رقابت چهره‌های قدیم و جدید

چند روز پیش میرزا محمد حق پرست، معاون سخنگوی کمیسیون انتخابات افغانستان گفته بود افرادی که بسته‌های اطلاع رسانی در انتخابات ریاست جمهوری این کشور را دریافت کرده‌اند تنها تا 30 دی‌ برای نامزدی در این روند فرصت دارند. طی روزهای گذشته عبداللطیف پدرام(تحصیلکرده سوربن و نامزد اسبق ریاست‌جمهوری)، عبدالحکیم تورسن، نورا... جلیلی، گلبدین حکمتیار، محمد اشرف غنی، عبدا... عبدا... و زلمی رسول(سیاسمتدار باسابقه و پشتون‌تبار) همراه تعدادی دیگر برای رقابت بر سر کرسی ریاست جمهوری ثبت‌نام کردند.محمد حنیف اتمر(مشاور سابق امنیت ملی و رهبر حزب حق‌وعدالت که به‌دنبال اصلاح قانون اساسی و ایجاد مقام صدراعظمی است)، احمد ولی مسعود، رحمت‌ا... نبیل و انوارالحق نیز از جمله دیگر نامزدهایی بودند که در این رقابت‌ها حاضر شده‌اند و تعداد مجموع آنها به 14 نفر رسید. هنوز روشن نیست کدام یک از ولایت‌های افغانستان به دلیل نا امنی‌ها قادر به برگزاری انتخابات ریاست جمهوری نیست .
یک رقابت مثلثی
روز شنبه عبدا... عبدا...، رئیس اجرایی دولت وحدت ملی افغانستان با معرفی عنایت‌ا... بابر فرهمند به عنوان معاون اول و اسدا... سعادتی به عنوان معاون دوم خویش، وارد رقابت‌های انتخاباتی ریاست جمهوری آتی افغانستان شد. عنایت‌ا... بابر فرهمند عضو حزب «جنبش ملی» و اسدا... سعادتی عضو حزب «وحدت اسلامی» افغانستان هستند. عبدا... شعار انتخاباتی خود را «ثبات و همگرایی» نامگذاری کرده و وعده داد که قدرت را تقسیم و پست نخست‌وزیری را ایجاد خواهد کرد. وی پیش از ثبت نام در یک نشست خبری گفته که شعار انتخاباتی‌اش همه اقشار اجتماعی را در برگرفته و به منظور افزایش مشارکت واقعی مردم در ساختار نظام مبارزه خواهد کرد. پس از او نیز اشرف غنی، رئیس‌جمهور افغانستان نامزدی خود را برای شرکت در این انتخابات به ثبت رسانید. رئیس‌جمهور افغانستان انگیزه خود برای حضور در انتخابات ریاست جمهوری را تکمیل کارهای ناتمام‌ خود عنوان کرد. به گزارش مهر و به نقل از آوا، محمد اشرف غنی با شعار انتخاباتی «دولت‌ساز» و با معرفی «امرا... صالح» -مهم‌ترین منتقد خود- به عنوان معاون اول و «سرور دانش» به عنوان معاون دوم خود، وارد رقابت‌های انتخاباتی ریاست جمهوری آتی افغانستان شد. امرا... صالح که حدود یک‌ماه پیش به عنوان سرپرست وزارت کشور افغانستان گماشته شده بود، روز شنبه از سمت خود کناره گیری کرد و وارد تیم انتخاباتی اشرف غنی شد. غنی هنگام ثبت نام در کمیسیون مستقل انتخابات طی اظهاراتی گفت در دولت آینده وی یک تیم چهار نفری صلاحیت تصمیم‌گیری را دارند و این کشور را مدیریت خواهند کرد. وی، امرا... صالح، سرور دانش و محمد یوسف غضنفر را به عنوان اعضای این تیم یاد کرد. براساس این گزارش در تیم تعیین‌شده از سوی غنی دیگر پستی به نام ریاست اجرایی که هم اکنون در اختیار عبدا... عبدا... است منحل خواهد شد . این امر نشان می‌دهد که رئیس‌جمهور افغانستان مایل است اگر پیروز شد دولتش را بدون شریکی مانند عبدا... عبدا... تشکیل دهد. دوگانه عبدا... - غنی ترکیبی بود که در دور قبلی انتخابات شکل گرفت، اما تجربه نشان داد در عمل ناموفق بوده است . با ورود به رقابت‌های انتخاباتی کارشناسان معتقدند رقابت اصلی میان مثلث غنی، عبدا... و اتمر خواهد بود.
نامزدی «قصاب کابل»
روز جمعه گذشته نیز گلبدین حکمتیار، رهبر حزب اسلامی افغانستان و فرمانده سابق شورشیان مسلح علیه دولت، از چهره‌های جنجالی این کشور به عنوان نامزد انتخابات ریاست جمهوری افغانستان رسما ثبت نام کرد. وی فضل‌الهادی وزین و حفظ الرحمان را به ترتیب به عنوان معاون اول و دوم خود معرفی کرد. کارشناسان می‌گویند دلیل حضور گلبدین حکمتیار رئیس حزب اسلامی افغانستان مشروعیت‌بخشی به حزب خود بوده و او شانسی برای پیروزی نخواهد داشت . منتقدان حزب اسلامی افغانستان این حزب را به ارتکاب قساوت‌هایی در جریان جنگ داخلی خونین افغانستان متهم می‌کنند. مجموعه عملکرد این حزب بسیاری از مردم افغانستان را که در انتظار بازگشت نظم و قانون به کشورشان بودند واداشت از ظهور طالبان استقبال کنند. بسیاری از مردم افغانستان، گلبدین حکمتیار را با لقب «قصاب کابل» می‌شناسند چراکه جنگجویان وی در جریان جنگ‌های داخلی افغانستان در دهه ۱۹۹۰ میلادی هزاران نظامی و غیرنظامی را در پایتخت افغانستان کشتند. همچنین طی روزهای گذشته زلمی رسول نیز برای حضور در انتخابات ریاست جمهوری ثبت‌نام کرد. به گزارش خبرگزاری اطلس، رسول همراه دو معاونش برای ثبت‌نام به عنوان نامزد انتخابات ریاست جمهوری سال آینده در کمیسیون مستقل انتخابات حاضر شد. عبدالجبار تقوا و غلام علی وحدت معاونان رسول معرفی شده‌اند. رسول در دوره قبل نیز نامزد ریاست جمهوری بود .
گمانه زنی‌ها
با شروع ثبت‌نام نامزدها گمانه زنی درباره آینده افغانستان و نقش آفرینان سیاسی این کشور شروع شده است. به گزارش تسنیم، امید میثم، معاون سخنگوی ریاست اجرایی دولت افغانستان گفته رایزنی‌هایی به منظور تشکیل تیم انتخاباتی عبدا... برای انتخابات ریاست‌جمهوری آینده این کشور از مدت‌ها پیش شروع شده و رئیس اجرایی دولت افغانستان عنایت‌ا... بابر فرهمند‌ را برای کرسی معاون اول و اسدا... سعادتی را به عنوان معاون دوم در تیم انتخاباتی خود در نظر گرفته است. درهمین رابطه گفته می‌شود ژنرال دوستم با کریم خلیلی، رهبر حزب وحدت اسلامی و صلاح الدین ربانی رهبر حزب جمعیت اسلامی به توافق رسیدند تا از تیم انتخاباتی عبدا... در انتخابات ریاست‌جمهوری آینده این کشور حمایت کنند. به گفته میثم، عبدا... همچنین برای کسب حمایت حامدکرزی که از حمایت قابل توجه اقوام پشتون برخوردار است، حکمت خلیل کرزای را به عنوان نماینده ویژه خود در نظر گرفته است. انتظار می‌رود عبدا... پس از پیروزی در انتخابات ریاست جمهوری افغانستان با تعدیل قانون اساسی کرسی ریاست اجرایی را حفظ کرده و حکمت خلیل کرزی را به این سمت منصوب کند. در انتخابات گذشته ژنرال دوستم که رقیبی در بین اقوام ازبک ندارد از اشرف غنی حمایت کرد و باعث پیروزی وی در انتخابات شد. حامدکرزای نیز حمایت قبایل دورانی اقوام پشتون را با خود دارد و از نفوذ قابل ملاحظه‌ای در جنوب افغانستان برخوردار است. در این حال گفته می‌شود اقوام تاجیک به دلیل پیوستن یونس قانونی به تیم انتخاباتی حنیف اتمر و پیوستن امرا... صالح به تیم اشرف غنی دوشقه شده است. با این حال هنوز هم صلاح‌الدین ربانی به عنوان رهبر حزب جمعیت بیشترین نفوذ را در بین اقوام تاجیک دارد.
رهبران یاد شده هر کدام از نفوذ قابل توجهی برخوردارند و حمایت آنها از نامزدهای ریاست‌جمهوری می‌تواند تاثیر مهمی در پیروزی آنها داشته باشد . برخی ناظران از هم اکنون می‌گویند تیم عبدا... عبدا... از قدرت بیشتری نسبت به رقیبان برخوردار بوده و شانس بیشتری در انتخابات آینده خواهد داشت. عبدا... ارتباط خوبی با مقامات ایرانی نیز دارد و برخلاف اشرف‌غنی به محور عربستان سعودی وابسته نیست .

علی باقری

بین‌الملل