پایان سکوت 18 ماهه فارابی

تقریبا تمامی‌ مدیران سابق این بنیاد در جلسات مختلفی که با خبرنگاران داشتند در هر مقطع، سیاست‌ها و اهداف این بنیاد را تشریح کرده‌اند، اما دکتر مجید شاه‌حسینی که از 7 مرداد سال 1386 این مسوولیت را از علیرضا رضاداد تحویل گرفت، تاکنون کمتر حاضر به مواجهه با خبرنگاران است. روز 7 دی ماه و در جلسه معارفه اکبر نبوی به عنوان قائم مقام این بنیاد، برخی از حاضران به طنز از این جلسه به «جلسه رونمایی دکتر شاه‌حسینی» تعبیر کردند. روز گذشته خبر اعلام نشست دیرهنگام رسانه‌ای دبیر جشنواره با خبرنگاران برای نمایندگان رسانه‌های گروهی از این جهت هم خوشایند بود که بالاخره بعد از یک سال و نیم می‌توانند از این مدیر فرهنگی سوال‌هایی را هم درباره سیاست‌های بنیاد سینمایی فارابی مطرح کنند. البته تشخیص این‌که شاه حسینی علاقه‌مند به ترویج چه نوع سینمایی است؟ مساله سختی نیست. او یکی از مدیرانی است که محمد رضا جعفری‌جلوه در دوره حضور خود در شبکه یک سیما با وی همکاری نزدیک و تنگاتنگی داشت. شاه‌حسینی نیز طرفدار سینمایی است که در این سال‌ها با عنوان «معناگرا» شناخته شده و نمونه‌هایی همچون: آتش سبز و جعبه موسیقی را به جامعه سینمایی ایران عرضه کرده است. البته فیلم‌های فاخری مانند: ملک سلیمان و ناخدا سیراف که با هزینه‌هایی میلیاردی نیز تولید می‌شود از دیگر طرح‌های مورد علاقه این گروه از مدیران سینمایی است؛ گرایشی که در سال‌های اخیر نیز سینمای ایران به سمت آن رفته و به همین دلیل در اغلب فیلم‌ها شاهد رگه‌هایی از این نگاه هستیم. نکته قابل توجهی که این روزها کارشناسان سینمایی درباره قضاوت خود از فیلم‌های امسال عنوان می‌کنند، غالب شدن «نگاه انتقادی اجتماعی» بر فیلم‌های امسال است. در اغلب فیلم‌های امسال واقعیت زدگی مفرط و توجه بیش از اندازه به یک واقعیت دیده می‌شود و «تخیل» به عنوان ویژگی مهم سینما در خیلی از این فیلم‌ها وجود ندارد. طبیعی است که در چنین سینمایی عناصری مانند: درام، مخاطب پسندی و... در این فیلم‌ها کمرنگ شده و فیلم‌ها بیشتر به سمت فضایی روزنامه‌ای رفته‌اند و دنیایی را ساخته‌اند که در آن قرار است تمام مشکلات جامعه و جهان در یک فیلم حل شود.

فقدان توجه به اقتباس و دوری از سینمای گیشه از دیگر ویژگی‌های سینمای امسال است و البته ترکیب هیات انتخابی که شنیده می‌شود در آن مدیران سینمایی غالب بر هنرمندان بوده‌اند، از دیگر نکاتی است که در ذهن رسانه‌ها، سوال‌هایی جدی درباره جشنواره ایجاد می‌کند.

روز گذشته محمود اربابی، رئیس اداره کل نظارت و ارزشیابی سیما در گفتگویی با ایسنا به این مساله اشاره کرد که «هنوز درباره فیلم‌های جشنواره فجر جمع‌بندی نهایی نشده است.» در شرایطی که هنوز نام فیلم‌های ایرانی اعلام نشده و همچنان نام هیات انتخاب پنهان مانده است، خبرگزاری فارس در «خبری اختصاصی» از حضور مجید مجیدی، ابراهیم حاتمی‌کیا و رسول صدرعاملی در هیات داوران جشنواره فجر امسال خبر داده است. دفتر جشنواره هنوز به این خبر واکنشی نشان نداده و آن را تایید یا تکذیب نکرده است.