هشدار ایران به 1+5

این هشدار را سیدعباس عراقچی، معاون وزیرخارجه کشورمان و رئیس ستاد پیگیری اجرای برجام در سخنرانی که در اندیشکده انگلیسی چتم‌هاوس داشت به اعضای 1+5 داد.

دلیل هشدار مقامات کشورمان هم کاملا روشن است چراکه با وجود گذشت بیش از دو سال از اجرای برجام و در حالی که آژانس بین‌المللی انرژی اتمی در تازه‌ترین گزارش خود برای دهمین بار از زمان اجرای برجام، تاکید کرد اقدامات و فعالیت‌های هسته‌ای ایران کاملا منطبق با این توافق است، طرف مقابل بویژه آمریکا همچنان از عمل به تعهدات خود سر باز می‌زند.

روند خلف وعده آمریکایی‌ها از همان ابتدای برجام و دوره اوباما آغاز شد اما با روی کار آمدن دونالد ترامپ شدت گرفت و رئیس‌جمهور آمریکا هر 120 روز که باید تعلیق تحریم‌های کنگره علیه تهران را تمدید کند با جنجال‌سازی و ادعای این‌که دیگر این تعلیق را تمدید نخواهد کرد، مانع عادی شدن فضای تجاری میان ایران و سایر کشورها می‌شود.

جدیدترین موضعگیری در همین زمینه از سوی مایک پنس، معاون اول رئیس‌جمهور آمریکا اتخاذ شده و او مدعی شده که دونالد ترامپ دیگر پایبندی ایران به برجام را تائید نخواهد کرد.

نکته جالب اینجاست که آمریکا با وجود پایبند نبودن به برجام به دنبال مذاکره درباره فعالیت‌های موشکی و منطقه‌ای کشورمان است و با استفاده از ابزارهایی از جمله اف‌.ای.تی‌.اف تلاش دارد سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را تحت فشار قرار داده و رابطه جمهوری اسلامی ایران و گروه‌های مقاومت منطقه را تضعیف کند. در همین زمینه می‌توان به تمدید تعلیق ایران از فهرست سیاه اف.ای.تی.اف اشاره کرد؛ موضوعی که اگرچه در ظاهر مثبت است اما به‌طور غیرمستقیم به ایران فشار می‌آورد تا اهداف آمریکایی‌ها در زمینه قطع همکاری با گروه‌های مقاومت را محقق سازد.

عراقچی: ایران از برجام بهره‌مند نشده است

نتیجه ایجاد چنین فضایی از سوی آمریکا و خیمه‌شب‌بازی مقامات این کشور باعث شده همچنان شرکت‌ها و بانک‌های بزرگ اروپایی به دلیل نگرانی از بازگشت تحریم‌های ایران از همکاری با کشورمان خودداری ‌کنند.

اما سیدعباس عراقچی، معاون وزیرخارجه کشورمان در سخنرانی خود در اندیشکده چتم‌هاوس انگلیس تاکید کرد: اگر شرکت‌ها و بانک‌های عمده با ایران کار نکنند و برجام برای کشورمان منفعتی در پی نداشته باشد، نمی‌توانیم در این توافق باقی بمانیم و ایران از برجام خارج خواهد شد.

به گزارش تسنیم و به نقل از رویترز، عراقچی با تاکید بر این که «توافق به این شیوه دوام نخواهد آورد» گفت: حتی اگر ضرب‌الاجل اعلامی رئیس‌جمهور آمریکا برسد و معافیت‌های تحریمی تمدید شوند اما همان سیاست‌های اغتشاش و عدم‌اطمینان درباره برجام تداوم یابد و شرکت‌ها و بانک‌ها با ایران کار نکنند، ما نمی‌توانیم در توافقی باقی بمانیم که هیچ نفعی برایمان ندارد.

وی همچنین با هشدار نسبت به این که اگر برجام از دست برود با یک بحران اتمی دیگر مواجه خواهیم شد گفت:‌ برای اروپایی‌ها یا جامعه جهانی، وقتی درباره نگهداری برجام و حفظ آن صحبت می‌کنیم، این درباره انتخاب بین بازار ایران و ایالات متحده نیست، این درباره همکاری اقتصادی نیست، بلکه این درباره انتخاب بین داشتن امنیت و عدم امنیت است.

عراقچی تاکید کرد: ما و کشورهای 1+5در جریان مذاکرات تصمیم گرفتیم که برجام را از مسائل دیگر جدا کنیم. این که اکنون بخواهیم برجام را به سوریه و یمن و برنامه موشکی ایران مرتبط کنیم، اشتباه بزرگی است.

وی با بیان این که ایران تاکنون به برجام پایبند بوده و گزارش‌های آژانس بین‌المللی انرژی اتمی این مساله را تائید کرده است، گفت: ایران برخلاف 1+5، برجام را تجربه موفقی نمی‌داند زیرا از این توافق بهره‌مند نشده و تحریم‌ها برداشته نشده است.

عراقچی افزود: اظهارات رئیس‌جمهور آمریکا نقض آشکار برجام است. او با اظهارات خود فضایی ایجاد کرده که شرکت‌ها و بانک‌ها را از تجارت و تعامل با ایران باز می‌دارد. اگر این مسائل ادامه پیدا کند و ایران از برجام بهره‌مند نشود، از آن خارج خواهد شد.

طرف‌ها نمی‌توانند بدون حضور آمریکا به تعهدات عمل کنند

معاون وزیر خارجه کشورمان همچنین در گفت‌وگویی با شبکه خبری الجزیره در پاسخ به پرسشی درباره موضع ایران در صورت خروج آمریکا از برجام گفت: موضع ایران بسیار شفاف است و همان‌طور که اعلام کرده‌ایم تا زمانی که بتوانیم از منافع اقتصادی برجام بهره‌مند شویم در این معاهده می‌مانیم اما این یک سوال مهم است که اگر آمریکا از برجام خارج شود ایران می‌تواند از منافع برجام بهره‌مند شود؟

وی با بیان این که تاکنون ما متقاعد نشده‌ایم برجام می‌تواند حفظ شود و ایران از مزایای آن بهره‌مند شود، تاکید کرد: فکر نمی‌کنم طرف‌ها بدون حضور آمریکا بتوانند به تعهدات خود در برجام عمل کنند و این بسیار مهم است.

این موضع معاون وزیر خارجه کشورمان در حالی است که در هفته‌ها و ماه‌های گذشته، برخی گروه‌ها در داخل کشورمان در تلاشند شرایطی ایجاد کنند که حتی در صورت خروج آمریکا، ایران در برجام بماند اما موضعگیری قاطع معاون وزیر خارجه که نمایشی از جدیت دستگاه سیاست خارجی کشورمان در مقابل بدعهدی طرف مقابل بود، آب پاکی را روی دست حامیان پروژه «ادامه برجام بدون آمریکا» ریخت.

همین قاطعیت دستگاه سیاست خارجی بود که چند روز قبل قدردانی رهبر انقلاب را به همراه داشت و ایشان در جمع مردم آذربایجان‌شرقی با اشاره به سود نبردن کشور از اتکا و اعتماد به خارج در برجام و مذاکرات هسته‌ای افزودند: ما نتیجه اتکا به خارجی‌ها را در قضیه برجام مشاهده کردیم و در قضیه مذاکرات هسته‌ای به آنها اعتماد کردیم ؛ اما سودی نبردیم. البته خوشبختانه مسئولان برخورد خوبی با این مسأله دارند و وزیر امور خارجه که باید از او تشکر کرد، با خباثت آمریکایی‌ها و به نعل و به میخ زدن اروپایی‌ها، برخورد خیلی خوب و قوی دارد که این راه باید ادامه یابد.

آمریکا غیر از زبان زور نمی‌فهمد

دکتر فواد ایزدی، عضو هیات علمی دانشکده مطالعات جهان دانشگاه تهران با تمجید از موضع قاطع وزارت خارجه در مقابل کارشکنی‌های آمریکا به جام‌جم گفت: مواضع معاون وزیر خارجه کشورمان در اندیشکده چتم‌هاوس، مواضع بسیار خوبی بود و امیدواریم این موضعگیری‌ها ادامه یابد. وی با بیان این که مسیر حرکت وزارت‌خارجه در حال چرخش در جهت صحیح است افزود: ای کاش از ابتدای اجرای برجام، چنین مواضعی می‌گرفتیم ؛ چراکه آمریکا‌یی‌ها غیر از زبان زور نمی‌فهمند.

این استاد دانشگاه افزود: مواضع مقامات کشورمان باید مقداری جدی‌تر و تندتر شود تا محاسبات طرف مقابل را تغییر دهد؛ ارزیابی آمریکایی‌ها تا این اواخر این بود که می‌توانند از برجام خارج شوند بدون این که واکنشی از سوی ایران داشته باشند و این ارزیابی، نتیجه موضعگیری برخی مسئولان کشورمان بود که می‌گفتند اگر آمریکا هم از برجام خارج شود با اروپایی‌ها ادامه خواهیم داد.

ایزدی با بیان این که ادامه برجام از سوی تهران بدون حضور واشنگتن، مطلوب‌ترین حالت برای مقامات آمریکایی است گفت: در چنین صورتی محدودیت‌های ایران ادامه می‌یابد بدون این که آمریکا‌یی‌ها به وعده‌هایشان عمل کنند اما ما باید به طرف مقابل هشدار دهیم اگر از برجام خارج شود جمهوری اسلامی ایران نیز نه تنها از این توافق خارج می‌شود بلکه شرایطی متفاوت از گذشته را پیاده خواهد کرد.

این استاد دانشگاه به مواردی از جمله خروج ایران از ان‌.پی‌.تی و غنی‌سازی در سطوحی فراتر از 20 درصد به‌عنوان تهدیداتی یاد کرد که جمهوری اسلامی ایران در صورت خروج آمریکا می‌تواند عملی کند تا به این ترتیب آمریکایی‌ها متوجه شوند در صورت خروج از برجام باید هزینه‌های زیادی متقبل شوند.