ماموگرافی ، اما در چه سنی؟

دکتر شهلا چایچیان ، متخصص زنان و مامایی و عضو هیات علمی دانشگاه در گفتگو با «جام‌جم» می‌گوید: با این که ماموگرافی به وسیله اشعه ایکس انجام می‌شود و براساس برخی تفکرات ممکن است برای بدن خطر داشته باشد، ولی به هرحال این خطر بسیار کمتر از پیدا نکردن تومورهای سینه در مراحل اولیه بیمار را تهدید می‌کند.

وی توصیه می‌کند بهتر است ماموگرافی در زمان‌هایی که توصیه شده است، انجام شود و هیچ‌گاه نباید تاثیر معاینات سینه توسط پزشک و زنان نادیده گرفته شود.

به نظر این عضو هیات علمی دانشگاه بهتر است اولین ماموگرافی در 35 سالگی انجام شود. وی می‌افزاید: انجام ماموگرافی قبل از 35 سالگی فقط در کسانی که خود و خانواده‌اش سابقه بیماری‌های بسیار شدید سینه دارند مجاز است و نباید زنان هنگام انجام غربالگری و تست‌های معمولی از آزمایش ماموگرافی استفاده کنند.

به گفته دکتر چایچیان، انجام آزمایش ماموگرافی در 35‌تا40‌سال در حد یک بار کافی است و پس از 40 تا 50 سالگی می‌توان هر 2 تا 4 سال یکبار این آزمایش را انجام داد.

این متخصص زنان درخصوص انجام ماموگرافی در سنین 50‌ به بالا اذعان می‌کند: در این سنین ماموگرافی با توجه به شرایط و جمعیت‌های مختلف یک تا 2 سال یکبار صورت می‌گیرد.

وی متذکر می‌شود: موضوع پر سر و صدا درخصوص آزمایش ماموگرافی این است که انجمن رادیولوژی آمریکا به عنوان یکی از نهادهای مداخله‌کننده دراین امور، معتقد است آزمایش ماموگرافی در همه زنان نباید صورت بگیرد و فقط زنان مشکوک به بیماری‌های صعب‌العلاج باید ماموگرافی شوند اما از سوی دیگر گروهی از متخصصان برضد این قانون فعالیت می‌کنند و اعتقاد دارند با این قانون، سرطان سینه در مراحل پیشرفته‌تری کشف خواهد شد، در نتیجه درمان نیز مشکل خواهد بود.

دکتر چایچیان معتقد است: مسائل اقتصادی و فشار شرکت‌های بیمه یکی از دلایل مهم استفاده نکردن از ماموگرافی است و صرفا نمی‌تواند جنبه علمی داشته باشد.

در سنین پایین‌تر از 35 سالگی تقسیمات سلولی بیشتری انجام می‌شود. این عضو هیات علمی دانشگاه می‌گوید: در این دوره ممکن است اشعه‌ایکس برمیزان تقسیمات سلولی بیفزاید و رشد آنها را بیشتر کند که البته این موضوع نیز به اثبات نرسیده است.

تحقیقات پزشکان نشان می‌دهد در سنین پایین‌تر از 35 سال سرطان سینه شایع نیست، ولی نباید فراموش کرد که معاینات باید از 25 سالگی شروع شود.

دکتر چایچیان می‌افزاید: امروزه از روش MRM استفاده می‌شود و توده‌ها با کشیدن منحنی تشخیص داده می‌شوند که خوش خیم هستند یا بدخیم، ولی تاکنون هیچ روشی نتوانسته است جایگزین ماموگرافی شود.

خودآزمایی

توصیه پزشکان این است که خانم‌ها از 25 سالگی تحت‌معاینه سینه قرار بگیرند و اگر در خانواده‌شان موردی از سرطان‌های زنانه وجود داشت، این معاینات را زودتر آغاز کنند.

این متخصص زنان اذعان می‌کند: چون نسج سینه در روزی که سیکل ماهانه خانم‌ها به اتمام می‌رسد در نرم‌ترین حالت ممکن است، بهتر است پس از دوش گرفتن خود را در 2 حالت ایستاده یا نشسته و خوابیده معاینه کنند.

وی تصریح می‌کند: هیچ‌گاه نباید هنگام معاینه، نسج سینه میان 2 دست قرار بگیرد، بلکه باید آن را به جدار قفسه سینه فشرد که در این حین نباید معاینه زیر بغل‌ها فراموش شود.

دکتر چایچیان در ادامه متذکر می‌شود: مشاهده سینه‌ها در آیینه یکی از مهم‌ترین بخش‌های معاینه است، چرا که فرد می‌تواند با مشاهده در آیینه غیرقرینگی، تفاوت سینه‌ها نسبت به ماه‌های گذشته، قرمزی و احساس توده را تشخیص دهد و در صورتی که محتویات داخل سینه توسط پزشک مشکوک به نظر آید به وسیله سرنگ (در صورت مایع بودن محتویات) کشیده و به پاتولوژی فرستاده می‌شود، ولی اگر توده‌ای باشد، با سوزن‌های ضخیم نمونه‌گیری انجام می‌شود.

وی ضمن بیان این که تومورهای سینه (نوع بدخیم) درد ندارند (مگر در مواقعی که چسبندگی پیدا کنند و اعصاب آن ناحیه را تحت کنترل قرار دهند) یادآور می شود: خوشبختانه بیشتر زنانی که از درد سینه رنج می‌برند دچار مشکلات خوش‌خیم هستند که شایع‌ترین آن فیبر و سیستیک است که در نژاد ایرانیان بسیار زیاد به چشم می‌خورد که پس از کشیده شدن این مایع از نسج، اگر غذاهای کم چرب، کم ادویه و مواد کافئینی کمتر مصرف شود، از شدت درد کاسته می‌شود که البته مصرف ویتامین‌های E و ب‌کمپلکس نیز تاثیر بسزایی در این خصوص دارد، ولی نباید کاهش وزن به منظور بهبود را فراموش کرد.

حرف آخر

دکتر چایچیان با اشاره به این که اگر فردی دچار بدخیمی‌های تخمدان، سینه، رحم و حتی روده‌ای است باید غربالگری را انجام دهد، می‌گوید: امروزه دانشمندان در حال بررسی هستند که آیا رژیم‌های حاوی ویتامین A هم می‌توانند خانواده‌هایی که این بیماری‌ها را دارند از بدخیمی‌ها حمایت کنند؟