اخلاق انتخاباتی

انتخابات معتبر دو رکن اساسی دارد یکی «مشارکت» و دیگری «رقابت». برخی روی مشارکت تاکید بیشتری دارند و معتقدند هر چه درصد بیشتری از افراد واجد شرایط در انتخابات شرکت کنند ، اعتبار انتخابات بیشتر است.

کد خبر: ۱۱۶۲۳۰

گر چه مشارکت بالا بسیار اهمیت دارد و پشتوانه مردمی انتخاب شوندگان و اعتماد ملی به نظام را نشان می دهد اما به تنهایی کافی نیست زیرا در انتخابات بعضی نظامهای اقتدارگرا هم مشارکت توده ای عظیم مشاهده شده و می شود. رکن «رقابت» از آن نظر حائز اهمیت است و در کنار مشارکت بر اعتبار انتخابات می افزاید که حکایت از انتخابی آزادانه و آگاهانه از طرف مردم دارد.به نظر می رسد اخلاق انتخاباتی حکم می کند که همه دست اندرکاران انتخابات اعم از مجریان ، ناظران ، نامزدها ، رای دهندگان ، احزاب ، گروههای سیاسی و اجتماعی و رسانه ها باید به گونه ای عمل کنند که دورکن انتخابات یعنی مشارکت و رقابت بخوبی شکل گیرد و قوام یابد. وقتی سخن از اخلاق به میان می آید ، با مجموعه ای از بایدها و نبایدها و ارزشها و هنجارها سروکار داریم . اخلاق انتخاباتی یعنی این که عوامل دست اندرکار انتخابات چه کارهایی باید بکنند و چه کارهایی را نباید انجام دهند. نیاز به توضیح ندارد که انسجام و دوام هر جامعه تا حد زیادی به حاکمیت «اخلاق» در آن جامعه بستگی دارد. در جوامع امروزی بسیاری از بایدها و نبایدهای اخلاقی و ارزشها برای این که به هنجار تبدیل شوند جامه قانون به خود می پوشند ، پس رعایت اخلاق انتخاباتی به این معناست که تمام کارگزاران انتخابات ، قانون را با توجه به روح آن که رعایت حقوق فردی و اجتماعی است با اعتقاد و دقت رعایت کنند. به یادآوریم که آخرین وصیت امیر مومنان علی (ع) به فرزندان و پیروانش «تقوی و نظم» یعنی قانون گرایی بود. بدین ترتیب اگر:
1- مجریان ، انتخابات را به نحوی اجرا کنند که رای دهندگان ، رای گیرندگان و ناظران غیر از اجرای دقیق قانون چیز دیگری مشاهده نکنند و حقوق اقلیت درست مثل حقوق اکثریت رعایت شود.
2- ناظران ، جلوی تخلف از قانون را در روند انتخابات هر جا مشاهده کردند با قاطعیت بگیرند و شاهدان نظارت را قانونمدار و نظام مند و نه سلیقه ای دریافت کنند.
3- نامزها ، به جای تخریب رقیب در مقام اثبات خویش برآیند و اگر نقدی هم دارند بر عملکردها باشد و برنامه تبلیغاتی آنها امیدبخش ، راهگشا و آموزنده و نه اغواکننده و مایوس کننده باشد و به مطالبات اجتماعی بیش از حد مقدورات دامن نزنند.
4- رای دهندگان ، از حق رای خود حداکثر استفاده را بکنند و به وظیفه ملی ، دینی و سیاسی خود مبنی بر مشارکت قیام کنند و عزم و اراده خویش را در تعیین سرنوشت اجتماعی به نمایش بگذارند.
5- احزاب و گروههای سیاسی و اجتماعی با رعایت قواعد اخلاقی و قانونی ، رقابتی سالم ، با نشاط و شکوهمند را رقم بزنند و چنانچه در اکثریت هستند از قدرت سوئاستفاده نکنند و حقوق اقلیت را رعایت کنند و اگر در اقلیت هستند سلامت انتخابات و نظام را زیرسوال نبرند.
6- رسانه ها ضمن داشتن برنامه های تشویقی و آگاهی بخش ، مردم و مسوولان را با وظایف و اختیارات خود بیش از پیش آشنا سازند و فرصتهای برابر برای رقابتی سالم پدید آورند ، می توان مطمئن شد که اخلاق انتخاباتی رعایت شده و انتخاباتی معتبر ، توام با مشارکت بالا و رقابت سالم برگزار خواهد شد.