پیر علمدار در شهر صد دروازه

شهر دامغان در استان سمنان یکی از شهرهای بسیار قدیمی کشور است ؛ به گونه ای که مورخان معتقدند شهر صد دروازه در مکان امروزی دامغان واقع بوده است

کد خبر: ۶۴۲۹

براساس تحقیقات باستان شناسان ، اشکانیان برای آن که از گرمای طاقت فرسای تیسفون در امان باشند، شهر صد دروازه را در فاصله 8 کیلومتری دامغان امروزی ساختند و آن را مرکز حکومت قرار دادند. یونانیان قدیم ، به این شهر هکاتم پیلس نام داده بودند؛ زیرا بیش از4 دروازه داشت . درباره وجه تسمیه دامغان ، در کتاب "تاریخ قومس " آمده است : اصل دامغان ده مغان بوده و به علت کثرت استعمال ، "هاء" از بین رفته است و آن را دمغان گفته اند و به جای "هاء" نیز "الف " آورده اند؛ به این مناسبت به آن دامغان می گفتند، بدین معنی که مغان باعث آبادی آن شده بودند.در دوره اسلامی ، دامغان مرکز ولایت قومس بود. بنا به گفته مقدسی ، در قرن چهارم هجری بیشتر شهر دامغان ویران شده بود. این شهر در طول تاریخ ، شاهد هجوم گروهها و اقوام بوده ، اما هنوز دارای آثار تاریخی فراوانی است.تپه حصار یک اثر تاریخی بازمانده از دوره ساسانیان است و از دوره اسلامی نیز آثار تاریخی فراوانی باقی مانده که ازجمله آنها آرامگاه پیر علمدار است این آرامگاه ، برج گنبدواری است که به استناد کتیبه کوفی ،توسط ابوحرب بختیار حاکم دامغان برای پدرش محمدبن ابراهیم بنا شده است نمای خارجی بقعه به صورت یک مکعب مستطیل است که از آجر و خشت ساخته شده است این بقعه دارای ایوان قوسی شکل به ارتفاع تقریبی پنج متر و دارای پشت بغلهای ساده گچی است . حرم به صورت اتاق مربع شکل به طول و عرض پنج متر است و در وسط آن یک ضریح چوبین قدیمی به طول 2/2 متر و عرض 65/1 و ارتفاع 70/1بر روی پایه سنگی به بلندی2 سانتیمتر بر روی قبر قرار دارد.گنبد مخروطی آن که بر روی اتاق حرم با ساقه ای کوتاه جلب توجه می کند، دارای نمای خارجی با کاشیهای فیروزه ای لعابدار است که در میان آن ، عبارت یا لا اله الاالله و یا علی ادرکنی با کاشیهای سفید به چشم می خورد. نمای بقعه فاقد هرگونه تزیین خارجی است و تنها دارای طرحهای صلیبی شکل است . تزیینات خارجی بقعه بجز گنبد، به کتیبه ای منحصر می شود که از کاشیهای لاجوردی و به خط ثلث است.بقعه "پیر علمدار" به علت واقع شدن در کنار خیابان ، فاقد صحن است.