در تپش این هفته، ماجرای فریب و تعرض در پوشش عرفانهای دروغین و رمالی را بررسی کردیم
نظام جامع انتخاباتی
چند قطعه عکس و تعدادی کپی از صفحات شناسنامه کافی بود تا داوطلبان شرکت در انتخابات ریاست جمهوری نام و مشخصات خود را در فرمهای ستاد انتخابات وزارت کشور ثبت کنند و به عنوان داوطلب شرکت در انتخابات ریاست جمهوری معرفی شوند.
اگرچه در قانون اساسی ایران از رجال مذهبی سیاسی ، مدیر و مدبر، دارای حسن سابقه و امانت و تقوی ، مومن و معتقد به مبانی جمهوری اسلامی و مذهب رسمی کشور به عنوان شرایط نامزدهای ریاست جمهوری ذکر شده است ، اما نه در قانون اساسی و نه در قوانین عادی و عرفی ، گفته نشده که یک فرد بیسواد و بدون تخصص و سابقه کار اجرایی نمی تواند به عنوان نامزد ریاست جمهوری نام خود را ثبت کند.
به این ترتیب در مهلت ثبت نام داوطلبان شرکت در رقابت های انتخابات نهمین دوره ریاست جمهوری ، در کنار معدود چهره هایی که از قبل هم پیش بینی می شد رقابت های انتخابات ریاست جمهوری میان همین تعداد برگزار شود، صف طویلی از آدمهای گمنام و بی نشان تشکیل شده بود که هر یک به خیالی می خواستند رئیس جمهور شوند.
از پیرمرد کهنسال و شیرفروش روستایی گرفته تا جوان 18ساله نوازنده گیتار که با سازش در صف ایستاده بود و از زنی که می خواست بین ایران و کانادا، جاده ای آسفالته بسازد یا خیابان خوابی که شنیده بود پس از ثبت نام یک لیوان آبمیوه با چند عدد بیسکویت به داوطلبان می دهند، همه آمده بودند تا حاشیه ثبت نام داوطلبان انتخابات ریاست جمهوری در ایران را به سوژه ای جالب برای خبرنگاران و عکاسان داخلی و خارجی تبدیل کنند.
یکهزار و 14نفر در انتخابات ریاست جمهوری ثبت نام کردند که از این تعداد، 9نفر به عنوان نامزد ریاست جمهوری تایید صلاحیت شدند؛ اما خبر در رسانه های خارجی به این شکل انتشار یافت: «شورای نگهبان صلاحیت بیش از هزار نامزد انتخابات ریاست جمهوری را رد کرد.»
22انتخابات گذشته تجارب گرانبهایی در اختیار نهاد برگزاری انتخابات در ایران گذاشت به ویژه این چند انتخابات آخر و بخصوص نهمین دوره انتخابات ریاست جمهوری ضعف های قانون انتخابات را برای تعیین رئیس قوه مجریه نمایان ساخت.
هر چند قانون انتخابات تا کنون بارها تغییر کرده اما مقررات برگزاری انتخابات نیاز به تحول جدی دارد. علی جنتی ، معاون سیاسی وزارت کشور درباره طرح نظام جامع انتخاباتی تاکید دارد، که در صورت تصویب این طرح ، هر 2سال یکبار در کشور انتخابات برگزار خواهد شد.
وی با اشاره به برگزاری هر سال یک انتخابات از ابتدای پیروزی انقلاب اسلامی تاکنون می گوید: انتخابات میان دوره ای، در صورت تصویب طرح نظام جامع انتخاباتی، در ضمن همین انتخابات دو سالانه خواهد بود.
وی می افزاید: برگزاری هر انتخابات بودجه، وقت، انرژی و نیروی انسانی زیادی را طلب می کند، این طرح برای سامان دهی برگزاری انتخابات است.
براساس اظهارات معاون سیاسی وزارت کشور این طرح تا پایان امسال تدوین و در اختیار هیات دولت قرار می گیرد. عباسعلی کدخدایی ، سخنگوی شورای نگهبان ، در ارزیابی از تدوین طرح نظام جامع انتخابات می گوید: موافقت کلی برای این منظور از سوی نهادهای مسوول در کشور حاصل شده است.
این کار در حال رسیدگی است و امیدواریم در یک فرصت کوتاه به جمع بندی برسیم تا بتوانیم با تدوین یک قانون جامع برای انتخابات از هزینه هایی که به ملت می شود جلوگیری کنیم.
قائم مقام دبیر شورای نگهبان ، همزمان سازی انتخابات و شرایط ورود به گردونه انتخابات و مکانیسم های نظارتی و اجرایی انتخابات را 2محور اصلی تدوین لایحه نظام جامع انتخابات عنوان می کند.
اصلاح قانون انتخابات مجلس
همزمان با تدوین نظام جامع انتخابات در وزارت کشور، نمایندگان مجلس شورای اسلامی نیز طرح اصلاح قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی را مطرح کرده اند.
شور اول این طرح آذر ماه گذشته در کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس تصویب شد و بزودی در صحن علنی مجلس در دستور کار قرار می گیرد.
ساماندهی انتخابات کشور (نظام انتخاباتی ، تنوع و تکثر انتخابات ، ثبات قانون)، عادلانه شدن نظام انتخاباتی و ایجاد فرصتهای عادلانه برابر برای همه مردم، شفاف کردن حدود نظارت ، ساماندهی حوزه های انتخاباتی ، ساماندهی مرجع اجرایی انتخابات شهرستان ، مرجع شکایات و پاسخگویی برای داوطلبان ، نوین سازی شیوه های اخذ رای ، شمارش آرا، استاندارد کردن صندوق های اخذ رای و اخذ این کارآمدی مجلس و نمایندگان آن از اهداف و دلایل تهیه و ارائه این طرح عنوان شده است.
این طرح ، تعدادی از مواد قانون انتخابات مجلس شورای اسلامی مصوب 7/9/78 را اصلاح کرده است. براساس ماده 2این طرح ، ماده 4قانون مذکور به این شرح اصلاح می شود: انتخابات میان دوره ای مجلس شورای اسلامی در حوزه های فاقد نماینده ، همزمان با یکی از انتخابات ریاست جمهوری ، شوراهای اسلامی یا مجلس خبرگان رهبری انجام می شود.
چنانچه تعداد نمایندگان مجلس کمتر از چهارپنجم مجموع نمایندگان گردد و بیشتر از یک سال به پایان دوره باقی باشد، انتخابات میان دوره ای برگزار خواهد شد. ترکیب کمیسیون انتخابات در ماده 3این طرح که در واقع اصلاح ماده 5قانون انتخابات مجلس است ، مشخص شده است.
بر این اساس ، کمیسیون انتخابات مرکب از یک نماینده از طرف رئیس مجلس ، یک نماینده از طرف ریاست قوه قضاییه و یک نماینده از طرف رئیس جمهور به ریاست دادستان کل کشور، به جای ستاد انتخابات وزارت کشور، مسوولیت اجرایی انتخابات در مجلس ، شوراها، خبرگان رهبری ، همه پرسی را به عهده دارند.
در تبصره 3این ماده آمده است ، کلیه سوابق ، امکانات و اعتبارات ستاد انتخابات وزارت کشور به کمیسیون انتخابات منتقل می شود.
در ماده 4این طرح سازوکار جلوگیری از دو مرحله ای شدن انتخابات مشخص شده است. به طوری که انتخاب نماینده مجلس شورای اسلامی با کسب اکثریت مطلق کل آرا است ، برای جلوگیری از 2مرحله ای شدن انتخابات ، هر فردی می تواند 2نفر از داوطلبان را به ترتیب اولویت یک و دو، انتخاب کند.
در صورتی که نفر اول انتخاب شده حایز اکثریت مطلق آرا شده باشد، رای هایی که به عنوان اولویت دوم ، وی را انتخاب کرده اند، شمارش شده و به آن اضافه می شود. در صورتی که نفر اول حایز اکثریت مطلق آرا شود، انتخابات در مرحله دوم و بین 2نفر از حایزان اکثریت آرائ برگزار می شود.
در ماده 5، کمیسیون انتخابات موظف است ظرف 6ماه از فرمان تشکیل ، نسبت به نوین سازی شیوه های اخذ رای و شمارش آرا به منظور دقت ، سلامت و نظارت بهتر در اخذ، شمارش و اعلام نتایج و همین طور استانداردسازی صندوق های اخذ رای در حدود اعتبارات مصوب اقدام کند.
دولت در تبصره ماده 7این طرح موظف است حداکثر ظرف 6ماه ، لایحه تفکیک حوزه های انتخابیه ای که بیش از یک نماینده دارند را برای تصویب به مجلس شورای اسلامی ارائه دهد. حداقل سن رای دهندگان در ماده 8، این طرح از 15سال تمام به 18سال تمام افزایش یافته است.
همچنین در ماده 10حداقل مدرک لیسانس از کاردانی به لیسانس افزایش یافته است. در ماده 19، تبصره 4به ماده 52قانون انتخابات مجلس به این شرح الحاق شده است: داوطلبانی که هیات اجرایی یا کمیسیون انتخابات یا هیات نظارت یا جمعا، صلاحیت آنان را احراز نکرده اند، می توانند برای اعاده حق خود مطابق قانون انتخابات به دیوان عدالت اداری شکایت کنند و در صورتی که حکم به نفع داوطلب صادر شود، می تواند به تناسب مرحله ای که در آن ردصلاحیت شده است ، ادعای خسارت کند و خسارت نامبرده می بایست از محل اعتبارات مرجعی که او را ردصلاحیت کرده است پرداخت شود.
در هر صورت در آن انتخابات نمی تواند شرکت کند. همچنین در ماده 21این طرح آمده است : کمیسیون انتخابات موظف است به منظور نظارت دقیق تر به تبلیغات و هزینه های انتخابات ، حدود تبلیغات نامزدها، مواضع هزینه کردن آرا، چگونگی رسیدگی فوری به تخلفات تبلیغاتی ، زمان یکسان برای فعالیت های تبلیغاتی ، چگونگی تضمین مناسب برای پرداخت هزینه توسط داوطلبانی که کمتر از 5درصد آرائ را در حوزه انتخابیه کسب کنند، مشخص کرده و ظرف مدت 6ماه به تصویب هیات وزیران برساند.
محمدرضا عزیزی 
تازه ها
گوناگون
پیشنهاد سردبیر
گزارش «جامجم» درباره دستاوردهای زبان فارسی در گفتوگو با برخی از چهرههای ادب معاصر
فارسی، زبان گفتوگوی جهان
معاون وزیر بهداشت:
