طبق ماده 8 قانون حمایت از حقوق خانواده زن و شوهر تنها در چند مورد می توانند از دادگاه تقاضای صدور گواهی عدم امکان سازش کند و تنها در صورت وجود این شرایط است که دادگاه گواهی عدم امکان سازش صادر خواهد کرد:
- اولین مورد وقتی است که زن و شوهر برای اولین بار به توافق رسیده باشند، توافق دوطرفه برای طلاق.
- خودداری شوهر از دادن نفقه زن آن هم وقتی که نمی شود به هر دلیل او را مجبور به دادن نفقه کرد، بعلاوه وقتی که شوهر حقوق واجبه زن را ایفا نکند و نشود او را به ایفای این حقوق مجبور کرد.
- عدم تمکین زن از شوهر.
- سوئرفتار و یا سوئمعاشرت هر یک از زوجین آن هم به گونه ای که دیگر نشود این زندگی را تحمل کرد.- مبتلا شدن زن و شوهر به امراض صعب العلاجی که زناشویی برای طرف دیگر خطرآفرین باشد.
- جنون هر یک از زن و شوهر، در مواردی که فسخ نکاح ممکن نباشد.
- رعایت نکردن دستور دادگاه درباره منع اشتغال به کار یا حرفه ای که منافی با مصالح خانوادگی یا حیثیات شوهر یا زن باشد.
- محکومیت زن یا شوهر به حکم قطعی به مجازات 5سال حبس.
- نهمین مورد که پای ثابت تمامی دعواهای خانوادگی است ، ابتلا به هرگونه اعتیاد مضری است که به تشخیص دادگاه به اساس زندگی خانوادگی خلل وارد آورد و ادامه زندگی زناشویی را غیرممکن کند.
- دهمین مورد مربوط می شود به تجدید فراش . هرگاه زوج همسر دیگری اختیار کند یا به تشخیص دادگاه نسبت به همسران خود اجرای عدالت نکند، آن وقت زن می تواند تقاضای عدم امکان سازش کند.
- وقتی هر یک از زن و شوهر زندگی خانوادگی را ترک کند که البته تشخیص ترک زندگی خانوادگی با دادگاه است.
- محکومیت قطعی هر یک از زوجین بر اثر ارتکاب جرمی که مغایر با حیثیت خانوادگی و شوون طرف دیگر باشد که تشخیص آن با دادگاه است.
- در صورت عقیم بودن یکی از زوجین به تقاضای طرف دیگر و همچنین در صورتی که زوجین از جهت عوارض و خصوصیات جسمی نتوانند از یکدیگر صاحب اولاد شوند. 14 درباره غایب مفقودالاثر با رعایت مقررات ماده 1029 قانون مدنی.
فرجه 3 ماهه برای تصمیم گیری
پس از گرفتن گواهی عدم امکان سازش ، قانون برای جلوگیری از تزلزل رای دادگاه ، مدت زمان محدودی را تعیین می کند که زن و مرد تنها در این مدت فرصت دارند به دفترخانه مراجعه و نسبت به ثبت طلاق و تشریفات قانونی و شرعی آن اقدام کنند. به موجب ماده واحده قانون تعیین مدت اعتبار گواهی عدم امکان سازش مصوب آبان 76 چنانچه گواهی عدم سازش ، ظرف مدت 3ماه از تاریخ ابلاغ به دفتر ثبت طلاق تسلیم نشود از اعتبار ساقط خواهد بود. با توجه به این قانون پس از صدور گواهی عدم امکان سازش از سوی دادگاه شرایط مختلفی ممکن است به وجود بیاید که در این جا به توضیح هر کدام می پردازیم:
- ممکن است زن وشوهر پس از گرفتن گواهی عدم امکان سازش در اولین فرصت خودشان را به دفترخانه برسانند. در این صورت طلاق با تشریفات شرعی و قانونی آن ثبت می شود و والسلام.
- دومین صورت وقتی است که زن و شوهر پس از آن که گواهی را گرفتند تازه یادشان می آید که زندگی مشترک بهتر از جدایی است و آن وقت در مهلت 3ماه از چند فرسخی دادگاه هم رد نمی شوند، در این شرایط گواهی یا رای طلاق خودبه خود باطل می شود و آنها همچنان زن و شوهر هستند، ولی اگر با گذشت 3 ماه باز دوباره به فکر طلاق افتادند باید دوباره به دادگاه تشریف ببرند و مراحل را دوباره طی کنند. روز از نو و روزی از نو.
- اما سومین صورت وقتی است که یکی از زن یا مرد پس از ابلاغ دادنامه قطعی طلاق یا گواهی عدم امکان سازش ، به دفترخانه رسمی طلاق مراجعه کند و با دادن رای دادگاه تقاضای ثبت طلاق را بکند. در این چنین موردی سردفتر با تعیین وقتی به هر دو طرف اعلام می کند برای اجرای صیغه طلاق و ثبت آن حضور یابند. اساس ماده واحده قانون تعیین مدت گواهی عدم امکان سازش در صورتی که هر یک از زن و شوهر در وقت تعیین شده از آمدن به دفترخانه خودداری کند، برای مرتبه دوم حداکثر ظرف مدت یک ماه دعوت و به شرح زیر عمل خواهد شد:
الف در صورت امتناع خانم از حضور در دفتر،شوهر صیغه طلاق را جاری می کند و پس از ثبت به وسیله دفترخانه به اطلاع همسر سابق رسانده می شود.
ب در صورت امتناع شوهر از حضور و اجرای طلاق ، دفتر مراتب را تایید و به دادگاه صادرکننده گواهی اعلام می دارد، که دادگاه هم به درخواست زن ، شوهرش را احضار کرده و در صورت امتناع از حضور در دادگاه با رعایت جهات شرعی صیغه طلاق جاری شده و دستور ثبت و اعلام آن را به دفتر ثبت طلاق صادر می کند. البته در صورتی هم که زوج به دفترخانه مراجعه کند، ولی از اجرای صیغه طلاق امتناع کند مطابق همین بند «ب» عمل خواهد شد.
البته طلاقی که به موجب این قانون و براساس گواهی عدم امکان سازش واقع می شود فقط در صورت توافق کتبی طرفین در زمان عده قابل رجوع است.
| آب خنک برای طلاق بدون گواهی بر اساس ماده 10 قانون حمایت از خانواده ، قانونگذار برای کسی که بدون گرفتن گواهی عدم سازش بخواهد طلاق بگیرد یا طلاق بدهد، مجازات نسبتا سختی را در نظر گرفته است. بر اساس این قانون هر یک از طرفین عقد که بدون گرفتن گواهی عدم امکان سازش اقدام به طلاق کند، به حبس جنحه ای از 6ماه تا یک سال محکوم خواهد شد، البته سردفتری هم که این طلاق را ثبت کرده است به همین مجازات محکوم خواهد شد و به این ترتیب با یکدیگر هم سلولی شده و با هم آب خنک می خورند. |