نبرد خانگی

داستان از جایی شروع می‌شود که در بیست و پنجمین سالگرد ازدواج ادگار و آلیس، کورت پسرعموی زن بعد از سال‌ها به دیدار آنان می‌آید و خاطراتی را زنده می‌کند که در نهایت به فروپاشی ارتباط‌شان می‌انجامد.

نمایشنامه بازی استریندبرگ را با تغییرات و فشرده‌سازی زیادی روی صحنه برده‌اید. مبنای این رویکرد چیست؟

فریدریش دورنمات در نوشتن این نمایشنامه، نگاهی فلسفی و هستی‌شناسانه به زندگی زناشویی دارد و بنیان ازدواج را زیر سوال می‌برد. اما من با رویکردی اجتماعی به متن نگاه کردم.

یعنی با نگاه به زندگی امروز و معضلات جامعه آن را دوباره تنظیم کردید؟

بله. اگر به صفحات حوادث روزنامه‌ها نگاهی بیندازید، بی‌شک متوجه مشکلات حادی خواهید شد که بر زندگی مشترک و خانوادگی جامعه سایه انداخته است. متاسفانه رابطه آدم‌ها در زندگی امروز خیلی سست و شکننده است، عناصر مختلفی وارد زندگی شده‌اند که آدم‌ها را به نوعی زیر سلطه خود درآورده‌اند.

چه مقدار از متن را حذف کرده‌اید؟

از دوسوم آن صرف‌نظر کرده‌ام. البته این حذف تا جایی است که به روح و جانمایه متن لطمه نزند.

البته چیزهایی را نیز به متن افزوده‌اید.

تعدادی داستان‌های فرعی را به داستان اضافه کردیم. برای مثال شخصیت سرهنگ که در صحنه نمی‌بینیم و درباره آن فقط صحبت می‌شود، در اجرای ما پررنگ‌تر و فعال‌تر شده است.

برخی از بخش‌های حذف‌شده متن هم به گونه‌ اجرایی در نمایش شما تجلی پیدا کرده است.

بله. بخشی از حذفیات متن، ما به‌ازای اجرایی پیدا کرده‌اند تا همان معنا را بدهند. البته ما هرکاری کردیم، خود اصل متن ظرفیتش را داشت و ما به آن خیانت نکردیم.

اجرایی بشدت مینی‌ مالیستی را روی صحنه برده‌اید.

نگاه ما به متن می‌طلبید که چنین رویکردی داشته باشیم. برای همین در حرکات، صحنه و کلام به سمت کمینه‌گرایی رفتیم.

برای مثال آدم‌های نمایش، وقتی از جایشان بلند می‌شوند که می‌خواهند کار مهمی انجام دهند. یا این که به صورت مورب و مایل حرکت نکرده و مسیر خود را می‌شکنند.

حرکات ماشینی دارند.

بله. شخصیت‌های اجرای ما حالت‌های آدم آهنی دارند تا یک انسان طبیعی.

تقسیم صحنه به 3 قسمت هم به آنچه دنبال می‌کنید، ‌کمک کرده است.

برای این زندگی خانوادگی 3 ساحت در نظر گرفتیم که بازی‌ها، روابط،‌ دیالوگ‌ها و همه‌چیز در هر کدام از آنها متفاوت است. این از همان تمهیدات اجرایی است که جای بخش‌های حذف شده متن نشسته است.

مرجان توجهی