نکته

آدم، بی‌خودی به هر جهت نمی‌رود

شناخت آدم‌ها کار دشواری نیست. هر آدمی را می‌توان بسادگی از روی حرف‌ها و وعده‌هایی که می‌دهد، شناخت. می‌توان به حرف‌ها و واکنش‌های او دقت کرد و فهمید به اصطلاح چند مرده حلاج است و چقدر حرف‌هایی را که می‌زند به عمل تبدیل می‌کند. از روی همین فرمول ساده می‌توان به این نتیجه رسید که فرد موردنظر عمل‌گراست یا فقط حرف می‌زند.

کد خبر: ۵۲۱۸۹۲

عبدالرضا کاهانی فیلم «بی‌خود و بی‌جهت» را براساس رفتارشناسی آدم‌ها ساخته است، ‌آدم‌هایی که می‌توان از کلام آنها و تکرار جملات مشابه به این نکته پی برد که آنها اهل عمل نیستند و شرایط بحرانی که در آن گیر افتاده‌اند، نتیجه بی‌برنامگی آنهاست. بی‌برنامگی در رفتارهای شخصی و روابط اجتماعی و خانوادگی.

محسن (رضا عطاران) آدمی است که بقیه شخصیت‌های قصه به او چشم دوخته‌اند تا او راهی پیش پایشان بگذارد، اما او همه تصمیمات را موکول می‌کند به زمانی که سیگارش را کشیده است. او در طول فیلم چند سیگار می‌کشد و مدام می‌گوید: خیلی کار داریم. اما کاری انجام نمی‌دهد. مژگان (پانته‌آ بهرام) زن محسن، درست در زمانی که همه چیز به هم ریخته و باید با برنامه رفتار کرد، ‌موهایش را رنگ کرده است. مژگان نمی‌تواند یک زن مدیر و کارآمد باشد، چون حتی نمی‌داند که چه کاری را کی باید انجام دهد. مژگان مسلما اگر وقت‌شناس بود، می‌توانست خانواده‌اش را بهتر مدیریت کند.

فرهاد (احمد مهرانفر) در جایی از فیلم می‌گوید: من حاضرم هر کاری را در دنیا انجام دهم الا اسباب‌کشی (نقل به مضمون) همین دیالوگ نشان‌دهنده شخصیت فرهاد است. اگر فردی توانایی انجام هر کاری را داشته باشد، اسباب‌کشی را هم در فهرست یکی از همان‌ کارها می‌گذارد. فرهاد بی‌برنامه‌ترین شخصیت فیلم بی‌‌خود و بی‌جهت است. مردی که قرار است، شب، مراسم عروسی‌اش برگزار شود، اما فقط دنبال موقعیت‌های کمیک می‌گردد تا بخندد البته به همه این‌ خصوصیات باید دروغگویی او را هم اضافه کرد.

الهه (نگار جواهریان) در حرف خیلی عملگراست! اما او برای فرار از عمل فقط دیگران را زیرسوال می‌برد و شرایط را نقد می‌کند و به دنبال متهم است. متهمان در مرحله اول فرهاد، بعد محسن و مژگان و در انتها مادرش است. همین ویژگی‌ها باعث شده تا الهه بی‌خود و بی‌جهت عاشق فرهاد شود و در ظاهر برای فرار از قوانین مادرش با فرهاد ازدواج کند و... .

در این میان اما عملگراترین شخصیت فیلم مادر الهه است که چهار نفر دیگر به چشم یک مستبد به او نگاه می‌کنند. اما مادر (فارغ از نقد نوع رفتارش) با برنامه‌ترین آدم فیلم است. او می‌داند که خانه الهه برای شب آماده نمی‌شود و در آن خانه نمی‌توان مراسم عروسی برگزار کرد... .

بی‌خود و بی‌جهت را می‌توان با این نگاه به تماشا نشست که آیا ما قربانی شرایط هستیم یا رفتارهای اشتباه خودمان باعث می‌شود، شرایط «بد» شود؟