ادیب موسس

من این اقبال را داشتم که با جناب مرتضی سرهنگی در تاسیس دفتر ادبیات و هنر مقاومت همراهی کنم و نزدیک به دو دهه در کوران تلاش‌های آن باشم. تردیدی ندارم که این دفتر بر هوشمندی، آینده‌نگری، شکیبایی و 27 سال کوشش مستمر و همواره جناب سرهنگی بنا و تبدیل به نهادی جریان‌ساز گردید. آنچه امروز به عنوان ادبیات پایداری از آن یاد می‌شود برآمده از همان اوصاف یاد شده است. از این رو مایلم لقب «ادیب موسس» را به برادرم مرتضی سرهنگی پیشکش کنم و امیدوار باشم که تاریخ نیز این تصورم را تصدیق کند. سه دهه همدلی با آقا مرتضی این اجازه را به من می‌دهد که راوی صادقی درباره او باشم، اما از میان ویژگی‌های پرشمار او به یک نکته بسنده می‌کنم و آن را در عین تعادل و دوری از کم و زیاد گذاشتن‌های مرسوم در یادکرد از افراد، تقدیم می‌دارم. یکی از اسرار سربلندی و پیشی جستن سرهنگی از زمان و مکان خود، نگاه اوست.
اول این‌که او به چیزی جز مصالح ملی نمی‌اندیشد. نگاه او به همه امور از جمله کارش سلیقه ای، صنفی و طایفه‌ای نیست. چتری جز مصلحت کشور بالای سر ندارد. پرتویی از نگاه ملی او را می‌توان در انتخاب عنوان کتاب «نورالدین پسر ایران» دید.
دوم این‌که سرهنگی در کارش نگاه منطقه‌ای دارد. وقتی به گذشته می‌روم و می‌بینم که چرا او اوایل دهه 60، زمانی که اسرای دو عملیات بزرگ فتح‌المبین و بیت‌المقدس در اردوگاه‌های نگهداری اسیران عراقی جاگیر شدند، پا به آنجا گذاشت و خاطرات متجاوزین را به سینه سفید کاغذ کشید، چیزی جز برخورداری از نگاه منطقه‌ای نمی‌بینم. او دریافت که ایران نه‌تنها از عراق بلکه از 33 کشوری که صدام را در جنگ هشت ساله یاری دادند، اسیرداری کرده است.
سوم این‌که آقا مرتضی نگاهی جهانی دارد. او همواره در تعابیر و تعاریف خود از ادبیات پایداری با عنوان ادبیات انسانی، همان نوشته‌هایی که مورد پذیرش فطرت آدمی است، یاد می‌کند. او دفاع جوانان این کشور را واکنشی فطری دانسته و ادبیات نشأت گرفته از آن را ادبیاتی همه‌گیر می‌داند. از این رو معتقد است ترجمه این آثار با تقاضای جهانی روبه‌رو خواهد شد.
چهارم این‌که نگاه مرتضی دو جهانی است. او هر دو جهان اول و آخر را با همه ایمانش پذیرفته است. یعنی کردار کاری او از نگاه گذرا به جهان اول و نگاه ماندنی به جهان آخر ناشی می‌شود. این‌که
27 سال روی یک صندلی و پشت یک میز بنشیند و به یک کار بیندیشد نشات گرفته از نگاه دو جهانی اوست. از نظر من، ادیب موسس ما، مرتضی سرهنگی، تجلی امیر فرهنگی انقلاب اسلامی است.

هدایت‌ا... بهبودی

مدیر دفتر ادبیات انقلاب اسلامی حوزه‌هنری