چرا انسولین خوراکی نیست؟

بنابراین به محض خورده شدن در معده و روده‌ هضم می‌شود و شکل و خاصیت خود را از دست می‌دهد. البته پیشرفت روزافزون علم داروشناسی این امیدواری را که در آینده داروهای خوراکی با خاصیت شبیه انسولین تولید شوند، زنده نگه داشته است. نوعی انسولین به‌صورت اسپری که در بینی اثر می‌کند نیز تولید شده است ولی عوارض زیادی که این دارو در سال‌های اول استفاده ایجاد کرد، باعث شد در حال حاضر استفاده از آن محدود شود.

نکته مهمی که باید در ابتدای این مبحث به آن اشاره شود، این است که داروهای خوراکی پایین آورنده قندخون دارای انسولین نیستند. این داروها با تاثیر روی فرآیندهای موجود در بدن باعث افزایش سطح انسولین یا تاثیر بیشتر انسولین می‌شوند.انسولین به دو نوع کوتاه‌اثر و بلند اثر موجود است. فرم کوتاه اثر معمولا قبل از وعده‌های غذایی استفاده می‌شود تا بدن بتواند قند حاصل از خوردن غذاها را مصرف کند. فرم طولانی اثر باید روزانه و صرف‌نظر از مصرف غذا حتما تزریق شود تا نیاز بیمار را تامین کند. در حال حاضر در کشور ما انسولین‌های قدیمی به صورت آمپول و سرنگ جدا است و انسولین‌های جدید به‌صورت خودکار - آمپول، سرنگ و سوزن همراه- وجود دارد که فرم جدید وارداتی است. در اینجا انواع قدیمی را توضیح می‌دهم:

انسولین رگولار از انواع انسولین‌های کوتاه اثر است. این انسولین نیم تا یک‌ساعت پس از مصرف اثرش شروع می‌شود. بنابراین توصیه می‌شود نیم ساعت قبل از خوردن غذا تزریق شود.

تاثیر این نوع انسولین حدود سه ساعت بعد به اوج خود می‌رسد و تا حداکثر 8 ساعت تمام می‌شود. به این ترتیب باید توجه داشت به هردلیلی فرد نتواند پس از تزریق این نوع انسولین، غذا بخورد ممکن است دچار افت قند خون شود.انسولین ان پی اچ در دسته متوسط تا بلند اثر طبقه‌بندی می‌شود و برای دیابتی‌های نوع یک، دو یا سه بار در روز و برای دیابتی‌های نوع 2 یک‌بار در شب یا دو بار در صبح و شب تزریق می‌ شود. برخلاف انسولین رگولار این نوع انسولین سریع اثر نمی‌کند و بنابراین لزومی ندارد حتما قبل از غذا زده شود.

دکتر رضا کریمی

فوق‌تخصص غدد و متابولیسم