جواب خواسته‌های ترکیه

ترکیه که طی 18ماه گذشته محور تحرکات غرب علیه سوریه بوده است در هفته‌های اخیر تحرکات نظامی گسترده‌ای را در مرز سوریه داشته است. بهانه ترکیه حملات خمپاره‌ای از خاک سوریه به این کشور بود که به استناد اسناد، ادعایی غیر اثبات شده بود به ویژه اینکه رسانه‌های ترکیه‌ای تأکید کرده‌اند که این خمپاره از طرف گروه‌های تروریستی تحت حمایت ترکیه شلیک شده‌اند.

کد خبر: ۵۰۹۳۳۳

تحرکات ترکیه در حالی صورت گرفته که درخواست‌های مکرر این کشور از ناتو برای دخالت در این عرصه از نکات قابل توجه است. ترکیه از اعضای ناتو است و براساس ماده 5 ناتو، این پیمان باید برای دفاع از اعضاء وارد صحنه شود. ترکیه برای تحقق این مهم دو سناریو را در دستور کار قرار داده است، نخست تایید بر هدف قرار گرفتن و لزوم پاسخگویی به تحرکات سوریه دوم جلوگیری ناتو از ایجاد جنگی گسترده در منطقه.

ترکیه تلاش دارد تا به هر نحوی شده ناتو را وارد صحنه سازد تا از یک سو قدرت خود برای تحرک جهانی جهت تحقق خواسته‌های آنکارا را به نمایش گذارد که برای اهداف داخلی و خارجی اردوغان دارای اهمیت است.

از سوی دیگر با ورود ناتو به صحنه هزینه‌های جنگ‌طلبی خود در منطقه را میان سایر کشورها تقسیم کند. تاکنون ترکیه به تنهایی هزینه‌های انسانی و مالی و حتی حیثیتی جنگ‌طلبی‌هایش علیه سوریه را پرداخته است، لذا تلاش دارد تا به هر نحوی شده سایر کشورها را وارد عرصه کرده تا از میزان هزینه‌های خود بکاهد.

در این میان نوع واکنش ناتو به خواسته‌های ترکیه امری قابل تأمل است. هر چند که ناتو در ظاهر از ترکیه حمایت و هشدارهایی به سوریه داده اما در عمل چندان تمایلی برای اقدام علیه سوریه نداشته است و حتی در مواردی راسموسن دبیرکل ناتو تأکید کرده ناتو خواستار ورود به جنگ منطقه‌ای نیست.

نوع رفتارهای ناتو در شرایطی موجب دلسردی و بعضاً دلخوری ترکیه گردیده که در باب نوع رفتار ناتو چند نکته قابل توجه است.

اولاً ناتو نشان داده که خواستار ورود به جنگ مستقیم با روسیه نیست.مسکو که در لیبی منافع بسیاری را به ناتو واگذار کرده در سوریه دیگر چنین غفلتی نداشته و همواره تأکید کرده است که حاضر به عقب‌نشینی از مواضع خود نیست.

در تازه‌ترین نشست اروپا و روسیه، لاوروف وزیر امور خارجه روسیه بار دیگر تأکید کرد که مسکو پذیرنده خواسته‌های غرب نخواهد بود و با آن مقابله می‌کند. ناتو از اهمیت موقعیت استراتژیک سوریه برای روسیه آگاه است لذا پذیرنده هزینه تقابل مستقیم نظامی با روسیه نمی‌باشد. ناتو همچنین از ورود سایر ارکان مقاومت شامل ایران، عراق، حزب‌الله گروه‌های فلسطین به عرصه جنگ در هراس است و سعی دارد تا از ورود به چنین جنگی خودداری کند.

ثانیاً نکته مهم آنکه ترکیه و برخی کشورهای مرتجع عربی خواست ناتو در قبال سوریه را انجام می‌دهند، لذا ناتو دیگر دلیلی برای ورود به این عرصه ندارد. هدف ناتو آن است که جنگ میان کشورهای منطقه استمرار داشته باشد،تا همه طرف‌های منطقه در این میدان تضعیف گردند در حالی که ناتو تا زمانی که کشوری مانند ترکیه خواسته یا خواسته، اهداف ناتو را مبنی بر استمرار بحران دائمی در منطقه اجرا می‌کند دلیلی ندارد که ناتو خود را وارد جنگی سازد که از آینده آن خبر ندارد و نمی‌تواند چگونگی خروج خود از این جنگ را پیش‌بینی کند.

با این شرایط می‌توان گفت که ناتو عملاً ترکیه را به بازی گرفته و صرفاً از آن به عنوان یک ابزار استفاده می‌کند در حالی که برای حمایت از این کشور حاضر به ورود به میدان نیست و عملا این کشور را به بازی گرفته بدون آنکه تمایلی به کمک به این کشور داشته باشد.