ما می خواهیم تاثیرگذار باشیم

کمیته بین المللی صلیب سرخ (ICRC) سازمانی بی طرف است که در طول درگیری های مسلحانه بین المللی برمبنای 4کنوانسیون سال 1949 ژنو و پروتکل اول الحاقی آن فعالیت می کند و می کوشد از قربانیان درگیری های مسلحانه

کد خبر: ۱۱۵۹۱۱

، آشوب ها و وضعیت های خشونت بار داخلی و سایر موارد مشابه حمایت کرده و به آنها کمک کند.
نباید فراموش کرد که کنوانسیون های ژنو و پروتکل های الحاقی آن را تقریبا همه کشورهای جهان (192کشور تا ژوئن2005) پذیرفته اند و از این رو فعالیت این سازمان که گستره ای بیش از یک قرن و نیم را در برمی گیرد فعالیت جهانشمول است که همه کشورهای جهان را طرف خود قرار می دهد. با این حال گفتگو با یکی از مسوولان این سازمان کار ساده ای نیست.
هنگام گفتگوی یک ساعته با پیتر جی اشتوکر، رئیس نمایندگی کمیته بین المللی صلیب سرخ در ایران دریافتم که باوجود آن که وی تلاش دارد تا ارتباطی پویا با رسانه ها داشته باشد اما به دلیل بی طرفی کمیته در مواضع خود، او مجاز به گفتن بسیاری از مسائل نیست.

نظر شما به عنوان یک فعال در مباحث حقوق بشری درباره قوانین جدید ضد تروریستی دولت امریکا و تصمیم دولت امریکا در مورد شکنجه مظونین به تروریست چیست؛

تنها سندی که من می توانم در این باره به شما ارائه دهم همان واکنشی است که مقر اصلی صلیب سرخ بعد از تصویب این قوانین ارائه داده است . ریاست کمیته بین المللی صلیب سرخ با انتشار یک بیانیه مطبوعاتی و صحبت هایی در واکنش به این امر موضع ما را کاملا مشخص کرده است.

من نظر شما را می خواهم ؛ آیا به نظر شما دولتها می توانند با استفاده از واژه هایی چون مبارزه با تروریسم و یا برقراری دموکراسی در سایر کشورها به هر عملی دست بزنند؛

ببینید ما می خواهیم قوانین از مردم حمایت کنند؛ کاری نداریم که روی افراد اسم خاصی مثلا زندانیان جنگی گذاشته شود. در حقیقت ما می خواهیم که قوانین حداقل حمایت را از انسان ها به عمل آورند. در 5سال گذشته ما مکررا گفته ایم که دولتها نباید قوانین انسانی را فراموش کنند و قوانین باید از حداقل حقوق انسان ها، شرافت و کرامت انسانی حمایت کنند.

امریکا به بهانه ایجاد دموکراسی در عراق و افغانستان به این کشورها حمله کرد، به نظر شما این حرکت تا چه حد در قوانین ژنو قابل تعریف است؛

ببینید قوانین و کنوانسیون ها یکسری محدودیت هایی دارند، در واقع این کنوانسیون ها و قوانین نیامده اند که قضاوتی درباره جنگ خوب یا بد داشته باشند. ما می خواهیم قوانین و اصولی را ارائه بدهیم که از انسان ها حمایت کنند و یکسری قوانینی که جنگ را تعریف کنند. در این قوانین حمایت از مردم و حتی حمایت از محیط زیست نیز وجود دارد. در حقیقت آنچه که ما می خواهیم آن است که به افراد دسترسی داشته باشیم و آنها را حمایت و یاری کنیم. فرقی ندارد که این افراد در کجا هستند ؛ ایران ، عراق یا افغانستان و یا هر جای دیگر.

اما با نگاهی اندک به قوانین بین المللی ژنو می توان متوجه شد که این قوانین به شرایط دولتها چه در زمان جنگ و چه در زمان صلح اشاره کرده است ؛ به عنوان مثال وظایفی که یک دولت اشغالگر در زمان جنگ در کشور اشغال شده دارد و یا این که رفتار با اسیران جنگی و... آیا براساس این قوانین نیست که صلیب سرخ فعالیت می کند؛

بله ، این قوانین ابعاد گسترده ای دارد مثل حمایت از ساختارهای غیرنظامی و پزشکی.

اما شما گفتید که این قوانین شرایط جنگ بین 2 دولت را تعریف نمی کنند، در حالی که فکر می کنم حتی تعریف جنگ نیز براساس همین قوانین چارچوب هایی دارد. تاریخ نشان داده که وقوع جنگ در میان ملتها اجتناب ناپذیر است. بنابر این آیا نباید ملتها و دولتها در جهان متمدن نیز قوانین و معیارهایی حتی برای نوع جنگیدن داشته باشند؛

می دانید هدف ما در طول جنگ افغانستان و عراق نزدیکی به مردم بود، این نزدیکی بدان معناست که وقتی جنگ یا خشونتی پیش می آید کار ما آن است که در آن شرایط حضور داشته باشیم و از مردم حمایت کنیم . ما باید رابطه داشته باشیم چه با غیرنظامیان و چه با طرفهای درگیر و مقامات سیاسی و در کل باید بتوانیم ارتباط خود را با تمامی بازیگران جنگ و سیاستمداران حفظ کنیم. هدف اصلی صلیب سرخ آن است که بتواند بدون واسطه و مستقیما دخالت کند. در نهایت ما می خواهیم تاثیرگذاری و نفوذ داشته باشیم ، این هدف ماست. باید به ما اجازه داده شود که به تمام بازیگران حاضر در جنگ دسترسی داشته باشیم یعنی ما دو هدف دسترسی به مردم و دسترسی به بازیگران جنگ را دنبال می کنیم.

بسیاری بر این باورند که سازمان های حقوق بشری تحت سلطه واشنگتن عمل می کنند و به همین دلیل است که فعالیت های آنان چندان مثمرثمر نیست. نظر شما در این باره چیست؛

اعتقاد محکم در صلیب سرخ این است که در حال حاضر و آینده ارزش فعالیت های ما این است که انسان محور باشیم و مستقل عمل کنیم. استقلالی که به ما این قدرت را می دهد که بتوانیم در محیطهای سیاسی به اصطلاح شنا کنیم و مردم را نجات دهیم. من به عنوان کسی که تا حدودی با رسانه ها مرتبط است می گویم اگر کسی رسانه ها را در ارتباط با قضایای زندان گوانتانامو از سال 2001 مطالعه کرده باشد، متوجه می شود که اگر ما تحت نظر دولت دیگری هدایت می شدیم ، نمی توانستیم حقایق مطرح در این زندان را برای مردم مطرح کنیم. ما به جنگ خود در این رابطه همچنان ادامه می دهیم و همانگونه که در واکنش های ریاست سازمان نیز مشخص است در ارتباط با تصویب قوانین شکنجه های غیرقانونی و متهمین به تروریست نیز واکنش های شدیدی این سازمان نشان داده است. اما درنظر داشته باشید که تنها اطلاعاتی را می توانیم به رسانه ها ارائه دهیم که بتواند به مردم کمک کند و راهگشا باشد و در بعضی اوقات به همین دلیل سعی می کنیم سکوت کنیم. چیزی که صلیب سرخ را از دیگر سازمان ها متمایز می کند این است که این سازمان به خاطر نفوذی که در پی آن است تلاش می کند تا اندازه بسیاری از موضعگیری بپرهیزد. بسیاری از سازمان های دیگر می توانند در بسیاری از واکنش های خود اقدامات ضدحقوق بشری را محکوم کنند، اما صلیب سرخ لازم است اطلاعات را تا جایی که ایجاب می کند محدود کند تا شرایط لازم برای فعالیت هایش را حاصل نماید.

به نظر شما آیا تعریف بسیاری از قوانین حقوق بشری در تعارض با فرهنگ و آداب و رسوم در کشورها نیست؛ و آیا می توان این قوانین را به سمتی سوق داد که برای همه ملتها قابل درک باشد؛

در این باره نظر شما را به ایده رئیس جمهور سابق ایران آقای خاتمی در خصوص گفتگوی تمدنها جلب می کنم چرا که معتقدم گفتگوها در این زمینه می تواند مثمرثمر باشد. کشورهای جهان با گفتگو یعنی نه تنها صحبت کردن و مطرح کردن نظر خود بلکه با گوش دادن به صحبت های طرف مقابل می توانند به این امر کمک کنند و فاصله ها را کاهش دهند.

در جریان جنگ اسرائیل علیه لبنان این کشور سلاحهای غیرمتعارف چون بمبهای خوشه ای و فسفری به کار برد و مناطق غیرنظامی را هدف حمله قرار داد، آیا صلیب سرخ توانست نتایجی از واکنش های خود در این باره بگیرد؛

البته در جریان جنگ مشخص نبود که اسرائیل از این سلاحها بخصوص بمب فسفری استفاده می کند و این امر بعد از جنگ مشخص شد، اما من می دانم که ما در این باره واکنش های بسیاری نشان دادیم و مقر اصلی صلیب سرخ نیز به این امر واکنش نشان داد و این کاری است که صلیب سرخ بندرت انجام می دهد. با این حال در طول جنگ نیز در زمانی که صلیب سرخ بداند با این واکنش ها می تواند شرایط را بهبود بخشد کوتاهی نمی کند. اما تمام هدف صلیب این بود که بتواند شرایط را بهبود ببخشد. طی تماس روزانه با همکاران در بیروت و سوریه متوجه شدیم که در طول جنگ سازمان مرتبا با نظامیان اسرائیلی در تماس بوده و صلیب سرخ تلاش می کرد تا تاثیر بسیار در جنگ داشته باشد. از جمله این تلاشها حضور علنی هلال احمر لبنان و جمعیت های ملی در صحنه بود و از آنجا که طرف ما طرفهای درگیر در جنگ بودند تنها جایی صحبت می کردیم که به بهبود شرایط کمک کند.

به نظر شما آیا اقدامات اسرائیل در سرزمین های اشغالی به نوعی نسل کشی فلسطینیان محسوب نمی شود؛

من فکر می کنم که در جنگ لبنان اصل تناسب رعایت نشد و در مورد سرزمین های مورد اشغال نیز عقیده دارم که این مشکل راه حل نظامی ندارد. همانطور که می دانید خشونت منجر به بروز خشونت می شود.

مردی جوانتر از فصول

پیتر جان اشتوکر 58 ساله مردی است که 28 سال پیش و در 30سالگی فعالیت های خود را در کمیته بین المللی صلیب سرخ آغاز کرده و اینک ریاست نمایندگی این کمیته در ایران را تجربه می کند. با این حال اشتوکر می گوید که خود را بسیار جوانتر از آنچه که هست می پندارد و طول سالهای خدمت خود را در این سازمان به احتساب عمر رفته نمی گذارد. اشتوکر به عنوان نماینده و سرپرست در مناطق بحران زده جهان مانند سودان ، السالوادور، نیکاراگوئه ، موزامبیک ، سومالی ، افغانستان و یوگسلاوی سابق خدمت کرده است و می گوید: در هر کشوری که خدمت کرده دوستدار آن کشور بوده است. با این حال به حضور خود در ایران افتخار می کند و معتقد است که ایران نقش مهمی را در منطقه ایفائ می نماید و می تواند پل ارتباطی با دنیای غرب باشد.