مرثیه‌ای برای یوزهای یزد

«گربه‌های بزرگ، شکارچیانی در معرض تهدید» شعار روز حیات‌وحش امسال است که با تاکید بر حفاظت از گربه‌سان‌های بزرگ جثه انتخاب شده و بی‌شک مهم‌ترین مصداق آن یوزپلنگ ایران است؛ شعاری که باید آن را در کشورمان جدی بگیریم، کما این‌که حسن اکبری، معاون فنی محیط‌زیست استان یزد آن را جدی گرفته و هشدار داده که احتمالا امسال، آخرین سالی است که در روز جهانی حیات وحش (12 اسفند) یوزپلنگ ایرانی را در این استان مشاهده خواهیم کرد.

اکبری افزود: ای کاش در تمام محاسبات و بررسی‌ها اشتباه کرده باشیم وگرنه این می‌تواند تلخ ترین خبر برای دوستداران طبیعت و حیات وحش در این سرزمین باشد.

وی تصریح کرد: مشاهدات یوزپلنگ در استان یزد در سال‌های اخیر بسیار کم شده و سال جاری فقط دو قلاده یوز نر در پناهگاه حیات‌وحش دره انجیر مشاهده شده و تلاش برای تکثیر این گونه در شرایط نیمه طبیعی به‌دلیل محدودیت اعتبار مالی، مسکوت مانده و متاسفانه فقط نظاره گر نابودی تدریجی آن هستیم.

اکبری، علت بحرانی شدن وضعیت یوز را در وسیع بودن قلمرو این جانور دانست و گفت: جابه‌جایی‌های گسترده، آن را با انواع خطرات نظیر تصادف جاده‌ای، کم غذایی، شکار شدن و دیگر عوامل، مواجه ساخته و تقریبا تمام زیستگاه‌های این‌گونه در استان دستکاری شده‌ است.

معاون فنی محیط زیست استان یزد افزود: یوزپلنگ ایرانی، دومین گربه سان بزرگ استان یزد است که در دهه 80 تلاش‌های گسترده ای برای بهبود وضعیت جمعیتی آن در استان انجام شد اما به دلیل گسترده بودن محدوده قلمرو این گونه و جابجایی های وسیع آن بقای این گونه تحت تاثیر سایر اشکال توسعه بخصوص جاده سازی، معدن کاری و تغییر کاربری قرار گرفته است.

به گفته این کارشناس محیط زیست، به دلیل پایین بودن پایه جمعیتی این گونه، امکان بهبود وضعیت آن میسر نشد و بدیهی است در چنین شرایطی، بقای این گونه در طبیعت، تقریبا ناممکن شده و از این رو تکثیر نیمه طبیعی آن در اسارت الزامی است.