود ندارد ، می افزاید: این بودجه کم کم و به مرور زمان به استان ها اختصاص خواهد یافت ضمن این که اختصاص یافتن چند رشته به عنوان منتخب طرح به این معنا نیست که استان در دیگر رشته ها فعالیتی نکند ، بلکه تنها اولویت با رشته مزبور است. به گفته هاشمی رشته های اختصاص یافته به هر استان از بین 10 رشته پیشنهادی خود مدیران کل استان ها بوده و پس از آن هم با فدراسیون ها مشورت لازم صورت گرفته ، اما اگر استانی در رشته ای پیشرفت نداشت رشته ای دیگر جایگزین خواهد شد.
وی با ذکر این که هر استان موظف است بیشترین انرژی و بودجه خود را صرف رشته های منتخب طرح و ویژه بکند ، تاکید می کند که یک سال مهلتی که در دفترچه طرح ذکر شده ، برای این است که رشته های مربوط به هر استان تثبیت شود نه این که پس از یک سال توقع داشته باشیم نتیجه نهایی حاصل شود. هاشمی طبا ، رئیس اسبق سازمان تربیت بدنی معتقد است در طرح آمایش ، همه عوامل لازم در نظر گرفته نشده است ، به گفته وی مسائلی همچون باشگاه ها ، رده های سنی ، اعتبارات و بخش خصوصی از دید طراحان به دور مانده است . شرف الدینی ، مدیرکل تربیت بدنی استان یزد با اشاره به این که پس از ابلاغ طرح ، مقدمات اجرای آن را در استان فراهم آورده اند ، می گوید: بیشتر طرحهای ارائه شده مانند این طرح ، با عوض شدن عوامل مجری طرح و مسوولان به شکل نیمه تمام باقی می ماند.
افتخاری ، مدیرکل تربیت بدنی استان کهگیلویه و بویراحمد که اسکی به عنوان ورزش ویژه استان متبوعش معرفی شده است می گوید: با شیوه اجرای طرح مخالفم و در این خصوص از من هیچ نظرخواهی نشده است ضمن این که کاراته ورزش ویژه این استان است. منوچهر زندی ، کارشناس باسابقه ورزش ، جای بسیاری از فاکتورهای لازم را در این طرح خالی می بیند و می گوید: باشگاه ها، فدراسیون ها ، آموزش و پرورش و بخش خصوصی ازجمله مواردی هستند که در این طرح نادیده گرفته شده اند.

طرح آمایش سرزمین بدون وجود اطلس ورزشی بی حاصل و مانند طرح های دیگر تنها در حد حرف و شعار باقی خواهد ماند

وی ضمن مخالفت با تقسیم بندی 6 گانه رشته های ورزشی معتقد است با این کار لطمات جبران ناپذیری به بخش استعدادیابی وارد می شود.
به گفته زندی در حالی که طرح جامع ورزش هنوز بلاتکلیف است مشخص نیست که این طرح آمایش مکمل آن به حساب می آید یا چیز دیگری است. این کارشناس ورزش همچنین عقیده دارد بعضی ورزشکاران خودرو هستند و رشته آنها هیچ ربطی به استانشان ندارد و به طور قطع با اجرای این طرح فضای پیشرفت آنها نیز رفته رفته محدودتر می شود.
نیکخو ، مدیرکل تربیت بدنی استان قم ، اطلاع چندانی از طرح آمایش ندارد ، ولی می گوید این طرح به آنها نیز ابلاغ شده و در مرحله نخست با مشورت وی ، ورزش ویژه استان بیسبال انتخاب شده بود ، اما اکنون و در اصلاحیه طرح این رشته تبدیل به گلف شده است! غلامحسین شعبانی ، مدیرمسوول مجله دنیای ورزش و کارشناس ورزشی معتقد است این طرح کارشناسی نشده و در آن بیشتر بحث کمیت مطرح است تا کیفیت. به گفته وی اگر رشته های کمتری را به هر استان اختصاص می دادیم ، ولی با تخصیص امکانات بیشتر ، کیفیت پرورش هر رشته را بالاتر می بردیم کار عاقلانه تری بود. ضمن این که به نظر وی هم اجرای این طرح فضای حرکت تک استعدادها را از میان می برد و آنها را بسیار محدود می کند. اردشیر لارودی ، سردبیر روزنامه جهان فوتبال معتقد است در حال حاضر اطلاعات اندکی درخصوص امکانات و استعدادهای موجود در استان ها و شهرستان های کشور موجود است و براساس آمار ارائه شده بسیاری از استان ها گزارشی از وضعیت امکانات خود نداده اند.
پس از دیدگاه وی مطرح کردن طرح آمایش سرزمین بدون وجود اطلس ورزشی بی حاصل خواهد بود و مانند طرحهای دیگر تنها در حد حرف و شعار باقی خواهد ماند. شهلایی ، مدیرکل تربیت بدنی آذربایجان شرقی با بیان این که هیچ بودجه ای بابت طرح آمایش دریافت نکرده اند ، می افزاید: برنامه هایی در دست داریم که در صورت تخصیص بودجه آنها را عملی خواهیم کرد. ولی از این که در انتخاب رشته های منتخب طرح استان هیچ دخالتی نداشته ، واقعا متاسف است.
محمدی اصل ، مدیرکل تربیت بدنی استان لرستان زمان ابلاغ این طرح را 6 ماه پیش عنوان می کند و می گوید: با وجود برنامه ریزی های خوبی که برای رشته های منتخب طرح ویژه استان انجام داده ایم ، ولی تاکنون هیچ بودجه خاصی برای این موضوع از سوی سازمان تربیت بدنی به ما اختصاص نیافته ، اما می توانیم بخشی از افزایش بودجه جاری را به اجرای این طرح اختصاص دهیم. جهانگیر کوثری ، دبیر سرویس ورزشی روزنامه همشهری می گوید: من نسبت به طرح جامع ورزش نظر مثبت تری دارم و معتقدم یکی از مشکلاتی که پیش روی طرح آمایش قرار دارد مشکل تمرکز امکانات و استعدادها در شهرهای بزرگ است. او می افزاید: اگر الگوسازی که سالها باعث به وجود آمدن و پرورش قهرمانان در رشته های مختلف شده بود را در تقسیم بندی رشته های منتخب طرح و ویژه برای هر استان در نظر می گرفتیم بهتر بود و تقسیم بندی به این شکل یعنی ورزشهای محبوب و مدال آور و....
خیلی کلی به نظر می رسد و سنگ بزرگی است که نشانه نزدن است. کوثری معتقد است اگر واقع بینانه به این طرح نگاه کنیم از هم اکنون می توانیم آینده ناتمام طرح جامع ورزش را برای طرح آمایش هم پیش بینی کنیم. به نظر می رسد هیچ یک از مسوولان ورزشی استان هایی که تاکنون از آنها نظرخواهی شده اطلاعات کامل و جامعی راجع به طرح آمایش ندارند ، ضمن این که تاکنون هیچ بودجه خاصی نیز در ارتباط با این طرح به تربیت بدنی استان ها اختصاص نیافته و آنها نیز هیچ فعالیت جدی ای را برای رسیدن به اهداف این طرح انجام نداده اند! امیدواریم این طرح با وجود تمام نقایص و کاستی های موجود بتواند گره ای از گرده های ناگشوده ورزش کشورمان را بگشاید و افقهای روشنی را فراروی ورزشکاران این مرز و بوم قرار دهد.